Tırpan I Fakir Baykurt
Gökçimen köyünün kızları: yıllardır, istemedikleri adamlarla ev-
lenmeye zorlanmaktadır. Bazıları bundan dolayı canına bile
kıymıştır. Dürü de zengin ve yaşlı Musdu Ağa ile zorla evlendi-
rilmek istenir. Canına kıymayı düşünen Dürü'yü Uluguş Nine
bundan vazgeçirir. Uluguş Nine, zenginlerin paralarıyla her is-
tedikleri şeye ulaşma heveslerinden nefret eder. Musdu Ağa
İle evlenen Dürü, Uluguş Nine'nin kendisine verdiği tırpan İle
düğün gecesi Musdu 'yu öldürür
Yılkı Atl / Abbas Sayar
İbrahim. kış gelince beşleyemeyeceğini düşündüğü DoruklS•
rak'ı yılkıya salar; kısrak kışı geçirip yılkıdan sağ dönerse onu
yeniden sahiplenecektir. Doruklşrak, yılkıdaki diğer atlar gibi
ölüm kalım savaş verir ve kış sağ salim geçirir. İbrahim, Do-
rukısrak'ın ölmediğini, kırlarda başıboş dolaştığını öğrenir; onu
yakalayıp yeniden İşe koşmak İster ama Doruklşrak köyde ka-
lan yavrusunu da alarak kaçar.
3. BİREYİN İÇ DÜNYASINI ESAS ALAN HİKÂYE VE ROMAN
Bu anlayışla yazılan eserlerin merkezinde kahramanın İç dün •
yası yer alır: bu nedenle eserlerde psikolojik tahliller önemli
bir yer tutar.
-j Bireyin iç dünyasını esas alan hikâye ve rornanlarda "Doğu-Ba•
ü sonmşah, yanızhk. topluma yabancılaşma, bireyin kimlik so-
tunları, iç sıkıntısı, Wşi-toplum çatışması, gerçeklerden kaçış, iç
dünya ile yüzleşme, vicdan az*yı• gibi konular ele alınmıştır.
Geneüikle dar ve kapalı mekânların kullanıldığı eserlerde "iç
monolog, bilinç akış- gibi tekniklerden yararlanılmıştır.
TEMSİLCİLERİ
Peyami Sata. MemdLh Şevket Esendal, Tank Buğra Abdülhak
Şhasi Hisu, Ahrnet Harndi Tanpınar, SâmihaAyverdi, Halkamas
Balıkçısı, Sabahattin Kudret Aksal, Muştala Kutlu.
PEYAMİ SAFA (1899 - 1961)
Zor şartlarda kendi kendini yetiştiren sanatçı,
ağabeyi İle Yirminci Aşır gazetesini çıkarmış;
bu gazetede Asnn Hikâyeleri başlığıyla yaz-
dığl hikâyeleri ile dikkatleri çekmiştir.
Orhan Seyfi Orhon ve Yusuf Ziya Ortaç ta.
rafından çıkarılan Çınaralfi dergisinde milliyetçilik anlayışını te-
mellendiren yazılar yayımlamıştır,
Kalemiyle geçinen sanatçı; makale, fıkra, röportaj, roman,
hikâye, tenkit, biyografi gibi hemen her türde yazmıştır,
Edebî değeri olmayan eserlerinde annesi Server Bedia'dan
hareketle Server Bedi takma adını kullanmıştır. Bu adla yaz-
dığı "Cingöz Recai" serisi çok ilgi görmüştür,
Psikolojik roman türünde usta bir sanatçıdır. Bu romanların-
da bilinç akış, İç monolog tekniklerini başarıyla kullanmıştır.
Eserlerinde Doğu-Batl çatışması, ahlak çöküntüsü, toplumsal
değişim sonucu ortaya çıkan bunalımlar önemli bir yer tutar.
Maddeci anlayışa karşı çıkmış, ruhu ve manevi değerleri ön
plana çıkarmıştır.
ESERLERİ
Roman: Dokuzuncu Hariciye Koğuşu, Fatih.Harbİye,
Sözde Kızlar, Yalnızız, Biz İnsanlar, Bir Tereddüdün Romanı,
Matmazel Noraliya 'mn Koltuğu, Şimşek, Mahşer, Bir Akşamdı,
Süngülerin Gölgesinde, Canan, Atilla...
Hikâye: Hikâyeler
İnceleme-Deneme: Sanat-Edebiyat- Tenkit, Doğu-Batl Sentezi,
Osmanlıca-Türkçe-Uydurmaca, Türk İnkılabına Bakışlar...
MEMDUH ŞEVKET ESENDAL (1883-1952)
Durum hikâyeciliğinin Sait Faik'le birlikle
akla gelen ilk isimlerindendir.
Eserlerinde hayatın günlük olağan akışı, ger-
çekçi bir gözleme dayalı olarak verilmiştir.
Sanatçı, şıradan insanların gündelik yaşam.
lam anlatmıştır.
Eserlerinde gereksiz çevre ve kişi betimlemelerine yer vermez
Hikâyeyi gereksiz süslemelerden kurtaran sanatçının konuş-
ma diline yakın bir üslubu vardır.
En çok bilinen eseri Ayaşlı ve Kiracıları romanıyla Ödül almıştır,
