2.
UNUTMA
Orhan Hançeroğlu: İnsansız Şehir hikâye; Ali, Ekil—
memiş Topraklar, Yedinci Gün, Bordamıza Vuran
Deniz, Büyük Balıklar, Karanlık Dünya, Oyun roman
türündedir.
Bekir Yıldız: Almanya'daki Türk işlerini konu alan
roman ve hikâyeleriyle meşhurdur. Reşo Ağa, Kara
Vagon, Kaçakçı Şahan, Sahipsizler, Evlilik Şirketi,
Beyaz Türkü, Alman Ekmeği, Dünyadan Bir Ath Geçti,
Demir Bebek, Ölümsüz Kavak, Kör Güvercin hikâye;
Türkler Almanya'da, Aile Savaşlan roman; Harran,
İnşan Posası, Röportajlar (1—2) röportaj türündedir,
Dursun Akçam: Maral, Ölü Ekmeği, Taş Çorbası,
Köyden İndim Şehire, Alaman Ocağı, Kafkas Km,
Haley hikâye; Lanl'derenin Kurtları, Dağların Sultam,
Kafdağı'nın Ardı, Ucu Ucuna Yaşam roman; Kan Çi-
çekleri, Doğunun Çilesi, Analar ve Çocuklar röportaj
türündedir.
Bireyin iç Dünyasını Esas Alan Hikâye: Bireyin top-
lumsal yönünü değil psikolojik yani ruhsal yönünü ele
alır. Olay anlatımı değil insanın iç dünyasının anlatımı
Önemlidir, İnsanın gerçeğini çok yönlü ele alırlar. İn-
sanın toplumuna yabancılaşmasının kaynağı olarak
ekonomik ve sosyal sorunları değil içsel çatışmaları,
ruhsal burkuntuları görürler, Merak Ögesi, olay Örgüsü
önemini yitirir. Olay hikâyesi değil durum yani Çehov
hikâyesi tercih edilir. Sanatlı, çağrışımlı ve estetik
bir dil tercih edilir, İç konuşma ve bilinç akışı sıkça
başvurulan anlatım teknikleridir; Peyami Safa, Ahmet
Hamdi Tanpınar, Tarık Buğra, Samiha Ayverdi, Baha-
eddİn Özkişi, Mustafa Kutlu, Selim İleri, Samet Ağa-
oğlu...
Peyami Safa: Siyah Beyaz Hikâyeler, Ateş Böcek-
'eri, Piyano Muallimesi, Bir Mekteplinin Hatırası,
Karanlıklar Kral', İstanbul Hikâyeleri hikâye; Sözde
Kızlar, Şimşek, Mahşer, Canan, Bir Genç Kız Kal—
binin Cürmü, Bir Akşamdı, Süngülerin Gölgesinde,
Dokuzuncu Hariciye Koğuşu, Fatih-Harbiye, Bir Te—
reddüdün Romanı, Biz İnsanlar, Yalnızız, Matmazel
Noralya'mn Koltuğu romanlarıdır.
Tarık Buğra: Oğlumuz, Yarın Diye Bir Şey Yoktur,
İki Uyku Arasında, Hikâyeler hikâye; Siyah Kehribar,
Küçük Ağa, Küçük Ağa Ankara'da, Firavun imam,
Dönemeçte, Yağmur Beklerken, Gençliğim Eyvah,
İbiş'in Rüyası, Osmancık, Dünyamn En Pis Sokağı
roman; Ayakta Durmak istiyorum, Yüzlerce Çiçek
Birden Açtı, Akümülatörlü Radyo, Dört Yumruktiyaro
türündedir.
Ahmet Hamdi Tanpınar: Abdullah Efendi'nin Rü-
yalan, Yaz Yağmuru hikâye; Huzur, Saatleri Ayar-
lama Enstitüsü, Sahnenin Dışındakiler, Mahur Beşte,
Aydaki Kadın roman; 19. Asır Türk Edebiyatı Tarihi,
Tevfik Fikret bilimsel eser, Şiirler ise şiir kitabıdır.
Samiha Ayverdi: Mabedde Bir Gece hikâye; Aşk
Budur (Aşk Bu İmiş), İbrahim Efedi Konağı, Son Men—
zil, Mesihpaşa İmam, Ateş Ağacı roman; Kenan Rifâi
ve Yirminci Asrın Işığında Müslümanlık, Dost, Ebedi
ve Manevi Dünyası İçinde Fatih biyografi türündedir.
Bahaeddin Özkişi: Bir Çınar Vardı, Göç Zamam
hikâye; Sokakta, Köşe Kadı, Uçtaki Adam roman tü-
ründedir.
3.
UNUTMA
Mustafa Kutlu: Ortadaki Adam, Gönül İşi, Yokuşa
Akan Sular, Yoksulluk İçimizde, Ya Tahammül Ya
Sefer, Menekşeli Mektup, Bu Böyledir, Sır, Nur, Ar-
kakapak Yazıları, Hüzün ve Tesadüf, Uzun Hikâye,
Beyhude Ömrüm, Mavi Kuş, Tufandan Önce, Chef,
Menekşeli Mektup, Kapılan Açmak, Huzursuz Bacak,
Tahir Sami Bey'in Özel Hayat', Zafer Yahut Hiç,
Hayat Güzeldir, Sıradışı Bir Odül Töreni, Trende Bir
Keman, Hesap Günü, İyiler Ölmez, Tarla Kuşunun
Sesi, Rüzgâzlı Pazar, Anadolu Yakası hikâye; Şehir
Mektupları, Akasya ve Mandolin, Yoksulluk Kitabı, vi-
tirinde Olmak, Fırtınayı Kucaklamak, Akıntıya Karşı,
Vatan Yahut İntemet deneme; Sabahattin Ali, Sait
Faik'in Hikâye Dünyası inceleme türündedir.
Samet Ağaoğlu: Strassburg Hatıraları, Zürriyet, Öğ-
retmen Gafur, Büyük Aile, Hücredeki Adam, Katırın
Ölümü hikâye; Kuvayı Millîye Ruhu (inceleme), Ba—
banlın Arkadaşları, Babamdan Hatıralar, Arkadaşım
Menderes, Aşina Yüzler anı türündedir.
Selim İleri: Cumartesi Yalnızlığı, Pastırma Yazı,
Dostluklarm Son Günü, Bir Denizin Eteklerinde
hikâye; Destan Gönüller, Cehennem Kraliçesi, Bir
Akşam Alacası, Olünceye Kadar Seninim, Saz Caz
Düğün Varyete, Kırık Deniz Kabukları, Her Gece
Bodrum, Ölüm İlişkileri roman türündedir.
Modernizmi ve Postmodernİzmİ Esas Alan Hikâye
Geleneksel anlatım biçimi terk edilir, Geleneksel olan
yeni olana uydurulur. Olay geri plana itilir, Alego-
rik anlatım, ironi, bilinç akışı, yazımsal saplamalar,
söz dizimsel sapmalar ve anlamın yerine çağrışımı
koyma göze çarpar, Yabancılık, yalnızlaşma ve
Kafkaeşk tutum görülür. Merak Ögesi, Olay örgüsü,
şerim-düğüm-çözüm terk edilir. Geriye dönüşlerle
zamanın kronolojik akışı kırılır. Ust kurmaca yoluyla
okurla doğrudan veya dolaylı iletişime geçilir. Çoklu
bakış açısı vardır, Kolaj, montaj, pastiş, parodi söz
konusudur. İmgeler, simgeler şiirsel anlatım göze
çarpar. İnsanın karmaşık dünyasının olduğu gibi
karmakarışık biçimde yansıtılmasına uygun birtakım
anlatım teknikleri (iç konuşma, bilinç akışı, metinler
arasılık vb.) ısrarla tercih edilir, "Ben" bilinci, bireysel
bilinç öne çıkarılır. Yaşamın çok boyutlu ve kavraml-
maşl güç bir Olgu Olduğuna vurgu yapılır. Toplumsal
değerlerin yansıtılması terk edilir. Sürrealizm, egzis-
tansiyalizm, ekspresyonizm, dadaizm, sembolizm gibi
akımlar çokça tercih edilir, 3ÜyÜIÜ (düşsel/masalsı)
gerçeklikten, polisiyeden yararlanılır. Gerçek ve kur-
maca iç içe girer. Dil, günlük kullanımın dışına çıkarılır.
Karşıtlıklardan yararlanılır. Alaycı bir tutum takınılır.
Kahramanı olmayan romanlar yazılır. Antiroman ve
antikahraman ortaya çıkar: Sait Faik, Orhan Pamuk,
Bilge Karasu, Nezihe Meriç, Haldun Taner, inci Aral,
Raşim Ozdenören, Yusuf Atılgan, Oğuz Atay, Ferit
Edgü, Leyla Erbil, Adalet Ağaoğlu, Pınar Kür, Füru-
zan, Vüsat O. Bener, Nazlı Eray, Latife Tekin, Buket
Uzuner, İhsan Oktay Anar, Peride Celal, Metin Kaçan,
Erhan Bener, Nedim Gürsel, Tezer Özlü...
o
95