19. Teknoloji ilerledikçe dünya âdeta küçüldü, koca metal kuşlarla
dünyanın bir ucundan öbür ucuna göz açıp kapayıncaya ka-
dar gidebiliyorsunuz artık. Eskiden birbirlerine daha kapalıydı
kültürler. Şimdiyse bir ülkeyi ziyaret etmeden o ülke hakkında
her şeyi öğrenebilirsiniz. Ne yerler, ne içerler, ne severler, neye
inanırlar; hepsi yalnızca bir tık uzağınızda. Tabii ki insan hayatını
kolaylaştıran bir şey teknoloji. Bilgiye kolayca ulaşmayı kim
istemez? Ancak bu durumun bazı eksi yanları olduğunu da
göz ardı etmemek gerek. "Tüfek icat oldu, mertlik bozuldu."
demişti Köroğlu ve kuşkusuz ki haklılık payı vardı teknoloji ile
ilgili bu düşüncesinde. Evet, artık başka kültürler hakkında bilgi
edinmek çok kolaylaştı ancak küreselleşme devam ettikçe ve
dünya küçüldükçe bu kültürler birbirine dokunmaya başladı.
Bu parçadan aşağıdakilerin hangisi çıkarılamaz?
A) Teknolojinin ilerlemesinin insan hayatında olumlu ve
olumsuz yanları olmuştur.
B) Teknoloji sayesinde bilgiye çok hızlı bir şekilde ulaşabilme
imkânına erişilmiştir.
C) Teknolojinin getirdiği kolaylıkla birlikte dünyanın çok uzak
bir yerine çok kısa bir sürede ulaşılabilmektedir.
D) Teknoloji sayesinde birbirlerini tanıyan kültürler arasında
etkileşim başlamaktadır.
E) Eskiden savaş yoluyla birbirini tanıyan kültürler şimdi
teknoloji aracılığıyla birbirlerini tanımaktadır.
20. Doğu Roma (Bizans) İmparatoru Justinianus'un Karadeniz'e
Boğaziçi yerine Anadolu'dan geçebilmek için tasarladığı kanal
projesinin en önemli ayağını oluşturan Justinianus Köprüsü bu-
gün 1500 yıllık ihtişamıyla Sakarya'da ayakta duruyor. Ayasofya
ile eşit değerde sayılan köprü; yüzlerce deprem, tabii afet ve
sosyal karmaşalar gördü. Anadolu'da devletlerin yıkılmasına,
kurulmasına, işgallere, savaşlara tanıklık etti. Halkın Beşköp-
rü diye de andığı, bugün Sapanca Gölü'nün sularını Sakarya
Nehri'ne boşaltan Çark Deresi üzerinde yer alan köprünün batı
ucunda tak izi, doğu ucunda apsisli yapı ve köprü ile ilgili to-
nozlu yapı kalıntıları bulunuyor. Tamamen kireç taşından yapılan
köprü, dönemin kenti Konstantinopolis'ten (bugünkü İstanbul)
Justinianus'un sık sık savaştığı Sasani İmparatorluğu sınırına
kadar uzayan antik bir krallık yolunun en önemli geçiş yerlerini
birbirine bağlıyordu.
Bu parçada Jusitinaus Köprüsü ile ilgili aşağıdakilerin
hangisi söylenemez?
21 —22. soruları aşağıdaki parçaya göre cevaplayınız.
Turşu, özellikle kış aylarında sofraların olmazsa olmazıdır. Yazın
ve sonbahar başında kurulur, kış gelince de kavanozlar keyif-
le açılır. Turşu denince akla hemen kuru fasulye, pilav gelir.
Turşunun hep aynı soru eşliğinde bahsi geçer: "Sirkeden mi
olur, limondan mı?” Her ne kadar turşu denince akla salatalık,
lahana, biber gibi sebzeler gelse de bu klasiklerin yanı sıra her
türlü meyve ve sebzeden turşu yapmak mümkündür. Osmanlı
saraylarında lahana turşusuz sofra olmazmış. Sarayın bahçe-
sinde özellikle turşu kurmak için çeşit çeşit sebze yetiştirilirmiş.
Lale Devri'nde helva sohbetleri turşuyla sonlanırmış. Turşunun
çeşitliliği konusunda da Osmanlı'ya bakmalı. Enginar, hıyar,
kebere, şalgam, üzüm, limon, kiraz, lahana turşularının Fatih
Sultan Mehmet'in beğenisine sunulduğu biliniyor. Osmanlı
kaynaklarında 16 ve 17. yüzyıllarda gül, havuç, pırasa, kabak
ve nane turşularının da yapıldığından bahsediliyor. Günümüzde
bunların en yaygını salatalık turşusu olsa da Osmanlı'da üzüm
turşusu çok yapılırmış.
21, Bu parçadan aşağıdakilerin hangisine ulaşılamaz?
A)
B)
C)
D)
E)
Osmanlı Dönemi'nde evlerde lahana turşusuz sofra
kurulmadığına
Turşunun özellikle soğuk kış günlerinde tüketildiğine
Osmanlı zamanında zengin bir turşu çeşitliliği olduğuna
Her türlü meyve sebzeden turşu yapılabileceğine
Osmanlı'da saray bahçesinde turşu kurmak için türlü
sebzelerin yetiştirildiğine
22, Bu parçada turşuyla ilgili,
l. kuru fasulye ve pilavı anımsattığına
II. sık sık tartışmalara konu olduğuna
III. sohbetlerde ikram edildiğine
ifadelerinden hangilerine ulaşılabilir?
A) Yalnız I
D) ı ve III
B) Yalnız II
C) Yalnız III
E) II ve III
A)
B)
C)
D)
E)
22
Bizans imparatoru tarafından tasarlandığı
Günümüzde varlığını devam ettirdiği
Sasani tehlikesinden korunmak için yapıldığı
Önemli geçiş noktalarını birbirine bağladığı
Tarihsel birçok olaya tanıklık ettiği
