TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI
6.
7.
8.
74
Nedim, Divân'ındaki tüm konuları yaşadığı hayattan ilham alarak
şiirlerine aktarırken kendisini her açıdan serbest bırakmış ve dış
dünyadan aldıklarını duyduğu gibi yansıtmıştır. Şiirlerinde Lale
Devri'nin sosyal hayatını anlatmıştır. Bu şekilde, ele aldığı konu-
[arla devrini beyitlerinde âdeta ölümsüzleştirmiştir. Hayat zevki,
hayalleri ve ruhu ile döneme tam anlamıyla uyum sağlamış ve
şiir yazma konusundaki başarısıyla devrin en önemli temsilcisi
olarak günümüze kadar kendisinden bahsettirmiştir. Başarısının
sırrı ve onu dönemin diğer şairlerinden üştün kılan yanı da budur.
Buna göre aşağıdaki beyitlerden hangisinin Nedim
Divân'ından alındığı
A) Habbezâ hurrem behâr-l zevk u şâdÎ vü tarab
Kim bu helvâ bezmini reşk-i çırâğân eyledi
B) Görelim âb-ı hayât akdığın ejderhâdan
Gidelim serv-i revânım yürü Sa'd-âbâda
C) Yine bezm-i çemene lâle fürûzan geldi
Müjdeler gülşene kim vakt-ı çırağan geldi
D) Nâmı gibi olmuşdur o hem sa'd hem âbâd
istanbula şermâye-i tahr Olsa revadır
E) Dünyâda çeker mihneti erbâb-l mahabbet
Ey şufÎ bu gün bana İse İne şanâdur
Divan edebiyatı nazım biçimlerindendir. Bu türde çoğunlukla
nükte, yergi, fikir konuları işlenir. Katiyelenişi gazeldeki gibi-
iki beyitten Oluşan bu şiirlerde şairlerin mahlası çoğun-
lukla yoktur.
Bu parçada tanıtılan divan edebiyatı nazım biçimi aşağı-
dakilerden hangisidir?
9.
10.
11.
2. ADIM
Bahâriyye: Nesib bölümünde bahar konusunu işleyen kasi-
delerdir.
Methiye: Kasidede şairin kasideyi sunacağı kişiyi iyilik, ada-
let, kahramanlık, cömertlik, zenginlik gibi özellikleriyle Övdü-
ğü bölümdür.
Taç beyit: Kasidede şairin mahlasını söylediği beyittir.
Şitâİye: Kasidenin kış mevsimini anlatan giriş bölümüdür.
Aşağıdakilerden hangisi bu bölümlerden birine Örnek
qğğ!eğ!!!!!!!?
A)
B)
C)
D)
E)
Dest-bûşl ârzûşıyla ger ölsem dostlar
Kûze eylen toprağum sunun anunla yâra su
Hem siyâdet mülkünün yüz devlet ile mâliki
Hem şa'âdet tahtının bin baht İle sultanıdır
Rûh-bahş Oldl MeşÎhâ sıfat enfâş-l bahâr
Açdılar dîdelerin hâb-ı ademden ezhâr
Donar soğuktan efendi semender ateşte
Bir İki gün dahi böyle eserse bu sarsar
Koma Bâkî kulunl cür'a sıfat ayakta
Dest-gîr ol ana ey dâver-i âlî-mikdâr
Her İkisi de 16. yüzyılın gazelleriyle ünlü şairlerindendir. Azeri
Türkçesini kullanan
bir ızdırap şairidir; aşkl hep hüzün,
keder ve acı yönüyle görür. Rint bir şair olan zevke, eğ-
lenceye düşkündür, din dışı konuları işlemiştir.
Bu parçada boş bırakılan yerlere aşağıdakilerden hangi-
A) Kıra
B) Rubâî
YÜZYIL
18. yüzyıl
II
17. Yüzyıı
C) Tuyuğ
leri sırasıyla getirilmelidir?
A) Ali ŞÎr Nevâİ - Nedim
C) Ahmet paşa - Nâbî
B) Şeyh GâIİp - Nedim
D) şeyhi - Nâilî
D) Müstezat
SANATÇI
Nâbî
Nâ'ilî
E) Mesnevi
ÜSLUP/TARZ
Mahallîleşme
Hikemî
III
Bu tabloda numaralanmış yerlere aşağıdakilerden hangi-
lerİ getirilmelidir?
E) Fuzûlî - Bâkî
Aşağıdakilerden hangisi divan şiirinin özelliklerinden
A) şeyh Gâlip
B) Nedim
C)
NeşâtÎ
D) Bâkî
E)
Fuzûlî
17. yüzyıl
17. yüzyıl
18. yüzyıl
18. yüzyıl
18. yüzyıl
Sebk-i Hindi
Sebk-i Hindi
TürkÎ-İ Basit
Tütkî-i Basit
Türkî-i Basit
A)
B)
C)
D)
E)
Anlamdan çok söyleyiş güzelliğine önem verilmiştir.
Sanatlı ve ağır bir dil kullanılmıştır.
parça güzelliğine önem verilmiştir.
Kulak için kafiye ilkesi benimsenmiştir.
Daha çok, tam ve zengin kafiye kullanılmıştır.
