TOPLUMSAL KURUMLAR
Siyasal Yönetim Şekilleri
1
MONARŞİ
» İktidarın tek kişinin elinde olduğu yönetim şeklidir. Yönetim babadan geçer. İkiye ayrılır:
MUTLAK MONARŞİ
» Hükümdarın hiçbir sınmamaya bağlı amadığ• yönetim
biçimidir.
2
OLİGRKŞİ
Siyasal gücün birkaç kişiden Oluşan küçük
elinde bulunduğu yönetim biçimdir. Oligarşide güç,
seçkin bir grubun elindedir, Seçkinler grubu. önemli
ayrıcalıklara sahiptir, Monarşiden farklı olarak oliqar.
şinin üyeleri yetkilerini asil atalarımdan değil askeri,
ekonomik "b, konumlanndan alırlar, Ayncallkll konu.
ma sahip bu orubun üyeleri için Çıkarlarını korumak
temel motivasyondur,
3
BRİSTOZRRSİ
Aristokrasi, halkın aristokrat ad' verilen küçük, ayrıcalıklı
bir grup taralından yönetildiği bir hükûmet biçimidir. Aris-
toklasi. gücün ayrıcalıklı bir grubun elinde olması bakı-
Oligarşiye de İki Yönetim biçimi birkaç
açıdan farklılık 9östorir, Aristokratlar tipik olarak asalet,
güç ve ayrıcalık unvanlarını devralırlar. Oligarşi ise ayn-
cal'kll bir sın•frn, zümrenin yönetimi elinde bulundurması•
d". Aristokratlar ahlaki ve ontoloktüol üstünlükleri ok]wğu
varsayım•na dayanarak yönetmeye en yetkili kişiler Ola-
rak kabul adillr.
TEOKRASİ
Egemenliği elinde bulunduran grup din adamlarından Olu•
şur, Bu yönetim biçiminde idare, dini emir ve yasaklara
bağlıdır, Günümüzde Vatikan teknik Olarak bir
hükümettir. Devlet, Katolik Kilisesi tarafından yönetilir ve
papa taralından temsil edilin Bazı aşın teokratik devletler-
de din özgürlüğü yoktur ve teokrasinin inancına karşı gel-
meki genellikle aşın hükûmetlerde ağır yaptırımlara se-
hep Olur.
MEŞRUTİ MONARŞİ
Hükümdarın yetkilerinin yazılı bir anayasa ile tanım-
Ve Olduğu biçimidir,
DEMOZKRSİ
Bu yönetim biçimi halkan kendisini yönetecek kişileri seçimler
yoluyla belirleyip iktidara getirmesini içerir, Demokratik bir top-
lumda düşünce özgürlüğü, basın özgürlüğü, seyahat etme öz-
Yasalarla Çizilmiş hak
ve sorumluluklar yine yasalar yoluyla güvence altına alınır.
DOĞRUDAN DEMOKRASİ
» Doğrudan demokrasi, tüm halkın yönetinxje söz ve yet•
ki sahibi Olmasıdır. Doğrudan damokrasi ilk koz Antik
Yunan'da uygulanmıştır, Ancak Antik Yunan'daki doğ-
rudan demokrasi uygulamasında halkın tamamı değil,
sadece yetişkin erkekler siyasal özne olarak kabul edil-
dİğİ İçin yönetimde kadınlara Ve söz hakkı ta.
nınmamıştır, Günümüzde tüm halkın vönotimin hol
aşarnas•nda söz hakkı vardır ve halkın yetki alanı ve
karar alma gücü Oldukça qoniştir. Halk modislori siyasi
kararlan oy çokluğu sağlanana kadar tartışır ve alınan
vardır,
si günümüzdo İsviçre'nin Glarus kantonunda uygulan-
maktadır.
TEMSİLİ DEMOKRASİ
Halkın Seçtiği temsilciler tarafından idare odhosidir,
halkın seçtiği temsilciler, ya
da anlamıyla parttmıonto olarak adlandırılan yer-
de toplanır ve h'*k adına kararlar Halkın seçtiği
sjlciber, mecliste halkı temsil etmek üzere halk
adına karalar alır. Halkın alınan kwadara doğrudan m•ü•
dahale yetkisi yoktur,
SOSYOLOJİ