4. Ünite
/ DESTEK VE HAREKET SİSTEMİ
Örnek Sorular
İskelet sistemine ait olan kafatası kemiğin-
III.
Kol ve bacaklarda bulunan uyluk, kaval, baldır, pazu, ön kol ve dirsek kemikleri
ile ayaklardaki parmak kemikleri uzun kemiklerdir.
b. Kısa Kemikler
Boyları ve enleri birbirine yaklaşık olarak eşit olan kemiklerdir. El ve ayak bilek
kemikleri kısa kemiklere örnektir.
c. Yassı Kemikler
Plaka şeklinde olup geniş yüzey alanına sahip kemiklerdir. Kafatası, kürek, kal-
ça ve kaburga kemikleri yassı kemiklerdir.
d. Düzensiz Şekilli Kemikler
Vücudun değişik bölgelerinde bulunan ve belirli bir şekli olmayan kemiklerdir.
Omur kemikleri ile bazı yüz kemikleri bu gruba girer.
İNSAN İSKELETİNİN BÖLÜMLERİ
İnsan iskeleti baş, gövde ve üyeler olmak üzere üç bölümden oluşur. Gövde
iskeletinde omurga, göğüs kemiği ve kaburgalar bulunur. Üyeler iskeletini ise
kol ve bacak kemikleri oluşturur. Kafatası ve yüz kemikleri baş iskeletine aittir.
İnşan iskeletinde 206 tane kemik bulunur. Yaşn ilerlemesine bağlı ola-
10.
11.
a-
12.
7
de,
III.
sıkı kemik doku,
süngerimsi kemik doku,
kemik zarı (periost)
yapılarının dıştan_jçe doğru sıralanması
aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir?
A) 1-11 - III
B) I - III -II C) II -l - III
D) 111-1-11
Uzun kemiğe ait yukarıdaki şema ile ilgili aşa-
ğldakilerden hangisi
rak bazı kemikler birbiriyle kaynaştığı için kemik sayısı azalır.
B.
EKLEMLER
İskelet sistemini meydana getiren kemiklerin birbirine bağlandığı bölgeye ek-
lem denir. Eklemler hareket derecelerine göre oynar eklem, az oynar eklem ve
oynamaz eklem olmak üzere üçe ayrılır.
a. Oynar Eklem
Kemiklerin eklem yapan yüzeylerinde eklem kıkırdağı bulunur. Bu yapı hiyalin
kıkırdaktan oluşur. Ekleme ait olan iki kemik birbirine ligament adı verilen bağ-
larla bağlanır. Bu yapı eklemlere sağlamlık kazandırır.
Eklem bölgesinde bağ dokudan yapılmış bir kapsül bulunur. Bu yapıya eklem
kapsülü denir. Bu kapsülün iç kısmında bulunan sinovial zar, eklem boşluğuna
eklem sıvısı (sinovial sıvı) salgılar. Bu sıvı eklemlerde kayganlık sağlayarak ek-
lem yüzeyindeki aşınmayı önler. Kol ve bacaklarda hareketi sağlayan eklemler
oynar eklemlerdir.
b. Az Oynar Eklem
Hareketi sınırlı olan eklemlerdir. Ekleme ait iki kemik arasında kıkırdak yapılı
bir disk bulunur. Bu disk kemiklerin birbirine sürtünerek aşınmasını engeller.
Boyun, göğüs ve bel omurları arasındaki eklemler bu gruba girer.
c. Oynamaz Eklem
Kemikleri hareket etmeyecek şekilde birbirine bağlı olan eklemlerdir. Kafatası
ve yüzdeki (alt çene kemiği hariç) eklemler bu gruba girer.
Az oynar ve oynamaz eklemlerde eklem kapsülü ve eklem sıvısı bulunmaz.
A)
B)
C)
D)
E)
I nolu yapıda kırmızı kemik iliği bulunur.
II nolu yapı kemiklerin onarımını ve enine
büyümesini sağlar.
III nolu yapı sadece uzun kemiklerde bulu-
nur.
IV nolu yapıda havers ve valkmann kanal-
lan bulunur,
V nolu yapı ömür boyu kıkırdak olarak kalır.
Aşağıda oynar bir eklem şematize edilmiştir.
3
4
2
Bu şemaya ait numaralı yapılar ile ilgili,
I nolu yapı eklem kapsülüdür.
II. 2 nolu sıvı 3 nolu yapı tarafından salgıla-
nır.
III. 4 nolu yapı iki kemiği birbirine bağlayan
ligamenttir.
ifadelerinden hangileri doğrudur?
A) Yalnız III
C) I ve III
D) II ve III
D
8
B
E) l, II ve III
9
D
75