Tarih ve Zaman
İSTATİSTİK
HERALDİK
BENİM HOCAM
Tarihî eserlerin hangi döneme ait olduğunu, belgelerin orijinal olup olmadığı ve tarihî buluntuların madde
yapısını İnceleyerek hangi döneme ait (Karbon 14 Yöntemi) olduklarını belirlemeye çalışır.
Verilerin toplanması, sınıflandırılması, sunulması ve yorumlanmasını konu alan bilim dalıdır,
Devletlerin tarihte kullandıkları armaları İnceler,
Tarih Yazıcılığı
a. Tarih Yazım Türleri
İnsanlar, yaşadıkları tecrübeleri gelecek nesillere aktarabilmek amacıyla kendileri ile ilgili çeşitli konuları yazılı hâle getirmişlerdir. Bu
durumun ilk ömeklerine Hititlerin yazdıkları "Anal" adı verilen yıllıklarda rastlanmıştır. Daha sonra ise insanlar ve devletler tarih yazıcılığına
büyük önem vermişlerdir, Ancak tarih yazıcılığı ihtiyaçlara, beklentilere, dönemin sosyal, siyasal, ekonomik ve kültürel özelliklerine göre
değişiklik göstermiştir. Geçmişten günümüze ise tarih yazıcılığı şöyle gelişmiştir:
HİKÂYECİ TARİH YAZICILIĞI
• Tarihi; • Tanık olunan ve haber alınan şeylerin
anlatılması" şeklinde nitelendiren "Tarihin
Babası" ünvanlı Heredot'un İlk temsilciliğini
yaptığı yazım çeşididir.
• 'istorias Apodesis' adlı eseri bulunur.
• Masalsı bir anlatıma sahiptir.
• Hikâye ve efsanelerle dolu bilgiler genelde yerve
zaman gösterilerek aktarılır.
• Heredotos, Strabon ve Hekataios en ünlü
temsilcileridir.
b. Türklerde Tarih Yazıcılığı
ÖĞRETİCİ TARİH YAZICILIĞI
• Pragmatik tarih olarak da bilinir,
Yazılış amacı; İnsan ve devletlerin hayat boyu
edindikleri tecrübeleri toplumun birlik ve
beraberliği İçin aktarmalarıdır,
Kahramanlık hikâyeleri ön plana çıkarılır.
Bu tarzın İlk temsilcisi *Thukydides
• Özellikle Avrupa'da ve Osmanlı Devleti'nde bu
tan tarih yazıcılığına XIX. yüzyılda rastlanmıştır,
ARAŞTIRICI TARİH YAZICILIĞI
• Günümüz modern tarih yazıcılığıdır,
• XIX. yüzyılda ortaya çıkmıştır.
• Tarihi her yönüyle ele alarak (siyasi,
sosyal, ekonomik, dinî vb.) neden - -
zaman belirterek txlgelere dayandırarak yazımı
gerçekleştirir,
• Neden -nasılcı tarih olarak da bilinen bu
yazımda alıntı yapılan diğer eserler için dipnot
kullanılmasına Özen gösterilir,
1. Osmanlı Devleti Dönemi'nde Tarih Yazıcılığı
Osmanlılarda XVIII. yüzyılda devlet tarihçisi olarak vakanüvistler görev yapmıştır. Vakanüvistlerden Önce de olayların kaydını "Şehna-
meciler" tutardı. Osmanlılarda ilk resmi vakanüvis "Halepli Mustafa Naima Efendi”dir. Osmanlıda ayrıca Oruç Bey, Âşık Paşazade, Hoca
Sadeddin Efendi, Peçevi, Ahmedi ve Cevdet Paşa da önemli tarihçiler arasındadır.
2. Türkiye Cumhuriyeti'nde Tarih Yazıcılığı
Bu dönemdeki yeni tarih yazıcılığının ortaya çıkmasında en önemli kişi Mustafa Kemal Atatürk'tür. Tarih dersine ilgisi, okul yıllarına
dayanan Atatürk'ün 1919 • 1927 yıllarını anlattığı Nutuk, O'nun en önemli ve tarihe tanıklık eden eseridir, Kendisi ayrıca 1931 'de Türk Tarih
Kurumunun kurulmasını sağlayıp "Türk Tarih Tezi"ni ortaya koymuştur. Bu durumlara bakıldığında Cumhuriyet Dönemi'nin ilk resmi tarih
yazıcısı Mustafa Kemal Atatürk'tür.
