4. Ünite
Z çizgisi Aktin
Kasılma
23.
Zaman
Miyozin
M bandı
H bölgesi
Gevşeme
Z çizgisi
21.
22.
/ DESTEK VE HAREKET SİSTEMİ
Örnek Sorular
Gevşemekte olan bir çizgili kasta,
I. sitoplazmadaki Ca++ miktarının azalması,
II. A bandının boyunun kısalması,
III. aktin ipliklerinin birbirine yaklaşması,
IV. H bandının boyca uzaması
durumlarından hangileri gerçekleşir?
H bölgesi I bandı
A bandı
Huxley kayan iplikler modeline göre kasılma ve gevşeme sırasında sarkomerin durumu
Bu modele göre kasılma ve gevşeme sırasında gerçekleşen bazı değişimler
A) I ve III
D) ı, II ve ıv
C) II ve III
E) ı, III ve ıv
•
•
•
•
•
aşağıdaki tabloda verilmiştir.
Kasılma
A bandının boyu değişmez.
I bandı daralır.
H bölgesi daralır ya da kaybolur.
Sarkomerin boyu kısalır.
Aktin ve miyozin filamentlerin boyu
değişmez.
Sitoplazmadaki Ca++ miktarı artar.
Kasın hacmi değişmez.
•
•
•
•
Gevşeme
A bandının boyu değişmez.
I bandı genişler.
H bölgesinin boyu uzar.
Sarkomerin boyu uzar.
Aktin ve miyozin filamentlerin boyu
değişmez.
Sitoplazmadaki Ca++ miktarı azalır.
Kasın hacmi değişmez.
Çizgili kasların kasılmış ya da gevşemiş ol-
ması aşağıda verilenlerden hangisinin de-
ğişmesine neden olur?
A)
B)
C)
D)
E)
Aktin ipliğinin yapısı
A bandının uzunluğu
Kasın hacmi
Miyozin ipliğinin uzunluğu
Sarkomerin boyu
İskelet Kasının Kasılma Mekanizması
Kasın kasılmasını sağlayan en küçük uyarı şiddetine eşik şiddeti denir. Bir kas
teli eşik şiddetin altındaki uyarılara tepki vermezken, eşik şiddeti ve üzerindeki
uyarılara ise tepki gösterir. Bu durum ya hep ya hiç prensibi olarak adlandırılır.
Dinleme durumundaki kaslar belirli derecede kasılma durumundadır. Buna kas
tonusu denir.
Uyarılan bir kasın bir kez kasılıp gevşeyerek eski halini almasına kas sarsı ya da
kasıl sarsılma denir. Bu süreçte sırasıyla gizli evre, kasılma evresi ve gevşeme
evresi görülür.
• Gizli evre: Kasın uyarıldığı an ile kasılmaya başladığı an arasında geçen süredir.
• Kasılma evresi: Kasılmanın başladığı an ile gevşemenin başladığı an arasında
geçen süredir.
• Gevşeme evresi: Kasın gevşeyerek eski haline geri dönmesine kadar geçen
süredir.
Kaslar art arda uyarılırsa, gevşemeye fırsat bulamadan kasılı kalırlar. Bu duruma
fizyolojik tetanos denir.
Fizyolojik
tetanos
Aşağıdaki şema, insanda bir sarkomerin yapı-
sını göstermektedir.
I bandı A bandı
I bandı
Miyozin
iplikleri
Aktin
iplikleri
Z çizgisi
H bandı
Z çizgisi
Kayan iplikler hipotezine göre, kasılmış bir
çizgili kasın geyşçmgşj sırasında,
II.
III.
IV.
H bandının kısalması,
A bandının aynı kalması,
I bandının kısalması,
Z çizgilerinin birbirinden uzaklaşması
olaylarından hangileri görülür?
b
O a 0,01
0,05
4
Uyarı
c
0,1
Yarım
tetanos
Normal
kasılma
î î zaman îTîîîîîTîî
Î
Uyarı
sıklığı
Fizyolojik tetanos
D) II ve ıv
a -9 Gizli evre, b —s Kasılma evresi,
c Gevşeme evresi
Kasıl sarsılma
19
B) I ve III
C) II ve III
E) III ve ıv
(2007 - ÖSS FEN-2)
20
79