Toplumsal Norm ve Değerler, Toplumsal Kontrol
3. Anadolu kadını
— Evlilik çağına gelmişse "gül oyası",
— Nişanlı ya da evliyse "karanfil oyası",
— Sevdiğinden ayrı, üzüntülü ya da yalnızsa
"nergis oyası"
— Kocasından hoşnut değilse "biber oyası"
takar.
Görüldüğü gibi Anadolu kadını "Oya"yı yalnızca
süslenmek amacıyla kullanmamaktadır.
"Oya"nın parçada sözü edilen toplumsal işlevi
aşağıdakilerden hangisidir?
A) Duygu, düşünce Ve sorunların dile getirilme-
sine yardımcı olma
B) Toplumsal olayları denetim altında tutma
C) Deneyimleri Sonraki kuşaklara aktarma
D) Toplumsal dayanışmayı yaygınlaştırma
E) Bireylerin gelenek Ve göreneklere bağlılığını
Sağlama
(1993.ösş)
4. Bir toplumda;
• Trafik polisi yoksa kırmızı şıkta geçilmesi
• Piknik yapılan yerlerde, çöplerin çöp kutusu-
na atılmayarak açığa bırakılması
• Toplu taşıma araçlarında gençlerin, yaşlılara
yer vermemesi
gibi davranışların yaygın Qlması aşağıdakiler-
den hangisinin pn_güçlü göstergesidir?
A) Bazı toplumsal kuralların gereği gibi benim-
senmemiş Olduğunun
B) Teknolojik ilerleme karşısında yasaların yeter-
siz kaldığının
C) Endüstri toplumlarında, duygu ve düşünce
alışverişinde azalma olduğunun
D) Nüfusun hızla artmakta olduğunun
E) Kültürler arası etkileşimin ulusal değerleri
değiştirdiğinin
(1992-ösş
208
5.
6.
7.
Bölüm 5
Gece vakti tırnak kesmek uğursuzluk getirir.
Yatan çocuğun üstünden atlanırsa boyu kısa kalır.
Eşiğe oturanın rızkı kesilir.
Batıl olduğu bilinse bile bu tür inançların top-
lumsal hayatta etkili olmaya devam etmesini
sağlayan temeLetken aşağıdakilerden hangi-
sidir?
A) Toplumsal değişmeyi yönlendirmesi
B) İstenmeyen davranışları engellemesi
C) Açıklanamayan konulara Işık tutması
D) Düşünce ayrılıklarını gidermesi
E) Bireylere güven duygusu vermesi
(1989-ösş)
Bölüm 5
8. "Yol yapım çalışmaları nedeniyle tarlası kamulaş-
Kanun, belli kişiler arasındaki ilişkilerin özel yönle-
rini değil, bu ilişkilerin ortak yanlarını dikkate alır.
Bu cümlede, kanunun hangi niteliği üzerinde
durulmaktadır?
A) Eşitlik ilkesine uygun olma
B) Genel ve nesnel Olma
C) Belli bir topluma Özgü olma
D) Zamanla geçerliğini yitirebilme
E) Güçlü yaptırımlarla desteklenme
(1987-ösş)
"Bir kooperatifin yöneticileri alt' ayda bir topla-
narak sorunlarını tartışmakta ve bazı kararlara
varmaktadırlar. Bu toplantıların üç yıllık tutanak-
lan incelendiğinde, her toplantıda hemen hemen
aynı sorunların tartışıldığı, aynı önerilerin ortaya
atıldığı Ve aynı kararların alındığı görülmektedir."
Bu kooperatifin yöneticileri için aşağıdakilerden
hangisinin doğru Olma olasılığı
A) Kooperatif için önemli olmayan konular üze-
rinde durmaktadırlan
B) Uzun zamanda çözülebilecek sorunlar üze-
rinde durmaktadırlan
C) Uygulaması güç olan kararlar almaktadırlar.
D) Kararlarını uygulamak için gerekli çabayl
göstermemektedirler.
E) Çözümü kooperatif dışındaki kurumlara bağlı
olan sorunlarla uğraşmaktadırlar.
(1981 -ÖSS)
YGS - LYS FELSEFE - PSİKOLOJİ - SOSYOLOJİ - MANTIK
9.
tırılan bir yurttaş, kamulaştırma bedelini az bula-
rak yetkili makamlara itirazda bulunur. İtirazı
kabul edilmeyince bu kez Danıştaya başvurur ve
Danıştay davaya bakmayı kabul eder."
Bu Olay neyi gösterir?
A) Yasaların özel mülkiyeti korumayı esas aldı-
ğını
B) Yurttaş çıkarlarının her şeyden önce geldiğini
C) Yönetim kararlarının, yargı denetimine açık
Olduğunu
D) Kamunun çıkarlarıyla özel çıkarların çatışma-
sının yasalarca engellendiğini
E) Üretimi azaltıcı tüm girişimlerin yasaklandığı-
(1981 -ÖSS)
"Bir ülkede, yakınlarına çıkar sağlayan, devlete
ilişkin sırlan açığa vuran, görevini yapmayan
yöneticiler hem işten alınmakta hem de yargılan-
maktadır. Görevinde yetersiz bulunanlar ise işten
alınmakta, fakat yargılanmamaktadır.”
Bu ülkede bir yönetici, hangj_çmrqmğa hem
işten alınmakta hem de yargılanmaktadır?
A) Devleti maddi zarara uğrattığında
B) Devlet yönetimiyle İlgili bilgilerini artırmadı-
ğında
C) Devletin saygınlığını zedelediğinde
D) Devlete verdiği zarar büyük olduğunda
E) Devlete kasıtlı olarak zarar verdiğinde
(1981-ösş)
2.
Toplumsal Norm ve Değerler, Toplumsal Kontrol
ÖYS SORULARI
Devletin yönetim şekli ister teokratik, ister
monarşik, ister demokratik olsun; yalan söyle-
memek, aileyi korumak ve çocuklan eğitmek,
zorda kalan kimselere yardım etmek, doğayı
sevmek ve korumak gibi ahlak kuralları hemen
hemen her toplumda, her zaman görülür.
Bu cümlede, ahlak kurallarının hangi yönü
vurgulanmaktadır?
A) Evrensel olmaları
B) İnsanlar arası etkileşimi sağlamaları
C) Toplumsal değişmeyi sağlamaları
D) Yaptırım gücüne sahip olmaları
E) Toplum düzeninin korunmasına katkıda
bulunmaları
(1998-öyş)
Batı toplumlarında, üniversite çağına gelmiş bir
gencin tek başına ayrı bir evde yaşaması çevresi
tarafından doğal karşılanır. Oysa aynı durum,
Türk toplumunda tepki ile karşılanır. Bu yüzden
sözü edilen durum Batı toplumlarında çok yay-
gınken Türk toplumunda
Aynı İnşan davranışının bir toplumda sık,
diğerinde seyrek olarak görülmesine neden
olan etken aşağıdakilerden hangisidir?
A) Toplumsal çözülme
B) Toplumsal tabakalaşma
C) Toplumsal kontrol
D) Toplumsal hareketlilik
E) Toplumsal dayanışma
(1993-ÖYS)
