/3.Ünite / BİYOTEKNOLOJİ VE GEN MÜHENDİSLİĞİ
13.
14.
Örnek Sorular
Turp bitkisinin kökünden alınan floem hücre-
lerinden her birinin, kültür ortamında tam bir
bitkiye geliştiği saptanmıştır.
Bu deneyde elde edilen bitkilerle ilgili,
I. Kromozom sayıları aynıdır.
II. Genetik yapılan ata bitkiyle özdeştir.
III. Kütleleri birbirinden farklı olabilir.
ifadelerinden hangileri doğrudur?
B) Yalnız II C) ı ve II
A) Yalnız I
Klonlama sonucu oluşan ilk memeli olan Dolly, DNA'sını aldığı koyunun genetik
olarak ikizidir. Aşağıda Dolly'nin klonlanmasının basamakları verilmiştir.
Meme
hücresi
vericisi
Besin
bakımından
fakir
ortam
(B)
Yumurta
hücresi
vericisi
Ovaryumdan
alınan
yumurta
hücresi
D) II ve III
I. birey
Ergin
KOPYALAMA
2. birey
Ergin
Döllenme
2n
zigot
Yavru 4. birey
Çekirdeği
O
uzaklaştırıl-
mıştır
Elektrik
akımı
ğ. birey
Ergin
EŞEYLİ
ÜREME
Eşeyli üremeyle oluşmuş ergin bir koyundan (1.
birey), kopyalama (klonlama) yöntemiyle yavru
(2. birey) elde edilmiştir.
Yukarıdaki şemada 2. bireyin eşeyli üremesi
gösterilmiştir.
Bu bilgilere göre, aşağıdaki yargılardan
hangisi
A) 2. bireyin hücrelerinin çekirdeğindeki kalıt-
sal bileşim, I. bireyi oluşturan yumurta ve
spermden kaynaklanır.
B) I. ve 2. bireylerin fenotipleri arasındaki
farklılıklarda, çevresel etkenlerin de rolü
vardır.
C) 1., 3. ve 4. bireylerin genotipleri birbirlerin-
den farklıdır.
D) 1. bireyin 2. bireye genetik katkısıyla, 2. bireyin
4. bireye genetik katkısı aynıdır.
E) I. ve 2. bireylerin, aynı erkek bireyden (3.
birey) eşeyli üremeyle oluşacak yavruları-
nın çekirdek genotipleri, iki kardeşinki ka-
dar birbirine benzer.
(2003 - ÖSS)
1.
2.
3.
4.
5.
Meme hücresinden
alınan çekirdek
Genç embriyo
Taşıyıcı
anne
(C)
Kuzu ("Dolly"), genetiksel
olarak, verici meme
hücresiyle aynıdır.
Ergin bir koyunun (A) memesinden bir hücre alınır. Bu somatik hücre genetik
olarak bir koyunun oluşması için gerekli bütün genleri içermektedir. Fakat bu
genlerden sadece bir kısmı aktif durumdadır.
Meme hücresi besin bakımından fakir bir ortama alınarak hücre döngüsü dur-
durulur. GO evresine giren hücrenin bütün genleri aktifleşmiş durumdayken çe-
kirdeği çıkarılır.
Başka bir koyundan (B) alınan yumurta hücresinin çekirdeği çıkarılır.
İlk koyundan (A) alınan meme hücresinin çekirdeği, boşaltılmış yumurta hücre-
sinin içine yerleştirilip, elektrik akımı yardımıyla kaynaştırılır.
Elektrik akımı aynı zamanda yumurta hücresinin bölünmeye başlamasını uyarır.
Mitoz bölünmeler sonucunda altı günlük olan genç embriyo oluşur.
10
E
-y
II
c
12
258