Test
KAVRAYALIM
BİLİMSEL YÖNTEM
Bilimsel yöntem basamakları aşağı-
daki gibi genelleştirilmiş bir şema de
özetlenebilir,
Gözlem
yapma
problem
tespiti
Hipotez
kurma
Hipoteze dayalı
tahminde
bulunma
Kontrollü
deneyler
Sonuçları
inceleme
Bilimsel çalışmalar sürdürülürken yaygın olarak kont-
rollü deneyler yapılır.
Kontrollü deneylerle İlgili,
. Üzerinde çalışılan belirli bir olayı etkileyecek fak-
törlerden sadece birinin değiştirilip diğerlerinin sa-
bit tutulmasıyla hazırlanan düzenekler kullanılarak
yapılan deneylerdir.
. Kontrollü deneylerde etkisi araştırılan değişke-
ne bağımsız değişken, bağımsız değişkene bağ-
II olarak ortaya çıkan değişene İse bağımlı değiş-
ken denir.
III.
Bilimsel çalışma şırasında problemin tespit edile-
bilmesi İçin yapılan deneylerdir.
açıklamalarından hangileri doğrudur?
Işık faktörünün bitkilerdeki fotosentez olayı ile ilişki-
sini inceleyen bir araştırmacının hazırladığı düzenek
aşağıda görülmektedir. Düzenekte yeşil bir su bitki-
si, su ile dolu cam kaba koyulmuş ve üzerine doğru-
dan Işık gönderilmiştir. Işık gönderilmeye başladıktan
sonra deney tüpünde oksijen gazı biriktiği görülmüş-
tür. Işık kaynağından gönderilen Işık miktarı arttırıldı-
ğında birim zamanda Oluşan gaz kabarcığı sayısının
Hipotez
yenilenir,
da arttığı gözlemlenmiştir.
Işık kaynağı
— Tüpte oksijen
gazı birikimi
— Su ile dolu
cam kap
Su bitkisi
A) Yalnız I
D)lvell
B) yaınız II
C) yaınz III
E) ııve III
Buna göre, düzenekteki bağımsız değişken aşağı-
dakilerden hangisidir?
Hipotez
desteklenir
Hipotez
reddedilir
3.
4.
5.
6.
Gerçek
elde edilir,
Hipotezler, bir problemi doğru sc»
nuca ulaştırması beklenen geçi-
ci çözüm yollandır. iyi bir hipotez,
gözlemlere ve elde edilen verile-
re uygun, sınanabilir ve sorgula-
nabilir nitelikte olmalıdır.
62
A)
B)
C)
D)
E)
Işık şiddeti
Işık dalga boyu
Suyun kirlilik derecesi
Oksijen miktarı
Bitkinin yaprak sayısı
Bir hipotezden yola çıkılarak ortaya atılan tahmini test
etmek amacıyla kontrollü deney tasarlanmış ancak el-
de edilen sonuçların tahminle Örtüşmediği görülmüş-
Bu aşamadan sonra,
Bilimsel yöntemin gözlem basamağı ile ilgili,
III.
III.
IV.
Hipotez yeniden sorgulanır.
Hipotez değiştirilir.
Kontrol edilmeyen değişkenler İçin deney düze-
neğİ yeniden gözden geçirilir.
Yeni tahminler yapılır.
Bilimsel çalışma şırasında kullanılan veri toplama
sürecidir.
Bilimsel sürecin sadece İlk aşamasında, proble-
min tespiti İçin kullanılan yöntemdir.
Ölçme araçları kullanılmadan sadece duyu organ-
lan İle yapılan gözlemlere nitel gözlem adı verilir.
Sonuçları sayısal olarak İfade edilebilen gözlem-
lere nicel gözlem denir.
açıklamalarının hangileri doğru verilmiştir?
çalışmalarından hangileri yapılmalıdır?
A)lvell
A) I veli
B) ıvelV
B) II ve IV
D) l, II ve III
C) III velV
E) ı, ıııvelV
D)l, ııveıv
C) II velil
3-0
PARAF YAYINLARI
