TEST»7
EĞİTİM YAYINLARI
ÖSYM TARZI
Bitkilerde fotosentez sonucu meydana gelen organik besin-
lerin taşınması basınç akış teorisi ile açıklanır. Basınç akış
teorisine göre fotosentezin meydana geldiği hücreler kaynak,
fotosentez sonucu oluşan besinlerin floemle taşınarak kullanıl-
dığl ya da depolandığı hücreler havuz olarak isimlendirilir. Bu
teoriye göre, bitkilerde besin taşınması aşağıda karışık halde
verilen olayların belli bir sıraya göre gerçekleşmesi ile olur.
Besin, arkadaş hücrelerinden kalburlu borulara geçer.
Bu durum kalburlu borularda yoğunluğun, dolayısıyla da
osmotik basıncın artmasını sağlar. Osmotik basınç artışı
ksilemden suyun çekilmesine sebep olur.
. Fotosentez sonucu oluşan besin maddeleri kaynak hüc-
reden arkadaş hücrelerine geçer.
III.
Havuz hücrelerine besinin geçmesiyle kalburlu boruda
osmotik basınç düşer. Kalburlu borudaki su tekrarksileme
geçer.
IV.
Kalburlu boru hücrelerinde ilerleyen besin depolanacağı
yere geldiğinde difüzyon veya aktif taşıma yoluyla önce
arkadaş hücrelerine daha sonra havuz hücrelerine geçer.
V.
Ksilemden kalburlu borulara giren su, osmotik basıncın
düşmesine, turgor basıncının artmasına ve bunun sonu-
cunda besin bulunan sıvının komşu kalburlu hücrelere
geçmesine sebep olur.
Buna göre, organik besinin kaynak hücrelerden havuz
hücrelere ulaşması sırasında gerçekleşen olaylar aşa-
ğldaki seçeneklerden hangisinde doğru sıralama ile ve-
- -ıv -III
3.
4.
BİTKİLERİN YAPISI
Topraktan emilen su ve içindeki mineraller ksileme kadar iki
yolla taşınır. Aşağıda odunsu bir bitkide su ve minerallerin
ksileme kadar taşınması ile ilgili bir görsel verilmiştir. Görselde
X ve Y ile suyun emilim yolları gösterilmiştir.
x
Buna göre X ve Y ile ilgili olarak,
I. X yolu, suyun daha kolay emilip ksileme iletildiği yoldur.
II. Y yolunda su kaspari şeridine geldikten sonra parankima
hücrelerinden devam eder.
III. X yolu, hücre çeperleri arasından geçer.
verilenlerden hangileri doğrudur?
A) Yalnız I
D) ı ve III
B) Yalnız II
E) ı, ııve III
rilmiştir?
A)" -IV-V-ııı ı
C) III -l-V-II-IV
B)ll ı-v
D) 11-1-111-IV-V
Aşağıdaki şemada bitkilerde epidermisin farklılaşması ile
meydana gelen emici tüyler ile kök çevresindeki toprak or-
tam gösterilmiştir.
Buna göre,
2.
278
-IV -III II ı
Bitkilerde suyun, kökten alınıp gövde ve yapraklara ulaş-
tırılmaşl ile ilgili aşağıdaki seçeneklerden hangisinde ve-
rilen ifade ygpUş!!!?
A) Terlemeden dolayı oluşan basınç farkı, suyun ksilem bo-
yunca taşınmasında etkilidir.
B) Ksilem boyunca suyun taşınması tek yönlü bir biçimde
gerçekleşir.
C) Ksilemin çeperindeki selüloz ile su molekülleri etkileşim
içindedir.
D) Su, ksilemde kökten yapraklara doğru aktif taşıma ile
taşınır.
E) Ksilemdeki su yapraklara doğru taşındıkça kökte osmotik
basınç artar.
II.
III.
IV.
Emici tüyler, kökün emilim yüzeyini arttırarak bitkinin su
ve minerallerden maksimum seviyede yararlanmasını
sağlar.
Toprakta bulunan bitkinin ihtiyacı olan bir maddenin emici
tüy hücrelerine geçebilmesi için emici tüy hücrelerinde
osmotik basıncın yüksek olması şarttır.
Emici tüylerde bulunan bitkiye gerekli olan herhangi bir
maddenin konsantrasyonu topraktaki konsantrasyonun-
dan fazla ise söz konusu madde aktif taşıma ile hücre
içine alınır.
Kök hücrelerinde osmotik basıncın yüksek olması suyun
ksilemde yükselmesini sağlayan kök basıncına sebep
olur.
verilenlerden hangileri doğrudur?
A) Yalnız II
D) ı, II ve III
B) II ve III
C) III ve ıv
E) ı, III ve IV
