TYT / TÜRKÇE
PARAGRAF DENEME - 3
HIZ
YAYINLARI
9. "Uygarlık" veya "uygarlığın doğuşu” gibi sözlerden sanki uygar-
lık M bir şeymiş, kabilelerdeki avcı ve toplayıcılar mutsuzmuş;
son 13.000 yıldır tarihin gelişimi insanın mutluluğuna katkılar-
da bulunmuş anlamı çıkmıyor mu? Aslında ben sanayileşmiş
toplumların avcı ve toplayıcı kabilelerden "daha iyi" olduğu ya
da avcı ve toplayıcı toplumlara özgü hayat tarzını bırakıp demi-
re dayalı devlet olma aşamasına geçmenin "gelişme"yi temsil
ettiği, insanların mutluluğuna katkıda bulunduğu gibi bir varsa-
yımda bulunmuyorum. Hayatını ABD'nin metropolleriyle ve Yeni
Gine köyleri arasında geçirmiş biri olarak söyleyebilirim ki uy-
garlğın nimetleri hem var hem yok. Evet, sağlık hizmetleri daha
M, uzun ve konforlu yaşama şansı daha yüksek ama öte yandan
eş dost ve büyük aile dayanışması gibi imkânlardan yoksunlar.
Bunca yıllık tecrübemle söyleyebilirim ki insan topluluklarını kar-
şılaştınp birini göklere çıkarmanın diğerini çamura batırmanın bir
anlamı yok.
Aşağıdakilerden hangisi bu sözleri söyleyen bir kişinin dü-
şünceşİ olabilir?
A) Toplumların gelişiminde teknolojik altyapı en önemli faktör-
[erden biridir.
B) Uygarlık tarihinin büyük metropollerde değil, küçük köy ve
kasabalarda yazıldığı unutulmamalıdır.
C) İlkel diye adlandırılan topluluklarda hayat, gelişmiş topluluk-
lara kıyasla daha kolaydır.
D) Uygar inşan, dayanışmayla ve geniş bir aile içinde yaşamakla
mutluluğun sağlanabileceğini unuttu.
E) Uygarlıkla insanlann mutluluğu ya da ilkellikle mutsuzluk ara-
sında doğrusal bir bağ yoktur.
10. Hicvin ne Olup olmadığı konuşunda bugüne dek çok Şey yazılıp
çizilmiştir. Kanımca bunların neredeyse hiçbirinde elle tutulur bir
Şey şöylenmiş değildir. Bana göre hiciv öncelikle, Öyle şöylen-
diğİ gibi mesut adamın işi değildir. Çok kere onu verimsiz, hain
bir hayat hazırlar. Dünyanın en büyük yergicilerine bakınız; acı
bir çocukluk, incinmiş bir gençlik çağının Örsle çekici arasında
dövüle dövüle keskin birer kılıç olduklarını görürsünüz. Onlar,
hiciv ve alaylarıyla geçmişten öç alırlar.
Bu parçadan hareketle
I. Alaycı bir eleştiri, sanılanın aksine huzurun, rahatlığın değil;
huzursuzluğun eseridir.
II. Büyük acılar, zorlu hayatlar insanın herkese karşı eleştirel bir
tutum geliştirmesine sebep olur.
III. Hiciv ustaları, yaşadıklarının yansımalarıyla sanatlarını icra
ederler.
yargılardan hangilerine varılabilir?
C) Yalnız III
11. Deniz ürünlerinin çorbasını yapmak zordur. Dikkat edilmesi ge-
reken çok şey vardır. Balıkların hem çok taze hem de çeşit çeşit
olması ilk şart. Hangi balıklar seçilmeli, diye soracak olursanız;
genelde kayabalığı, uskumru, mırlan, kefal gibi balık çeşitleriyle
yengeç, midye gibi deniz ürünlerinden seçtiğiniz malzemelerin
birkaçını mutlaka çorbaya koymanız gerektiğini bilmelisiniz.
Bunların hemen hepsi bizim sularda da avlanıyor elbette. Ayrıca
ülkemizin farklı sahillerinde avlanan farklı balıklar da bu listeye
eklenebilir?
Bu sözler aşağıdaki sorulardan hangisine karşılık olarak
şöylenmiş olabilir?
A) Çorbada birçok deniz ürünü kullanılmasına rağmen neden
balık çorbası diye anılıyor?
B) Bizim için bir balık çorbası tarifi verebilir misiniz?
C) Balık çorbasının ülkemizde belirli bölgelerde yaygın olması-
nın sebebi nedir?
D) Deniz ürünlerinden çorba yapmanın olmazsa olmazları hak-
kında ne söyleyebilirsiniz?
E) Bizim sularımızdaki balıklarla da balık çorbası yapılır mı?
12. Öğretmenler, Türk romanında çoğunlukla idealist ve mücade-
leci insanlar olarak karşımıza çıkmaktadır. Gerek Meşrutiyet
Dönemi'nde gerekse Cumhuriyet'in ilk yıllarında olsun, ülkemi-
zin ilköğretim sorununu çözememiş olması, tüm problemlerin
çözümünde eğitimden çok şey beklenmesi ve sorumluluğun
ilkokul öğretmenlerine yüklenmesi dolayısıyla romancılar, ge-
nellikle onları konu edinmiştir. İlerleyen yıllarda ise öğretmenler,
edebiyatımızda siyasi tercihleri ve kişisel maceraları ile "birey"
olarak karşımıza çıkmıştır. Böyle olunca da ilkokul öğretmenleri
romanlara konu olmaktan çıkmış, daha çok lise ya da üniversi-
te hocaları tercih edilmiştir. Orhan Pamuk, Adalet Ağaoğlu gibi
çağdaş Türk romancıları da karakterlerini özellikle bunlar ara-
sından seçmiştir.
Bu parçaya göre aşağıdakilerden hangisi öğretmenlerin ro-
man karakteri olarak seçilme sebeplerinden biri olamaz?
A) Eğitim yoluyla her türlü problemin çözülebileceğine inanılma-
B) İlköğretimde yaşanan problemlerin çözülememiş olması
C) Öğretmenlerin sorunların çözümünde etkili olacağının düşü-
nülmesi
D) Yazarların birey kavramını öğretmenler üzerinden ele almak
istemesi
E) Bazı dönemlerde öğretmenlere yüklenen sorumluluğun art-
A) Yalnız I
D) iveli
(Û /hizyayinlari
3) Yalnız II
şive III
@/hizyayinlari
mış olması
5
Diğer sayfaya geçiniz.
