Uluslararası birim sistemi (Si) bilim insanları ara-
sında ortak bir dil oluşturur.
1795 yılında ilk Fransız bilim adamları tarafından
metrik sistem oluşturuldu. Farklı ölçüler arasın-
daki karmaşayı ortadan kaldırmak ve sonuçları,
ölçümleri standart hâle getirmek amacıyla geliş-
tirildi. 1960 yılında Uluslararası Birim sistemi (si)
birimi bu metrik sistemi daha da geliştirildi.
Uluslararası birim sisteminde yer alan birimlerin
tanımlarınında zamanla değişiklikler olmuştur. En
son tanımlamalar aşağıdaki gibidir.
Kilogram (1 kg) Uluslararası prototip kilog-
ramın kütlesine eşit kabul edilirken 2019 yılında
tanım değiştirilmiştir. Paris'te bulunan Uluslarara-
sı Teknoloji ve Standartlar Enstitüsü bünyesinde
ağırlıklar ve ölçümler genel konterasında Türkiye
dahil altmış ülkeden gelen temsilcilerin oylarıyla
kütlenin tanımının değişmesi onaylandı.
Türetilmiş Büyüklükler
Yeni kütle tanınımın Planck sabitine bağlanma-
Sına karar verildi. 20 Mayıs 2019 itibariyle yeni
tanıma geçiş sağlanması öngörüldü.
Uzunluk (1 m) Bir saniyenin
i ka-
299792458
dar sürede Işığın boşlukta aldığı yol
Zaman (1 s) Durağan ve 00 K deki sezyum
atomunun iki seviyesi arası geçiş periyodu
Elektrik akımı (1 A) iki iletken telin birbirine uy-
guladlğl kuvveti oluşturacak akım
Sıcaklık (1 K) -4 Suyun üçlü noktasının
273, 16
sıdır.
Madde miktarı (1 mol) 0,012 kilogram karbon
12 izotopundaki atom sayısı
Işık şiddeti (1 cd) Belirli doğrultuda belli şiddet
ve frekansta Işınım yapan kaynak şiddeti
Birden fazla temel büyüklüğün ya da birimin kullanıldığı büyüklüklerdir. Sürat, enerji, kuvvet türetilmiş büyüklüktür.
Türetilmiş büyüklük
Sürat (V)
Ax
At
İş (w)
Kuvvet (F)
İvme (a)
AV
AT
Hesaplanan birimler
Alınan yol
Zaman
Kuvvet . Yer değiştirme
Kütle • ivme
Hız değişimi
Zaman
Sildaki birim adı
metre
saniye
(metre) 2
ki logram.
(saniye) 2
metre
ki logram
(saniye) 2
metre
(saniye)
Birimlerin gösterimi
kg
kg —
s
2
Skaler ve Vektörel Büyüklükler
Sadece ölçü değeri ve birimi ile ifade edilen büyüklükler
büyüklüklerdir. Bunun yanı sıra yönü olan büyüklükler
büyüklüklerdir. Örneğin; kütle, sıcaklık, enerji skaler iken ağırlık, ivme ve hız vektöreldir.
TYT FİZİK VİDEO ANLATIM FASİKÜLLERİ
Fizik Bilimine Giriş