Test -9
7.
DİVAN EDEBİYATI
ÖSYM
XVIII. yüzyılda yaşamış Klasik
Türk edebiyatı şairidir. Sebk-i Hin-
di'nin önemli temsilcileri arasında
gösterilir. Genç yaşta divan sahibi
olmuştur. Divan şiiri geleneğinin
son büyük temsilcilerinden biri
olarak kabul edilir. Mesnevi yaz-
ma gücünü alegorik bir eser olan
Hüsn ü Aşk adlı eseriyle ispat
etmiştir.
Bu parçada söz edilen şair aşa-
ğıdakilerden hangisidir?
A) Nâbi
B)
Nedim
C)
şeyh Gâlip
Şeyhülislam Yahyâ
D)
Hayâlı
E)
OSYM
"Kuşların dili" anlamına gelen ve
mesnevi nazım şeklinde yazıl-
mış olan adlı eser, İranlı şair
Feridüddin Attar tarafından ka-
leme alınmıştır. İçinde tasavvufi
hikâyeler bulunan eserin Türkçe
uyarlaması, yazıldığı dönemin dil
özelliklerini göstermesi bakımın-
dan oldukça önemlidir.
Bu parçada boş bırakılan yere
aşağıdakilerden hangisi geti-
riImeIidir2
Yirmişekiz Çelebi Mehmet, Osmanlı Devleti'nde çeşitli
memurluklarda bulunmuştur. III. Ahmet zamanında
Lale Devri'nde elçilik göreviyle Paris'e gitmiştir. Ondan
Fransa İle Osmanlı arasındaki dostluğu kuvvetlendirme-
nin yanı Sıra Fransız medeniyetini öğrenmesi ve bizde
uygulanabilecekleri yazması da istenmiştir. Fransa'da
gördüklerini adlı eserinde yazmıştır. Yazar, Türk ede-
biyatında Avrupa'yı tanıtan ve Avrupa hakkında gerçeğe
uygun bilgiler veren en önemli çalışmalardan biri Olan bu
eserinde Paris'i canlı bir dille, zevkli bir üslupla kaleme
almıştır. Eser, 18. yüzyılın başında konuşma dilinin nasıl
olduğunu göstermesi bakımından da önemlidir. Çünkü
yazar, gördüklerini bir kâtibe söyleyerek yazdırmıştır.
Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden han-
9.
10.
II.
1354 yılında kaleme alınan 1073 beyitlik Ferhengname-i
Sadi adlı mesnevi, Sadi'nin Bostan'ından seçilmiş şiirlerin
tercümesidir. Hacim bakımından Bostan'ın dörtte biri
kadar Olan Ferhengname, dinî, ahlaki konularda öğütler
veren, bunlarla İlgili hikâyelerin yer aldığı bir eserdir.
Türkçeye Sadi'den yapılmış İlk manzum tercüme Olan
eşer, on bölüm hâlinde düzenlenmiş; Bostan'daki sıra-
sıyla verilen bölümlerde fikirler yer yer genişletilmiştir.
Bu parçada sözü edilen tercümeyi aşağıdaki sanat-
çılardan hangisi yapmıştır?
A) Hoca Mesut
C) şeyhi
B) Fuzûfi
D) Gülşehrî
gişi getirilmelidir?
A) Kabusnâme
C) Seyahatnâme
E)
B) Sefaretnâme
D) Keşfü 'z-Zünun
Mir' atü 'l-Memalik
8.
Kuşlar toplanıp "Bu zamanda hiçbir ülke padişahsız
değil, bundan böyle bizim de padişahsız kalmamamız —
lâzım." diyerek kendilerine bir padişah seçmek ister-
ler. Toplantıya katılan kuşlardan biri Olan Hüthüt, "Ben
Tanrı'nın habercisiyim, yaradılışın sırrını biliyorum. Sü-
leyman Peygamber'e yoldaş oldum, onunla birlikte bu
âlemi dolaştım, padişahımızı biliyorum, benimle birlikte
gelirseniz onu bulursunuz. O, Kafdağı'nın ardındadır; adı
da 'Sîmurg'dur. Fakat yol UZUn, denizler derin, karalar
sarptır. Kendimizden geçip yola düşelim. Eğer ondan
bir iz bulabilirsek ne mutlu bize!" der. Kuşların hepsi
birden Hüthüt'ün kılavuzluğunda yola düşer. Fakat kimi
yolda kalır, kimi bataklığını Özler geri döner, kimi yem
bulmak için yere iner, kimi de hastalıktan ve açlıktan Ölür.
Sonunda yüz binlerce kuştan ancak Otuz kuş, hasta ve
bitkin bir şekilde bu vadileri aşar. Bu sırada SÎmurg da
tecelli eder. Fakat gördükleri SÎmurg, kuşların kendile-
rinden başka bir varlık değildir. Sîmurg'da kendilerini,
kendilerinde de SÎmurg'u görürler.
Bu parçada temel öyküsü verilen eser ve onun yazarı
aşağıdakilerden hangisidir?
E) Hoca Dehhani
Sade bir dil, akıcı bir üslupla güzel kaside ve gazeller
söyleyen Taşlıcalı Yahya, daha çok, mesnevileriyle tanın-
mıştır. Hamse sahibi Olan sanatçının hamsesinde Yuşut
u_zuıeyııa. şan u Geda, Gençme:LBaz,
Gülşen:i.Envar adli mesneviler yer almaktadır. Şair,
mesnevilerinin konularını Iran edebiyatından almamış,
kendisi oluşturmuştur. Bu yönüyle eserleri orijinaldir.
Eserlerinde mahallî renk ve çizgilere çokça yer vermiştir.
Yukarıdaki altı çizili yerlerin hangisinde bir bilgi
yanlışı vardır?
C) III.
Çağatay Türkçesinin edebi bir dil hâline gelmesinde
önemli rol oynayan Ali Şir Nevayi, adlı kitabında
Türkçe ile Farsçayı karşılaştırarak pek çok yerde Türk-
çenin üstünlüğünü savunmuştur. Türk edebiyatında ilk
hamse sahibi Olan şairin dördü Türkçe, biri de Farsça
olmak üzere beş ayrı divanı vardır. Türkçe divanlarının
genel adı
Bu parçada boş bırakılan yerlere, verilen bilgilere
göre aşağıdakilerden hangisi getirilebilir?
A)
B)
C)
D)
E)
Makâlât
Garibnâme
Mantıkut- Tayr
Dânişmendnâme
Atebetü'l-Hakâwk
A)
B)
C)
D)
E)
Hayrabat - NâbÎ
Harnâme - Şeyhi
Garipnâme - Âşk Paşa
Mantıku't-Tayr - GülşehrÎ
Cemşid ü Hurşid - AhmedÎ
A)
B)
C)
D)
E)
Beng ü Bade - Şecere-i Türkî'dir
Siham-l Kaza - Mecalisü'n-Nefais'tir
Mizanü'l-Evzan - Mecalis-i Seb'a'dır
Divanü Lügati't-Türk - Mizanü'l-Evzan'dır
Muhakemetü 'l-Lügateyn - Hazainü'l-Maani'dir
32
