Test -2
GEÇİŞ DÖNEMİ EDEBİYATI
OSYM
. Alegorik bir eserdir.
Mesnevi nazım şekliyle ya-
almıştır.
Ahlaki-didaktik türde bir
eserdir.
• Siyasetname niteliği taşımak-
tadır.
Bazı özellikleri verilen eser
aşağıdakilerden hangisine
aittir?
6.
7.
8.
Sanatçının yazmasının bir diğer amacı, söz varlığı,
anlatım özelliği, kültürel zenginlik açısından Türkçenin
Arapçadan hiç de geri kalmayan bir dil olduğunu göster-
mektir. Bunu da eserinin ön sözündeki şu ifadelerinden
anlıyoruz:
"Türk dili ile Arap dilinin atbaşı beraber yürüdükleri bilinsin
diye Halil'in Kitabü'l-Ayn'ında yaptığı gibi, kullanılmakta olan
kelimelerle bırakılmış bulunan kelimeleri bu kitapta birlikte
yazmak, ara sıra gönlüme doğar dururdu...
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdaki eser adlarından
9.
10.
Divan-' Hikmet İle İlgili olarak,
III.
V.
Allah ve peygamber sevgisi, din ve tarikat kuralları
işlenmiştir.
Şiirlerin çoğu beyit nazım birimiyle ve aruz Ölçüsüyle
yazılmıştır.
Türk tasavvuf edebiyatının bilinen en eski örneklerini
içermektedir.
Eserde gazel biçiminde yazılmış şiirler de bulun-
maktadır.
Türkçenin Farsçadan üstün bir dil olduğu tezi İle
kaleme alınmıştır.
hangisi getirilmelidir?
A) Divan-1 Hikmet
C) Divanü Lügâti't- Türk
B) Kutadgu Bilig
bilgilerinden hangileri yanlıştır?
A) Yalnız I
D) II ve ıv
B) Yalnız V
E) ıııvelV
C) ııveV
A)
B)
C)
D)
E)
Hoca Ahmet Yesevi
Yusuf Has Hacip
Ali Şir Nevayİ
Edip Ahmet Yükneki
Kaşgarlı Mahmut
E) Manüku't-Tayr
İslamiyet etkisindeki ilk ürünlerle ilgili olarak,
Hakaniye lehçesiyle yazılmaları
Türk kültür coğrafyasına ilişkin bilgiler içermeleri
III.
IV.
V.
Öğretici nitelik taşımaları
Yabancı etkilerden uzak bir dille oluşturulmaları
Mesnevi nazım biçimiyle yazılmaları
ÇOZUM
Mesnevi nazım şekliyle didaktik
bir tarzda yazılan, alegorik bir
eser Olan ve aynı zamanda si-
yasetname özelliğ taşıyan eser
Yusuf Has Hacip'in Kutadgu Bilig
adlı eseridir.
Cevap B
bilgilerinden hangileri ortaktır?
A) ive II
D) ıııveV
B) ive III
C) II ve III
Kutadgu Bilig'in alegorik bir yapısı vardır. Eser, dört ana
karakter arasında geçen diyaloglardan oluşmaktadır. Bu
dört ana karakterin her birinin belirli bir sosyal rolü vardır
ve her biri belirli bir değeri temsil eder. Bu kişiler ve temsil
ettikleri kavramlar şunlardır: : Hükümdardır; adaleti
temsil eder. : Vezirdir; baht, talih ve geleceği temsil
eder. : Vezirin oğludur; akıl ve anlayış temsil eder,
: Vezirin kardeşidir; dünya işlerinin sonunu, kanaati
temsil eder.
Bu parçada boş bırakılan yerlere Sırasıyla aşağıda-
kilerin hangisinde verilenler getirilmelidir?
A) Kün Togdl - Ay Toldl - Ögdülmiş - Odgurmış
B) Ay Toldl - Kün Togdl - Odgurmış - Ögdülmiş
C) Ay Toldı - Ögdülmiş - Odgurmış - Kün Togdı
D) Kün Togdl - Odgurmış - Ögdülmiş - Ay Toldl
E) Odgurmış - Ay Told - Ögdülmiş - Kün Togdl
18
Alış bâriş: Bir hakkı alma, bir hakkı verme.
Allşdl/ 01 maha alım allşdı: O, bana alacağını almakta
yardım etti. Başkası da böyledir. Allşur, alışmaq.
Almıla: Elma.
Alp: Yiğit. Alp yagıda alçak çogıda. (Yiğit düşman kar-
şısında, yumuşak huylu adam savaşta belli olur.) Şu
kesitte kullanılmıştır:
Alp er tofia Öldü mü
esiz ajun qaldl mu
Ödlek Öçin aldı mu
Emdi yürek yırtllur
Aklşdl: Suwlar akışdl. (Sular akıştı.)
Kar buz kamuğ erüşdi
Taglar suvı akışdı
Kökşin bulıt örüşdi
Kayguk bolup egrişür
Bu bilgiler adlı eserden alınmıştır.
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdaki eser adlarından
hangisi getirilmelidir?
A)
B)
C)
D)
E)
Kutadgu Bilig
Risaletü'n-Nushiwe
Divan-' Hikmet
Atabetü 'l-Hakay1k
Divanü Lügâti't-Türk