Tarh
Ders Notları
TÜRK - İSLAM DEVLETLERİ
TALAS SAVAŞI (751)
Diğer adı Atlık Savaşı'dır.
Türklerin İslamiyefi kabulü ve İlk Tth-k - İslam Devle+leri
. ORTA ASYA'DA KURULAN İLK TURK- ISLAM DEVLETLERİ
Karahanlllar (Atrasiyapoğullan) (840 - 1212)
a.
Çin ile Abbasiler arasındaki bu savaşı Karlukların yardımıy-
la Abbasiler kazanmıştır.
• Bu savaş sonunda Abbasilerin hoşgörüsünden etkilenen
Karluklar topluca İslamiyefe geçmiştir,
• Uygurların yaptığı sanat eserleri Batı'ya taşınmıştır.
NOT
Savaş sonunda kâğıt ilk defa Çin dışında Semerkant şehrinde (Şehirlerin
Şahı) üretilmiştir.
Ayrıta "Buhara'ya İslam'ın Ramağı, Kaşgar'a ise Kaşi yani "Işıldayan İnci"
ünvanları verilmiştir.
ÖNCESİ TÜRKLERDE i
• Gök Tanrı'ya inanılıyordu,
• Türk töresinde hırsızlık, yalancılık, adaletsizlik yasaklanmıştı,
• Ahiret inancı içinde iyi insanların Ödüllendirildiği uçmağ (cennet), kötülerin
ise cezalandırıldığı tamu (cehennem) isimli yer inanışı vardı.
• Temizliğe önem veriliyordu.
• Farklı inanışlara hoşgörülü bir bakış söz konusuydu.
• Din adamlarının herhangi bir üstünlüğü bulunmuyordu.
İSLAM İNANIŞI
Tek Allah inancı vardır.
• İslam ahlak anlayışında hırsızlık, yalancılıkve adaletsizlik günah sayılmıştır.
• Ahiret inancı vardır, Ölümden sonra iyi, güzel ahlaklı insanların cennete,
kötü ahlaklılarının cehenneme gideceğine inanılır.
• Temizlik imandandır, ilkesi vardır.
• İslamiyet hoşgörü dinidir.
• Din adamlarına ayrıcalık tanıyan ruhban sınıfı yoktur,
Türklerin İslamiyet'i kitleler hâlinde kabulü ile;
Müslümanları Bizans baskısından korumuştur.
İslamiyet'i Hindistan, Orta Asya, Anadolu, Balkanlar ve
Avrupa'ya kadar yaymıştır,
Önemli bilim insanları ve eserleri ortaya çıkarmıştır.
• İslam dünyası üzerine yapılan Haçlı Seferlerine karş
koymuşlardır,
Fethedilen bölgelere Türkçe ve Arapça isimler vererek bu
dillerin yayılma alanlarını genişletmişler ve ayrıca bu bölge-
leri Türk İslamlaştırmışlardır.
Otra r
Buha
Seme
OĞUZ
Balasagun
KARAHANLILA
Tirmiz
• Kaşgar
Hami
GAZNE
500
Karahan'ılar
Asya'da kurulan ilk Müslüman Türk devletidir.
Merkezi Balasagun'dur. Kurucusu Bilge Kül Kadır Han'dır.
Yönetici ve halkının tamamına yakını Türklerden oluşur,
Karluk, Yağma, Çigil ve Tuhsi adl verilen Türk boylan
devletin kuruluşunda etkili olmuştur,
Resmi dilleri Türkçedir.
Satuk Buğra Han Zamanı'nda İslamiyet'i kabul etmişlerdir.
(Kendisi daha sonra ismini Abdülkerim olarak değiştirmiş-
tir.) Kendisine ayrıca El-Mücahit ve El-Gazi ünvanları ve-
ilmiştir,)
Tamgaç Buğra Han Zamanı'nda ilk Türk - İslam medresesi
olan Semerkant Medresesi inşa edilmiştir.
Dünya tarihinin "k burslu öğrencilik sistemini başlatmışlardır.
İlk Türk - İslam yazılı edebi eserlerini vermişlerdir.
Ribat adı verilen kervansaraylar inşa etmişlerdir,
Zamanla ikiye ayrılan bu devletin Doğu Karahanll kısmına
1211'de Karahitaylar, Batı Karahanll kısmına ise 1212'de
Harzemşahlar son vermiştir.
