Test
KAVRAYALIM
KONTROL ÇAPRAZLAMASI - Eş BASKINLIK
Eş Baskınlık (Kodominans)
Bir karakteri etkileyen aleller bir-
birine karşı baskınlk kuramaz ve
heterozİgot bireylerin lenotİpİn•
de iki alelin etkisi birlikte görülür.
Heterozigot bireyler eş baskın-
dır ve alellerin her ikisi de teno-
tipte etkisini ayrı ayrı gösterir,
Eşba*ınlğn olduğı monohibrit
çaprazlamalarda fenotip ve ge-
notip ayrışım oranı her zaman
1 'dit, Fenotİp çeşidi sayısı
genotİp çeşidi sayısına eşittir,
MN Kan Grubu
MN kan grubundan sorumlu ge-
nin alenerİ (M ve N alelleri) ara-
sında eş baskınlık görülür,
M, N ve MN olmak üzere 3 fark-
II kan grubu vardır.
5.
6.
Mor çiçekli ve düzgün tohumlu (MD) bir bezelyenin
genotipini belirlemek amacıyla yapılan çaprazlama
çalışmasında aşağıda genotipi verilen bezelyeler-
den hangisi tercih edilir? (Bezelyelerde mor çiçek
rengi aleli (M) beyaz çiçek rengi aleline (m), düzgün
tohum şekli alelİ (D), buruşuk tohum şekli aleline (d)
baskındır.)
A) MmDd
D) mmdd
B) MMdd
C) mmDD
E) MmDD
7.
8.
insanların büyük çoğunluğu alyuvar yapısında bulu-
nan ve oksijen taşınmasında görev alan hemoglobi-
nin normal tipine (hemoglobin A) sahiptir. Buna göre
insanların çoğu hemoglobin bakımından homozigot
genotiplidir (HbAHbA). Bu bireylerde alyuvarlar oval
şekilli Olup oksijen taşınımını sorunsuz bir şekilde ger-
çekleştirir. Bazı topluluklarda İse hemoglobinin kim-
yasal bakımdan farklı tipleri bulunur. Afrikadaki bazı
topluluklarda hemoglobin S adı verilen farklı bir he-
moglobin tipine rastlanmıştır. Homozigot genotipli olup
(HbSHbS), hemoglobin S bulunduran bireylerde alyu-
varların çoğu orak biçimini alır. Bu hücreler kılcal da-
marları tıkayarak kan dolaşımını ve oksijen taşınımını
011_ımşUZ etkiler. Bu bireylerde normal oksijen başın-
cına sahip ortamlarda bile ölüme yol açabilen kronik
bir anemi ortaya çıkar. Heterozigot genotipli (HbAHbS)
bireylerde ise hem normal şekilli hem de orak şekil-
li alyuvarlar görülür. Bu bireylerde normal oksijen ba-
sıncına sahip ortamlarda önemli bir sorun yaşanmaz.
Bu verilerden yola çıkılarak,
İnsanlarda MN kan karakteri ile ilgili aşağıdaki soya-
ğacı verilmiştir. Taralı Olan bireyler MN kan grupludur.
Genotip
MM
Fenotip
2
5
3
6
III.
HbA ve HbS alelleri arasında eş baskınlık etkileşi-
mi görülür.
Heterozigot iki bireyin sahip olacağı çocuklarda
kronik anemi nedeniyle Ölümcül risk görülme İh-
timali 1/4'tür.
Alyuvar hücrelerinin tümü oval şekilli olan iki bire-
yin tüm çocuklarının sağlıklı olması beklenir.
Kan grubu alyuvarların yüzeyin-
de bulunan M ve N olarak adlan-
dırılan antijenlere (glikoprotein-
ler) göre belirlenir.
Alyuvarlarında M antijeni bulu-
nan insanlar M kan grubundan,
N antijeni bulunanlar ise N kan
grubundan olur. MN kan gruplu
İnsanlarda İse M N antijenle-
birlikte bulunur,
M ve N antijenleri Çin antikor olu-
şurnu görülmez.
yorumlarının hangileri yapılabilir?
4
A) Yalnız I
D) ivelll
B) Yalnız II
C) Yalnız III
E) ı, II ve III
Buna göre, numaralı bireylerle İlgili aşağıdaki İfa-
delerden hangisi yanlıştır?
A) 1 ve 2 numaralı bireylerin genotipi ve fenotipi fark-
İldir.
B) 3 ve 4 numaralı bireyler farklı fenotipe sahip Ola-
bilir.
C) 5 numaralı birey M grubu İse 6 numaralı birey N
grubu Olmalıdır.
D) 5 ve 6 numaralı bireylerin yeni dünyaya gelecek
çocuklarının MN genotipli Olma ihtimali % 100'dür.
E) Farklı fenotipe sahip İki homozigot bireyin çapraz-
lanmaşl SONCU tek tip birey Oluşur.
3-8
Bir kontrol çaprazlaması çalışmasında aabb genotip-
li birey kullanılmıştır.
Buna göre, çaprazlama çalışmasının aşağıdaki
notipe sahip bireylerden hangisinin genotipini teş-
pit etmek İçin yapıldığı söylenemez?
A) AaBb
5-0
B) AABb
E) AaBB
D) aabb
6-8
C) AABB
8-0
PARAF YAYINLARI
