Test -9
GARİP AKIMI (l. YENİ)
ÖSYM
ilk şiirlerinde duygusal, bireysel,
romantik bir tutumu vardır. Anla-
tımı lirik, dili durudur. Daha son-
raki şiirleri asıl şiirlerinin şaşırtıcı
öncüleridir. O sırada etkilendiği
gerçeküstücülerin şiirleri gibi öl-
çüşüz ve uyaksızdır. Geleneksel
şiirle, edebî sanatlarla, şairane-
likle, ölçü ve uyağın sağladığı
mekanik ahenkle her türlü bağı
koparmıştır. Her türlü sözcüğün
şiire girebileceğini göstermiştir.
Kimi şiirlerinde bir alay sezilir.
Bu parçada sözü edilen şair
aşağıdakilerden hangisidir?
5.
6.
şiirinde pek çok şaire koşut olarak "zaman" İzleği
gözden kaçmayan bir yer tutar. Ölümsüzlük Ardında
Gılgamış'a gelinene dek de ana ağırlık noktalarından
birini oluşturmuştur zaman. Bu son kitaptaki zaman
yorumunu şairin toplamından ayrı tutmak hem güçtür
hem de yanlış bir Okumaya sürükleyebilir kişiyi. Şair,
hiç değilse Kollan Bağlı Odysseus'tan bu yana, aynı
kaygıyla sorgulamaktadır zamanı ve bu sürekliliğin gelip
Ölümsüzlük Ardında Gılgamış kitabında konaklamasında
şaşılası bir yan yoktur. Zaman felsefesi, destanın en
belirgin kanallarından birini oluşturur: Yarına İnanıp
inanmamak İse her şeyden Önce, yazınsal bir sorun
değil, felsefi bir sorundur.
Bu parçanın başına aşağıdakilerin hangisi getiril-
melidir?
A)
B)
C)
D)
E)
Melih Cevdet Anday'ın
Ahmet Hamdi Tanpınar'ın
Fazıl Hüsnü Dağlarca'nın
Necip Fazıl Kısakürek'in
Ahmet Muhip Diranas'ın
"Etilerden beri" yaşayan ve Atatürk'e gelinceye değin
devam eden bir düşün evrenini, araya zaman katego-
rileri koyarak bölümlemek istemeyen sanatçı, insanın
tinsel varoluş sürecini de böylesine bir zaman anlayışı
İçine yerleştirmek ister. Mitolojik kaynaklara yönelirken
yabanıl-uygar karşıtlığını irdeler ve bu karşıtlığı verirken
geçmişten geleceğe bir çizgi hâlinde devam eden inşan
serüvenini sorgular. Serüven verilirken geçmişteki Olay-
ların hâle / geleceğe / uygar ve moderne geçişi Olaylar
dizgesiyle değil, olayların Özü boyutuyla kendini gösterir.
Ona göre bu boyut hiç değişmemiş ve bir çizgi hâlinde
devam ederek gelmiştir. Hitit Kralı Hattuşilis ile Doğu-İs-
lâm uygarlığının söylence kahramanları Cemşit, Sinbad,
Ferhat, Şirin, Şehrazat aynı metin İçinde, aynı fonksi-
yonel özellikleri ile bir arada bulunurlar. Troya Önünde
Atlar şiirinde Akhilleus atlarıyla Köroğlu'nun Kırat'ı, Hz.
Ali'nin Düldül'ü, İskender'in Elcid'i, Donkişot'un atları,
hatta Bursalı Oto tamircisi Mehmet de aynı fonksiyonel
yönleriyle şiirde yer alır. Amaç, değişmeyenin anlamını
şiire taşımaktır.
Bu metinde sözü edilen sanatçı, aşağıdakilerin han-
gişidir?
A)
B)
C)
D)
E)
Ahmet Haşim
Yahya Kemal
Orhan Veli
Ahmet Hamdi Tanpınar
Cahit Sıtkı
A)
B)
C)
D)
E)
Ahmet Kutsi Tecer
Cahit Sıtkı Tarancı
Oktay Rifat Horozcu
Fazıl Hüsnü Dağlarca
Melih Cevdet Anday
Romanın temel kişileri Filiz, Bedri ve Selim, Bedri'nin ar-
kadaşları Nüvit ve Gülseren'dir. Ayrıca Bedri'nin çocuklan
Muhtar, Sermetve Yonca; Filiz'in komşusu Lebibe, onun
kocası Murat, mahallenin diğer simaları Madam Şeta
ve kızı, Kör Hafız... Romanın mekânı İstanbul, Boğaz,
Çengelköy ve Üsküdar'dır. Romanda Filiz'in penceresinin
gösterdiği kadarıyla, dünyayı onun gözüyle görürüz.
Yazar, bu kısıtlamayı getirerek romana bir Özellik sağla-
mıştır. Bu romanda, bir çevre unsuru Olan Boğaz bir şahıs
gibi canlıdır, romanın kişilerindendir âdeta. Duyguları
vardır. Boğaz, âdeta silüet hâlindeki başkahramandır;
Boğaz, âdeta Filiz'in isyankâr ruhudur, derinlikleridir,
bilinçaltıdır. Boğaz da Filiz gibi zaman zaman asileşir,
zaman zaman çaresizdir, durgundur.
Bu parçada kahramanları verilen roman ve yazan
aşağıdakilerden hangisidir?
8.
ÇÖZÜM
Parçada geçen "...şairanelikle,
ölçü ve uyağın sağladığı mekanik
ahenkle her türlü bağı koparmış-
tır.” ifadesinden sözü edilen şairin
Orhan Veli olduğunu anlıyoruz.
Cevap C
1956'da ön sözüyle tartşma yaratan Perçemli Sokak'ı
yayımlar. Şair bu kitapla "ikinci Yeni" adı verilen yeni
akıma yönelir. Perçemli Sokak ve Âşk Merdiveninde yeni
biçim arayışlarına yönelir; kelimeleri farklı bağlamlarda
yan yana getirerek yeni imgelere ulaşmaya, anlamın
sınırlarını genişletmeye çalışır. Gerçeküstücü dönem
diyebileceğimiz bu evre, ikinci Yeni şiirinin belirginleşme-
ye başladığı yıllarla çakıştığından Perçemli Sokak öncü
bir kitap olarak da değerIendirilebilir. Perçemli Sokak,
adını gerçek bir sokaktan alır. Bu şiir kitabının ön sözü
poetika niteliğiyle çok önemlidir. Türk şiirinin dönemeç
noktası olan Perçemli Sokak, birbirine yabancı sanılan
kelimelerin karşılıklı Işığında gerçeğin bir başka yüzüyle
bizi karşı karşıya getirir.
Bu parçada sözü edilen kitapların yazarı aşağıdaki-
lerden hangisidir?
A)
B)
C)
D)
E)
Huzur - Ahmet Hamdi Tanpınar
Yağmurlu Sokak - Melih Cevdet Anday
Bir Kadının Penceresinden - Oktay Rifat Horozcu
Çamlıca'daki Eniştemiz - Abdülhak Şinasi Hisar
Danaburnu - Oktay Rifat Horozcu
A)
B)
C)
D)
E)
Fazıl Hüsnü Dağlarca
Orhan Veli Kanık
Melih Cevdet Anday
Oktay Rifat Horozcu
Cahit Sıtkı Tarancı
230
