ÜRİNER SİSTEM (BOŞALTIM SİSTEMİ)
İnşan yaşamında su ve iyon dengesinin korunması hayati öneme sahip-
tir; bu denge boşaltım sistemi tarafından sağlanır.
Boşaltım sistemi, vücutta metabolik faaliyetler sonucu oluşan zararlı
maddeleri dışarı atar ve bu işlemi gerçekleştiren organlardan oluşur.
Üriner sistem, böbreklerde kanı süzerek idrar oluşturur ve bu idrar, üre-
terle mesaneye, oradan da üretra ile dışarı atılır.
BİRLİKTE ÇÖZELİM
Böbreklerin vücuttaki görevleri ile ilgili olarak;
I. su ve tuz dengesini ayarlamak,
II. boşaltım ürünlerini vücuttan uzaklaştırmak,
III. eritropoietin hormonu sentezlemek
yargılarından hangileri doğrudur?
Sağ böbrek
Böbrek atardamarı
Böbrek toplardamarı
Üretra
Böbreklerin Görevleri
Kabuk (Korteks)
Öz (medula)
Sol böbrek
Piramid kanalları
(malpigi piramitleri)
Havuzcuk (Pelvis)
Üreter
Mesane
A) Yalnız I
D) ı veli
B) Yalnız II
C) Yalnız III
E) ı, II ve III
Protein ve nükleik asitlerin parçalanmasıyla oluşan zehirli amonyak, ka-
raciğerde üreye dönüştürülerek toksik etkisi azaltılır. Ardından böbrekle-
re taşınan üre böbreklerde süzülerek dışarı atılır.
Üriner sistem, vücuttaki su miktarını, kanın hacmini ve basıncını düzen-
lerken; potasyum, sodyum ve klor gibi elektrolitlerin yoğunluğunu da
kontrol eder. Ayrıca hidrojen ve bikarbonat iyonlarını düzenleyerek kan
PH dengesini sağlar.
D vitaminini aktifleştirir ve kalsiyum seviyesini ayarlar.
Böbrekler, karaciğerle birlikte, gereken durumlarda amino asitleri ve gli-
serolü glikoza çevirerek kan şekerini artırır.
Eritropoietin hormonu sayesinde alyuvar üretimini kontrol eder.
BÖBREK
Böbreklerin görevleri arasında:
Su ve tuz dengesini ayarlamak: Böbrekler, vücut-
taki su ve elektrolit dengesini düzenler.
Boşaltım ürünlerini vücuttan uzaklaştırmak: Böb-
rekler, kanı süzerek zararlı maddeleri idrar yoluyla
dışarı atar.
Eritropoietin hormonu sentezlemek: Böbrekler,
oksijen seviyesi düştüğünde eritropoietin hormonu
salgılayarak alyuvar üretimini uyarır.
Doğru cevap (E) seçeneğidir.
SIRA SENDE - ı
insanda ürenin sentezlenmesi (K) ve vücuttan
dışarı atılmasını (L) sağlayan organlar, aşağı-
daki seçeneklerin hangisinde doğru verilmiş-
Üriner sistemin temel or-
gam böbreklerdir.
Yetişkin bir insanda yak-
laşık 150 gram olan böb-
rekler karın boşluğunun
arka tarafında omurganın
iki yanında bulunur.
Böbrekler üç kısımdan
oluşur: Kabuk (korteks),
öz (medula) ve havuz-
cuktur (pelvis).
Nefron
Böbrek
atardamarı
Böbrek
toplardamarı
Havuzcuk
Ureter
Kabuk
öz
tir?
A)
B)
C)
D)
E)
Böbrek
Böbrek
Karaciğer
Karaciğer
Böbrek
Böbrek
Karaciğer
Böbrek
Karaciğer
İdrar kesesi
76
