Üüsijnce
Osmanlı İmparatorluğu'nun son demleri
3.
olan 1800'lü yıllarda Avrupa devletleri bu
koca imparatorluğu yıkmak için harekete
geçtiler. Balkanlar'da bulunan devletleri
ayaklandırarak birer birer toprakların-
dan koparmaya çalıştılar ve kısa sürede
İmparatorluğun başta Balkanlar olmak
üzere toprakları elden çıkmaya başladı,
Koca imparatorluk, içinde bulunduğu bu
zor dönemde idarecilerin basiretsiz poli-
tikaları nedeniyle yenileşme çabaları adı
altında Avrupa'nın güdümüne giriyordu,
Osmanlı İmparatorluğu'nun Avrupa'daki
izleri artık siliniyordu, Gerek Avrupa
gerekse kendi idarecileri sonun başlan-
gıcını hazırlıyorlardı ve ülkeyi "hasta
adam" pozisyonuna düşürüyorlardı.
Bu parçadan Osmanlı Devleti'yle ilgili
olarak aşağıdakilerin hangisi çıkan-
lamaz?
A) Balkan devletlerindeki ayaklanmalar
toprak bütünlüğünü zedelemiştir.
B) Yenileşme adı altında yapılan çalış-
malar Avrupalıların işine yaramıştır.
C) Yönetici vasfındaki kimselerin bece-
riksizliği yüzünden zor duruma düş-
müştür.
D) Devletin tüm olanakları seferber edll•
meşine rağmen yıkıma çare buluna-
marnıştır.
E) Avrupa'daki İlerleyişi bitmiş, kabul
görmüşlüğü gittikçe azalmaya başla-
mıştır.
4,
Toprak; katmanları oluşmuş veya Oluş-
mamış olsun, karada yaşayan bitkilerin
gelişmesi İçin gerekli Olan doğal ortam-
dır, Herhangi bir yerdeki toprağın özellik-
leh; İklim ve canlıların, yer şekli şartlarına
bağlı olarak ve uzun zaman periyodu
içinde ana kaya maddesi üzerinde yap-
tıklan ortak etkinin sonucunda meyda-
na gelir. Kültür şartlan ve insanların
toprağı kullanma şekilleri de bu Otlak
etkiye dâhildir. Çünkü insanlar, toprağı
kendi kullanım alanlarına göre yeniden
biçimlendirirler. Bu durum, kimi zaman
tarım aracılığıyla kimi zaman da binala-
yapım şekliyle belirlenir.
Bu parçada aşağıdakilerden hangisi-
ne ğeğİnİImemiştir?
A) Canlılar İçin toprağın gerekliğine
B) Hangi koşullarla biçimlendiğine
C) Toprağın tanımının ne olduğuna
D) İnsanların toprağa Olan etkisine
E) Doğallığını ne şekilde koruduğuna
