TARüR4 ve HAYVANCTLüK
Pirinç (Çeltik)
Yetişme Koşullan: Yetişme dönemi boyunca bol su ve sıcaklık ister.
Harita•4: Türkiye'de pirinç ekim alanları
Üretildiği Alanlar: Üretimin %60'a yakını Marmara Bölgesi'nden elde edilir.
Daha çok akarsu boylarında yetiştirilir, Meriç, Devrez ve Gökırmak vadi-
lerinde, Bafra ve Çarşamba Ovalarında, Çoruh vadisi boyunca üretimi
yapılır. Edirne Samsun çorum (%W7) ve Balıkesir
en çok pirinç üreten illerdir (Grafik-8, Harita-4).
771,
—474—
ORNEK SORU:
L Afrsr
11. çeltik
III. Büğüy
M Arpa
Yukandaki kültür bitkilerinden hangile-
cinin Suya olan İhtiyacı diğerlerine göre
daha fazladır?
B) ive 111 C) ııvelll
D) liv•erv
E) 111 veıv
Mısır ve çeWğin suya Olan ihtiyacı
arpaya göre "ha fazladır.
YANIT: A
ÖRNEK SORU:
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye'nin
İhraç mallan arasında yer almaz?
Marmara de
Md. G.OAnd. Akdeniz
A) Fındık B) Tütün
D) Pirinç
ÇÖZÜM:
C) İncir
E) Kuru üzürn
Grafİk•B: Türkiye'de bölgolote göre pirinç üretim oranlan (DİE, 2003)
Üretim Miktarı: 220 bin ton civarındadır.
DIŞ Ticaret: Pirinç üretimi, tüketimi karşılamadığından, ABD, Pakistan ve
Bangladeş'ten İthal edilir. Dünya'da üretim miktarı buğdaya yakın olmasına
rağmen, daha çok üretildiği ülkelerde tüketildiğinden, Dünya ticaretinde
büyük bir Önemi yoktur.
Çeltik tarlaları, Sivrisinek ve kurbağa gibi canlıların üremesi İçin uygun
ortam oluşturduğu İçin, üretimi yerleşim merkezlerine yakın kesimlerde
yapılmamaktadır. Bu nedenle üretim alanları devlet tarafından sınır-
'andırılmıştır,
Yulaf
Yetişme Koşulları: Arpa İle aynı koşullarda yetişir, ancak soğuğa daha
fazla dayanıklıdır.
Üretildiği Alanlar: İç Anadolu, Marmara ve Çukurova'da yetiştirilir. En fazla
üretim Konya ve Balıkesir'den sağlanır.
Kullanım Alan12rı: Hayvan yemi olarak tüketilir ve gıda endüstrisinde kul-
CcğrZÖ•a 1-2 Konu Anlatımlı / Soru Bankası
Türkiye de üretilen pirinç, ülkenin İhtiyacım
karşılamaz. Pirinç, Türkiye'nin İthal mallan
arasında yer alır.
ÖRNEK SORU:
YANIT: D
Yaz kuraklığının etkili Olduğu bir
yörede, aşağıdaki kültür bitkilerinden
hangisinin üretimi zorlaşır?
A) Mısır B) Buğday
C) Arpa
D) Mercimek
E) Yular
ÇÖZÜM:
Mısırın suya ihtiyacı fa*dır. Yaz kuraklığı
olan yörelerde mısır şuhmayla üretilebiür.
Bu durum üretimini zorlaştnr_
YANIT: A
ve HAR/ANCüLüK
Çavdar
Yetişme Koşullan: Buğday, ve yulafın yetişmediği İklim ve toprak
koşullarında yetişir. Soğuğa daha dayanıklıdır.
Üretildiği Alanlar: İç ve Doğu Anadolu'nun yüksek kesimleri. Kayseri,
Niğde, Konya illerinde üretilir.
Kullanım Alanları: Yem endüstrisinde kullanılır.
b. Baklagiller
Yükseküği fazla olmayan (2000 metreden az) ve yun sulanabilen alan-
tarda tarımı yapılır.
— Taze en çok kıyı bölgelerindeki ovalarda yetiştirilir. Samsun
Antalya (%8,3), Bursa
— En fazla FQradeniz (%333), Akdeniz Marmara ve Ege
(%15) 'deki ovalarda üretilir.
— YM üretim 250 bin ton dvanndadır.
— İç bölgelerde, daha çok kuru fasulye üretimi yapılır (Grafik- 13) ,
— İç Anaddu (%46), Akdeniz (%14,5), Doğu Anadolu ve Karadeniz en
hzla kuru fasulye üreten bölgelerdir.
— En çok kuru fasulye üreten mer Karaman (%16,6), Konya (%13,1) ve
Kahramanrnaraş'ür (%12,1)
E G.DAn,
GraIlk•9: Türkiye • de bölgelere kuru (DİE, 2003)
Nohut
— Yetişme döneminde yağış, olgunlaşma döneminde sıcaklık ve kuraklık
— Sırasıyla hzla, İç Anadolu (%31), Ege (%19,3), Akdeniz ve
Güneydoğu Anadolu (%15,2) bölgelerinde üretilir.
— Yılhk üreüm 6M bin ton civMmdad1r.
Mercimek
— Yetişme döneminde yağış, Olgunlaşma döneminde sıcaklık ve kuraklık
— Daha çok iç bölgelerde yetiştirüir. Üretimin yandan fazlasını Güneydoğu
Anadolu kuşlar. ikinci şuayı İç Anadolu Bölgesi alır.
— Kırmızı merciin* Güneydoğu Anadolu'da üretilir.
— Yeşü mercİrneğİn İç Anadolu'da Karadeniz Bölgesi'
nden elde edilir.
Bakla
— Yüksek ova ve platolar dışında tüm sulanabilen alanlarda üretilir.
— Ege ve Akdeniz bölgeleri başlıca ekün alanlarıdır.
171'
—475-
ÖRNEK SORU:
Doğal yetişme alanları düşünüldü-
ğünde, mısın mercimekten ayıran temel
Özellik aşağıdakilerden hangisidir?
A) Sıcaklığa Olan ihtiyacın daha fazla
B) Humus bakımından zengin topraklarda
C) Suya olan ihtiyacın daha fazla olması
D) KIŞ soğuklarından olumsuz yönde etki-
E) Güneş ışığına daha fazla ihtiyaç duy-
ÇÖZÜM:
Mısır'ın suya olan İhtiyacı mercimeğe göre
daha fazladır.
YANIT: C
ÖRNEK SORU:
Yukarıdaki haritada numaralanmış yöre-
yerin hangisi mercimek üretilmesine el-
verişli değildir?
A) 1 B) 11 q 111
ÇÖZÜM:
Yaz kuraklığı olmayan W. yöre mercimek
yetiştirmeye elverişli değildir.
YANIT: D
CoğreV2 7-2 Konu Anlağml' I Soru Eznkaşl