Test
SINAV PROVASI
Paragrafta Konu ve Ana Düşünce
5.
6.
Gazeteci: Şiire kafa yormamakla eleştirdiğiniz genç şairin, "Ge-
ce gündüz şiirle yaşıyorum, onunla cedelleşiyorum, ona şekil
vermeye çalışıyorum." cevabına ne dersiniz?
Şair: Şiir üstüne kata yormaktan ben şiirin nasıl olması gerekti
ğİnİ anlamıyorum.
Gazeteci: Peki, "şiire kafa yormak" sizce ne demek?
Şair: Şiir üstüne, bir sanat üstüne kafa yormak; o sanatın ulaş-
tığı son ucu eski ve yeni bütün serüvenlerin zenginliği içinde al-
gılamak, tartışmak demektir.
Aşağıdaki yargılardan hangisinin bu diyalogdaki şairin sa-
nat anlayışıyla örtüştüğü söylenebilir?
A) Bence şiirin ne olduğunu ve nasıl olması gerektiğini belirle-
mek, şiiri yazanlara değil, onu okuyanlara yani okurlara bı-
rakılmalıdır.
B) Bir şiirin sanatsal bir nitelik taşıması, onun gerçekliği oldu-
ğu gibi yansıtmamasından geçer.
C) Şiirin sanatsal İşlevi, topluma ve toplumsal sorunlara sırtını
dönen bir şair tarafından aşla yerine getirilemez.
D) Şairler, var Olan şiir üstüne düşünerek gelecek şiire yol ala-
bilir fakat onların bu yolculukları geçmiş şiirin macerasına
tanıklık etmeden sürerse yarım kalır.
E) Şiir, her sözcüğüyle şairin zihninde şekillenen bir duygu ha-
ritasıdır, okur bu haritayı takip edip sözcüklerin çağrşımları•
na kafa yorduğunda şiirin estetik yanını yakalayabilir.
Eleştirmen, romancının sırdaşıdır, bu yüzden ne yargılamaya ne
de yönergeler vermeye kalkışır. Romanı okurken anlam katlan
na ayırmalı ve anlamlandırmalıdır. Terry Eagleton, "Eleştirmenin
görevi yapıtın bir yorumunu vermek değil, onun sessizliklerini
konuşturmaktır." diyor. Jean-Paul Sartre ise eleştirmeni bir de-
dektif gibi yazarın söylemediğini çıkaracak, yapıtın gölgeli yön-
lerini aydınlatacak bir ışık olarak görür.
Bu parçadan yola çıkıldığında eleştirmenle İlgili aşağıdaki-
lerden hangisine ulaşılabilir?
A) Yapıtın olumsuz yönlerine odaklanmaktan çok, bilinmeyen
ayrıntılarını ortaya çıkarır.
B) Aşıl amacı yazın dünyasında niteliği yükseltmektir.
C) Yapıtların olumlu ve olumsuz yönlerini saptayarak onları
edebiyat dünyasına sunar.
D) Sanatçılara yol göstererek yetkin yapıtlar verme konusunda
onları yüreklendirir.
E) Yapıtları tanıtarak okurlara yardımcı olur.
7.
8.
Astronom Jean Picard, bir gece elinde bir cıva tüpüyle yürür-
ken tüpün üst kısmındaki boşlukta kıvılcım çıktığını gözlemlemiş
ve bunu araştırmaya koyulmuştu. Bu süreçte Picard'ı harekete
geçiren, bulduğu şeyin ne işe yarayacağı düşüncesi değildi. O
sadece doğal bilme yetisiyle saf araştırma tutkusunun peşine
düşmüştü. Picard kıvılcımın statik elektrik olduğunu doğrudan
keşfedemediyse de başlattığı araştırma, Geissler tüpü denilen,
elektrik gerilimine maruz kaldığında düşük basınçtaki gazın par-
laması yani elektrik deşarjıyla ilgili prensibin keşfiyle sonuçlandı.
Benzer bir durum buhar için de geçerlidir. Başlangıçla bilginler
buhara, insanlara ne gibi bir katkısının olacağını düşünmeden
ilgi gösterdiler. Bunlardan biri olan Heron, geliştirdiği buhar üre-
tecini insanları eğlendirmek maksadıyla kullanmaya başladı. Da-
ha sonra buharın önemli bir güç kaynağı olduğunu fark etti ve
bunu kapıları açıp kapatacak bir düzenekte kullandı.
Bu parçada anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?
A)
B)
C)
D)
E)
Bilimsel gelişmelerin her zaman inşanlar İçin yararlı sonuç-
lar ortaya çıkarmadığı
Bilimin üzerine bina edildiği kimi ilkelerin zamanla önemini
yitirdiği
Bilimsel gelişmelerin, her zaman bir amaca dönük ve plan
II olarak gerçekleşmediği
Bilimde tesadüfe dayalı teorik ya da uygulamalı bir yaklaşı-
mın mümkün olmadığı
Belli bir mantık silsilesi İçinde ortaya çıkmayan bilimsel bu-
luşların, teorik bir temelinin olmadığı
Öykü yazarken kısıtlı bir alanda, kısıtlı malzemeyle, kısıtlı bir şü
rede bir duyguyu, Olası bir yaşam deneyimini, onun İç dinamik
lerini, karakterlerin üç boyutluluğunu vermek zorundasınız. Oku
ru belli bir duygusal izlek üzerinden etkilemek, manipüle etmek,
onu kendi karmaşasından alıp başka bir dünyanın Çine sokmak,
ikna etmek zorundasınız. Kullandğınız her sözcüğün sorumlulu-
ğu çok daha ağır, aksi takdirde kurgunun çatırdama ihtimali var.
Bu parçadan "Öykü yazma"yla İlgili aşağıdakilerden hangi-
sine ulaşılabilir?
A)
B)
C)
D)
E)
Yazar için önceden kestirilemeyecek riskler taşıdığı
Yazarın bilgi ve deneyimlerine göre şekillendiği
Uzun ve yorucu bir süreci İçerdiği
Yazarın duygularını en doğru şekilde yansıttığı
incelikli ve özenli bir çalışmayı gerektirdiği
106
