XIX. YÜZYILDA OSMANLI DEVLETİ - EN UZUN YÜZYIL
Macar mültecileri sorunu
TARİ
DERS
OT
» Rusya'nın Osmanlı Ortodoksları için ayrıcalık istemesi ve baskı yapması ilişkileri germiştir.
Rusya, 1853'te Osmanlı'ya savaş açmış; Eflak ve Boğdan'ı işgal etmiştir. Bunun üzerine İngiliz ve Fransız donan-
ması Osmanlı'ya destek için İstanbul Boğazı'na gelmiştir.
Rusya, İngiltere ve Fransa'nın 1841 Londra Boğazlar Sözleşmesi'ne uymadığını İleri sürerek misilleme olarak
Sinop'taki Osmanlı filosunu yakmıştır.
Sinop Baskını'ndan sonra İngiltere ve Fransa Osmanlı'nın yanında savaşa girmiş ve daha sonra Avusturya ve
Piyomente (İtalya) de Osmanlı yanında savaşa katılmıştır.
Müttefikler Rusya'yı barışa zorlamak için Kırımla asker çıkarmış ve Sivastopuru almışlardır. Bu sırada Çar l.
Nikola'nın ölmesi üzerine yeni çar yenilgiyi kabul etmiş ve 1856'da Osmanlı, İngiltere, Avusturya, Prusya, İtalya
ve Rusya'nın kaüldlğl Paris Konferansı toplanarak Paris Antlaşması imzalanmıştır.
NOT..
Kırım savaş şırasında Türk harp tarihine altın harfler İle geçecek bazı Olaylar yaşanmıştır. Silistre Muharebesi
bunlardan biri olup, Güney Dobruca'da stratejik bir noktada bulunan Silistre kalesini 80 bin Rus askere karşı
sadece 10 bin Osmanlı askeri korumuştur. Sonuçta Rusların mareşalleri ağır bir şekilde yara almış, top ve
bayraklarını terk etmek zorunda kalmışlardır. Namık Kemal, Vatan Yahut Silistre piyesinde işte bu destansı
mücadeleyi konu edinmiştir.
iv NOT.
I Kırım savaşı sürerken ilk defa Osmanlı ülkesinde telgraf kullanıldı. Fransa'nın 19. yüzyılın ilk çeyreğinde Op- I
tik Telgraf Sistemi'ni bütün ülkesine yayması sonrasında, 1840'lı yıllarda Avrupa ve Amerika'da geliştirilen
Elektrikli Telgraf Sistemi hızla Kıta Avrupası'nda kullanılmaya başlandı. Aslında, Sultan Abdülmecit'in savaştan
Önce geliştirilen telgraf teknolojisine yakın İlgi duyduğu ve hatta Samuel Morse•a maddi destek verdiği de
bilinmektedir. Daha da ilginci 1847 tarihinde bu sistemin Beylerbeyi Sarayı'nda denenmesidir. Savaş sırasın-
da cephelerden bilgi alma ihtiyacı bu teknolojinin transferini kolaylaştırmıştır. Fransızlar ve İngilizler Kırım
Savaşı'na katıldıktan sonra birliklerinden süratle bilgi almak maksadıyla Rusçuk-Bükreş ve Varna-BalIava hat-
tarını yapmışlardı. 9 Eylül 1855 tarihinde ise İstanbul-Edime-Varna-Kınm arasına hatlar döşenerek gün gün J
savaş takip edildi.
iş NOT.
1854 yılının Ağustos ayında %S faiz oranıyla toplam 5 milyon İngiliz altını borç alındı. Borca karşılık olarak Mısır
vergisi, İzmir ve Suriye gümrük gelirleri gösterildi. Osmanlı tarihinde ilk olan bu olaya "Dış Borçlanma" ya da
"Dış İstikraz” adı verildi. Borca bir kere tevessül edilince arkası gelmekte gecikmedi. 1855,1858 ve 1860'da
farklı farklı borçlar temin edildi. Bu borçların yatırım odaklı değil de ihtiyaçları karşılamak maksadıyla alınması
genel mali yapıyı fazlasıyla bozmuştur.
www.dizgikitapcom
SbLYALÇIN