/9.Ünite [BİTKİLERDE EŞEYLİ ÜREME
7.
8.
9.
Örnek Sorular
Çiçekli bir bitkinin üreme sürecinde,
I. polenlerin dişi organa taşınması,
II. döllenme sonucu tohum oluşumu,
III. mayoz ve mitoz bölünmeler sonucu ga-
metlerin oluşması
olayları hangi sıra ile gerçekleşir?
A)l-ll -III
B) I - III -II C) II - l- III
E) III -II -ı
Polenin içinde bulunan tüp ve üretken çe-
kirdekler için,
l. mitoz bölünme sonucu oluşma,
II. monoploit yapıda olma,
III. tozlaşmadan sonra etkinlik gösterme,
IV. erkek organın başçık kısmında oluşma
özelliklerinden hangileri ortaktır?
Her bir polen ana hücresi mayoz bölünme ile mikrospor adı verilen haploit (n)
kromozomlu dört hücre oluşturur.
Her mikrospor çekirdeğinin mitoz geçirmesiyle ikişer çekirdekli polenler oluşur.
Üretken (generatif)
Polen kesesi
Mikrospor
ana hücresi
Mayoz
çekirdek(n)
Tüp (vejetatif)
çekirdeği(n)
Mitoz
Mikrospor
(n)
Erkek organının başçık kısmında polen oluşumu
Polen
b.
A) ive III
B) II velV C) ı, il ve III
D) II, III ve ıv
E) ı, II, III ve ıv
Mikrospor
Antipot
Meristem
Parankima
Megaspor
Bir polende haploit (n) kromozomlu ve aynı genetik yapıda iki çekirdek bulunur.
Bunlardan;
• Tüp (vejetatif) çekirdeği, tozlaşmadan sonra dişicik borusunun içinde po-
len tüpünü oluşturur.
• Üretken (generatif) çekirdek, tozlaşmadan sonra polen tüpünde mitoz
geçirerek sperm çekirdeklerini oluşturur.
Polenler bitkilerin türlerine göre renk, şekil ve yapı bakımından bazı farklılıklar
gösterir. Örneğin böceklerle tozlaşan bitkilerin polenleri desenli ve çıkıntılıdır.
Dişi Üreme Hücresinin Oluşumu:
Yumurtalığın içinde ileride tohuma dönüşecek tohum taslakları bulunur. Tohum
taslağının üzerindeki örtüyü oluşturan tabakalar arasındaki açıklığa mikropil denir.
Yumurtalığın tohum taslağında bulunan diploit (2n) kromozomlu megaspor
ana hücresi mayoz bölünme ile haploit (n) kromozomlu dört tane megaspor
hücresini oluşturur.
Genellikle bu dört megasporun üçü erirken bir tanesi canlı kalır. Canlı megaspor
üç kez mitoz bölünme geçirerek n kromozomlu sekiz adet çekirdek oluşturur.
Tohum taslağının döllenmeye hazır hale geldiği sekiz çekirdekten oluşan bu
yapıya embriyo kesesi denir.
Embriyo kesesindeki çekirdekler, çok az miktarda da olsa sitoplazma-
ya sahip olduklarından hücre olarak da adlandırılabilir.
•
•
•
Megaspor
ana hücresi (2n)
Mayoz
Antipot hücreleri (3)
Megaspor (n)
Bir bitkiye ait olan yukarıdaki hücrelerden
kaç tanesi diploit yapıdadır?
3 Mitoz
Sinerjit
polar
çekirdekler (2)
Yumurta
hücresi (l)
Tohum
taslağı
Eriyerek kaybolur.
Mikropil
hücreler (2)
Embriyo
kesesi
Yumurtalıkta embriyo kesesi oluşumu
4
B
5
6
c
364