7.
8.
9.
Test - 18
Sentaktik (söz dizimi), doğal dillerdeki cümle kurma ilke ve
kurallarını ve bu dillerdeki cümlelerin esnekliğini inceleyen
dil bilimi dalıdır. Doğal dillerde, sözcüklerin bir kısmı yalnız
semantik (anlam bilim) bakımdan değil sentaktik (söz dizimi)
bakımdan da çok anlamlıdır.
Aşağıdakilerden hangisi semantik bakımından kaynakla-
nan çok anlamlılığa örnektir?
10.
MANTIK VE DİL
Bir bakkala gidip "bana biraz şeker" ver dediğimizde bakkal
ne yapacağını bilemez. Çünkü bu cümlede 'biraz şeker' be-
lirsizlik taşımaktadır. Ancak "2 kg şeker ver" dediğimizde ise
bakkal bir tereddüt yaşamadan bize istediğimizi verir. Çünkü
cümlemizde belirsizliği ortadan kaldırdık.
Bu parçadan hareketle aşağıdakilerden hangisine ula-
şllabilir?
A)
B)
C)
D)
E)
Bu küçük bir faciaydı
Bu küçük bir felaketti
Senin derdin beni yedi bitirdi
Ahmet ile Ayşe oyuna geldi
Yüreğime bir od düştü, Gece gündüz yer beni!
A)
B)
C)
D)
E)
Dildeki belirsizlik iletişim sorununa neden Olur.
Mantık doğru düşünmenin yollarını irdeler.
Mantık dildeki belirsizlikten arındırılmıştır.
Dil belirli görevleri yerine getirir.
Çok anlamlılık iletişim sorunlarına yol açmaktadır.
Dilde kullanılan sözcüklerin adlandırdıkları veya uygulandıkları
nesnelerin sınırlarını her zaman kesin olarak bilemeyebiliriz.
Sözcüklerin ve cümlelerin anlamları büsbütün belli değildir. Bir
sözcük veya cümlenin belirsiz olması, bu cümleye herhangi
bir doğruluk değeri verilememesi demektir.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde anlam belirsizliği vardır?
11. "Pragmatik çok anlamlılık kelimelerin veya deyimlerin farklı
konuşma ve yazılarda farklı anlamlarda kullanılma şekille-
riyle ilgilenir. Görünüşte aynı dili kullanan toplum üyelerinin
herhangi bir terimin kullanılışını yöneten kurallar üzerinde
anlaşmamış olmasından doğar. "
Yukarıdaki açıklamayı dikkate alarak aşağıdaki cümlele-
rin hangisinde "yüz" sözcüğü pragmatik çok anlamlılık
içermektedir?
A)
B)
C)
D)
E)
Manavdan iki kilo elma aldım.
Ankara'nın İzmir'e uzaklığı 420 km'dir.
Ahmet'in kilosu çok fazladır.
Sepette beş tane karpuz vardır.
Ahmet'in boyu 170 cm'dir.
A)
B)
C)
D)
E)
Bu kitap yüz sayfadır.
Ali çok iyi yüzer.
Yüzü astarından pahalı
Aslıhan yüz yaşındadır.
Ayşe sana çok yüz verdi.
Bir cümlenin herhangi bir doğruluk değeri alabilmesi için
onda geçen bütün sözcüklerin sınırlarının belli olması gerekir.
Bir sözcüğün anlamının büsbütün belirsiz olması sözcüğü
anlamsız kılar.
Bu açıklamaya göre aşağıdaki cümlelerden hangisinde
anlam belirsizliği vardır?
12. "Bilginin kaynağı akıldır" iddiasını ortaya koyan Ali'ye Nesrin
itiraz eder ve "duyu verileri olmadan akıl bir işe yaramaz. Bu
sebeple bilginin kaynağı deneydir." Diyerek itiraz eder. Söz
alan Halil, "Bilginin kaynağı olarak aklı da deneyi de dikkate
almalıyız" der ve şöyle devam eder, "Kant'ın kavramsız algılar
boş, algısız kavramlar kördür." Sözü bize bu hakikati göster-
mektedir.
Bu parçada konuşan öğrenciler dilin hangi görevinden
A)
B)
C)
D)
E)
Farabi filozoftur.
Ankara Türkiye'nin başkentidir.
Terzi dikiş yapmayı bilir.
Manavdan sulu ve güzel portakal al.
4 çift sayıdır.
yararlanmıştır?
A) Törensel
B) Eylemsel
D) Yaptırma
C) Belirtme
E) Bildirme
266
