Taşıyıcı proteinler görev almaz.
L.j İki ortam arası madde yoğunluğu eşitleninceye kadar devam
DİKKAT
Bulunduğu ortamla madde yoğunluğu eşitlenen bir hücrede
madde alışverişi durmaz. Maddenin hücre içine giriş çıkış hız-
lan eşitlenir.
Canlı veya cansız ortamlarda gerçekleşebilir.
Zarlı veya zarsız ortamlarda gerçekleşebilir.
Zarlı ortama örnek: Solunan havadaki O 'nin alveol zarından
kana geçmesi
Zarsız ortama örnek: Şekerin çayda çözünmesi veya kolon-
ya kokusunun odaya yayılması
Taşıyıcı proteinler kullanılır. (Yoğunluğa bağlı çift yönlü açılıp
- kapanabilir.)
Yan geçirgen zar şarttır.
Taşınacak
O
Kanal protein
o
Taşnacak
moleküller
Hücre zan
Taşıyıcı protein
etanol
M, 02, c02
Üre
H20
Yağ
B ve c
vitaMWi
(Kolaylaştırılmış Difüzyon)
Kanal proteinleri yalnızca suda çözünen molekülleri taşırken;
taşıyıcı proteinler hem suda çözünen hem de suda çözünme-
yen molekülleri taşır.
Basit ve kolaylaştırılmış difüzyonda genel olarak birim zaman-
da zardan geçen madde miktarına difüzyon hızı denir.
Lj Difüzyon hızına bazı faktörler etki eder.
FAKTOR
DİFUZYON HIZI
asitmi
gliserol Steıoit
N2, 02, C02
Alkol,
Bütün canlılarda gaz alış - verişi basit difüzyon kurallarına gö-
re gerçekleşir.
Kolaylaştırılmış Difüzyon
Difüzyonun Özel bir şeklidir.
Madde geçişi çok yoğun ortamdan az yoğun ortama doğrudur.
ATP harcanmaz.
Enzim kullanılmaz
Canlı ve cansız hücrelerde gerçekleşebilir.
Mekanik bir sistemdir.
Por sayısı
Akışkanlık
Basınç
Yoğunluk farkı
Sıcaklık
Molekül büyüklüğü
Difüzyon yüzeyi
Yağda eriyen vitaminler suda eriyen vitaminlere göre daha
hızlı difüzyon Olur.
A-D-E-K»B-C
Yağı eriten maddeler hızlı difüzyon olur.
(Alkol - eter - kloroform)
Nötr moleküller iyonlu moleküllere göre hızlı difüzyon Olur,
(Nötr + ,
Eksi yüklü iyonlar aftı yüklü iyonlara göre daha hızlı difüzyon
olur. 4)