Toplumsal Kurumlar
Bölüm 8
Parçada yer alan "aynı semtte oturan" ifade-
siyle egzogami, "annemle babam" ifadesiyle
monogami, "babamı yanlarına taşınmaya ikna
eder." ifadesiyle matrilokal türü evlilik Olduğu
vurgulanmıştır, Doğru yanıt B seçeneğinde
sırasıyla verilmiştir.
Yanıt B
ÖSS SORULARININ ÇÖZÜMLERİ
Geniş ailede 'aile İçi ilişkiler erkek otoritesi üzeri-
ne kuruludur' yargısına ulaşılabilir. A seçeneği,
ailenin yapısını İlişkiler belirlediğinden yanlıştır. B
seçeneği, parçadan ulaşılabilecek bir yargı değil-
din C seçeneği, yalnızca klan ailesi İçin geçerli
bir yargıdır. E seçeneği de genel bir yargı olup
parçadan ulaşılabilecek içerikte değildir.
Yanıt D
Birey ait olduğu toplumun değerlerini ailesinden
öğrenir. Ailenin toplumsallaştırma işlevinden ve
ailenin değerlerinin 0 toplumun değerleri Oldu-
ğundan kökte söz edilmiştir. A, B, D ve E seçe-
neklerine verilen görüşe dayanarak ulaşılamaz.
Yanıt C
Verilen örnekte duyulan yas derecelendirilerek
aile yapışı ile İlişkilendirilmiştir. B seçeneği örnek
olamaz çünkü, çekirdek ailenin az sayıda kişiden
oluştuğuna ve yası paylaşan kişi sayısının azlığı-
na ilişkin bir örnek kökte yoktur. Ayrıca çekirdek
ailede iki çocuk Olur da yedi çocuk olamaz mı?
Çekirdek aile tanımının belirleyicisi kişi sayısı
değil ebeveynler ve evlenmemiş çocuklardan
kurulu olmasıdır. C seçeneği içerik olarak yanlış-
tır. D seçeneği de yanlıştır, çünkü yasın derecesi
ölen üyenin yerinin doldurulup doldurulmayaca-
ğ' biçiminde sınırlandırılarak verilmiştir. E seçe-
neği gelişigüzel bir yargıdır.
Yanıt A
Bölüm 8
2.
3.
Toplumsal kurumlar birbirini etkiler. Yasalar
hazırlanırken tüm kurumların göz önünde bulun-
durulma nedeni A seçeneğinde ifade edilmiştir.
Diğer seçenekler soru ile İlişkisiz, kurumlarla iliş-
kili doğru yargılardır.
Yanıt A
ÖYS SORULARININ ÇÖZÜMLERİ
I - Eğitim kurumunun işlevidir,
II- Siyaset kurumunun işlevidir,
III-Ekonomi kurumunun işlevidir,
IV-AiIe kurumunun işlevidir.
Doğru sıralama B seçeneğinde yazılıdır.
Yanıt B
Paragrafta verilen din, yönetim, hukuk, ekonomi,
sanat, aile birer toplumsal kurumdur. Toplumun
yeni bir kültürel yapıya kavuşturulması toplumsal
kurumlarda yapılan değişikliklerle sağlanmıştır.
Yanıt A
Toplumsal kurumlar toplumsal kuralların yerleşip
kökleşmesi ile Oluşsa da değişime açıktır. C
seçeneğinde yer alan uzun bir geçmişi olan
kurumlar değişmez ifadesi toplumsal kurumların
yapısına aykırıdır. Toplumsal kurumlara aile, eği-
tim, ekonomi, siyaset örneklerinden bakıldığında
sürekli değiştiklerini gözlemlemek mümkündür.
Toplumsal kurumların değişimi ile ilgili diğer
seçenekler doğru olduğundan bilgi verici nitelik-
tedir. Dikkatli okunmasında yarar vardır.
Yanıt C
1.
2.
3.
2.
l.
2.
3.
Aile sınıflamasının ölçütü kararların alınış biçimi-
dir. Anaerkil, kadının kararlarına uyulan, ataerkil,
büyük (geniş) ailelerde en yaşlı erkeğin kararları-
na uyulan aile tipleridir. Eşitlikçi ailede kararlar
üyelerin katılımı ile alınır. Eşitlikçi ailelere bazı
kaynaklar demokratik aile, bazı kaynaklar
modern aile terimlerini kullanmaktadır.
Yanıt A
Gelinler başka bir gruptan geldiği için ekzogami
türü evlilikten söz edilmektedir. Matrilokal, kadı-
run evi anlamına gelip (içgüvey), erkek kadının
ailesine katılır. Bu aile, kızın babasının sözünün
geçtiği ataerkil aile ve yapı olarak geniş aile Ola-
bilir.
Yanıt A
Üss SORULARININ ÇÖZÜMLERİ
Monogami, tek eşli evliliği / Poligami, çok eşli
evliliği / Polijini, çok kanlılığı / Egzogami, grup
dışı evliliği anlatan yabancı kökenli sözcüklerdir.
Doğru yanıt endogamidir. Endogami, grup içi
evliliği anlatır. Bu kavramın akraba evliliği olarak
düşünülmesi daha iyi Olur. Soru kökünde verilen
örnek bu evlilik türüne uygun örnek değildir.
Arna o yıllarda sorulmuştur.
Poliandri, bir kadının birden
olmasıdır.
çok
Yanıt B
erkekle evli
Yanıt D
l.
2.
l.
2.
Gerçek kardeşliğe dayanan ve baba soyundah
gelen akrabalığın kurulduğu ilk aile tipi aşirettir.
Yanıt B
Toplumsal Kurumlar
SORUSUNUN ÇÖZÜMÜ
Bu parça, öğrencinin 'kapitalizm' kavramını iyi
Özümsemiş Olmasını İstemektedir. Kapitalizm,
kar amaçlı, bireyleri tüketime yönlendiren bir
yöntemdir. Bu parçada değişen veriler görül-
mektedir. Bu da bizlerin ihtiyacımız dışında tüke-
time yönlendiğimizin bir göstergesidir. Bu
nedenle cevap E seçeneğidir.
Yanıt E
Bu parçada, tüketmenin asıl amaç olmadığı
hâlde toplumsal yaşam içinde öğrenildiği vurgu-
landığından parçadan ulaşılabilecek yargı "tüket-
me eylemi ihtiyaçların yerini almaktadır.” yargısı-
dır, Bu parçadan diğer seçeneklere ulaşılamaz.
Yanıt D
ÖSS SORULARININ ÇÖZÜMLERİ
Seri üretim anlayışında işçi işin yalnızca bir bölü-
mönü yapar. Örneğin yirmi yıl çalıştığı bir doku-
ma fabrikasında makaraya giden ipliği düğümle-
mek gibi. Kısaca bu sistemin işçisi işle ilgili
planlama yapamaz, yaratıcılığını kullanamaz.
Seri üretim tarzı, işçilerin işle ilg* kararlara katıl-
ma isteklerini karşılamada yetersiz kaldığından
yabancılaşmaya yol açmaktadır
Yanıt E
Bir eşya insanların farklı ihtiyaçlarını karşıladığın-
dan farklı değerler taşımaktadır.
Yanıt D
241
