TYT / Türkçe
29. Tahminler yapma ve açıklamalar üretme, bilimin en
temel amaçları arasındadır. Bu amaçlar ahlakla ilgili
değildir, bilimin yöntemleriyle ilgilidir. Ayrıca bilimin
tutarlılık, sadelik, yeni araştırma alanları açmaya
yatkınlık, geniş kapsamlılık, yüksek oranda doğrulanma,
gerçeğe benzerlik, uygulanabilirlik ve deneysel yeterlilik
gibi diğer amaçları da var. Her bilim alanı bu amaçların
tümünü içermek zorunda değil. Bilim, amaçlarına
gelişigüzel yollarla değil, çeşitli yöntemleri ve yöntemle
ilgili kuralları uygulayarak ulaşır. Bilimsel yöntemler,
sistematiktir. Yani rastgele veya gelişigüzel
gözlemlerden ziyade dikkatlice planlanmış çalışmalara
dayanır. İyi bir bilim adamı, yanlış araştırmaya yol
açabilecek hatalardan ve kişisel ön yargılardan
kaçınmak için tarafsız davranır.
Bu parçadan aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?
A) Bilimin çalışma alanlarında amaç noktasında her
zaman bir ortaklıktan söz edilemez.
B) Bilimsel yöntemler, titiz bir çalışmayla ve Önceden
tasarlanarak oluşturulur.
C) Bilimsel amaçlar belirlenirken insan faktörü öncelikli
olarak göz önüne alınır.
D) Bilim insanının nesnel bir tutum içinde olması, bazı
yanışları yapmasını engeller.
E) Bilimin amaçları belirlenirken bilimsel yöntemlerin
rehberliğinden yararlanılır.
10
30.
Deneme - 2
(I) Biyolojik bir koruma alanının uzun vadeli başarısı,
barındırdığı canlı türlerinin popülasyonlarını yaşatıp
yaşatamadığına göre değerlendirilir. (II) Koruma
planlamacıları, bir koruma alanının büyüklüğü ve
şekliyle İlgili kafa yorarlar çünkü daha büyük koruma
alanları, bünyelerinde daha büyük popülasyonlar
barındırabilir (III) Ne var ki çok sayıda farklı türün
popülasyonlarının büyüklüklerini ve yaşayabilirliğini
değerIendirip bu değerlendirmeleri korunan alanın
tasarımıyla ilişkilendirmek uygulamada pek mümkün
değildir. (IV) Bazen planlamacılar bunun yerine
"şemsiye tür" adı verilen Özel türlere odaklanır ki bu
şemsiye türün sürdürülebilir bir popülasyonunun
kapladığı alanın diğer türlerin de sürdürülebilir
popülasyonlara sahip olabilmesine yetecek bir yaşama
alanı sağlamasını umarlar. (V) Böylece bir türün
popülasyonunun kapladığı alan ve bu alanın şekli ve
büyüklüğü, arka plandaki dğer türlerin de sürdürülebilir
popülasyonlarının yaşayabileceği yerleri kışa yoldan
belirlemekte kullanılır.
Biyolojik koruma alanlarının ele alındığı bu parçada
numaralanmış cümlelerle İlgili olarak
aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A) I. cümlede, başarılı olmasındaki ölçüt ortaya
konmuştur.
B) II. cümlede, yargı gerekçesiyle birlikte verilmiştir.
C) III. cümlede, pratiğe geçirmenin zor olduğu bir
tasarıdan bahsedilmiştir.
D) IV. cümlede, bir beklentiden söz edilmiştir.
E) V. cümlede, verimliliği artırmak için öncelikli olarak
yapılacaklar belirtilmiştir.
Diğer sayfaya geçiniz.