TANZİMAT EDEBİYATI
Lisan-l Osmaninin Edebiyatı Hakkında Bazı Mülahazatı
Şamildir, tarafından Tasvir-i Efkâr gazetesinde ya-
yımlanan bir makaledir. Ünlü şairin bu makalesi Millî
Edebiyat Dönemi'ndeki dil anlayışını belirleyebilecek
düzeyde bir İçeriğe sahiptir. Edebiyatın gerçek sorun-
ları İlk kez bu makalede dile getirilmiştir. Makalede ”DİI
sadeleştirilmelidir, somutlaştırılmalıdır. Divan edebiyatı
somut gerçekliği yansıtmaz." görüşleri savunulmuştur.
Bu parçada boş bırakılan yere verilen bilgilere göre
aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Ünite -3
Test - 4
Etkinlik
2.
3.
4.
5.
6.
Ziya Paşa'nın şiir sanatının bir tarafını da hicivleri kurar.
siyasi rakiplerinden Âli Paşa'nın Girit İsyanı'nın bas-
tırılmasında gösterdiği başarısızlığı ele alır. Devrinde
dikkatleri üzerinde toplayan bu eşer, hiciv edebiyatımızın
yenileşmesi İçinde değerIendirilmektedir.
Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden han-
Aşağıda verilen bilgileri doğ-
ru (D)/ yanlış (Y) olarak işaret-
leyiniz.
gişi getirilmelidir?
A) Şiir ve İnşa
C) Yadigâr-' Şebab
B) Zafername
D) Terkibibent
A) Muallim Naci
C) Namık Kemal
B) Şinasi
D) Ziya Paşa
E) Ahmet Mithat Efendi
Tanzimat'ın yüzü Batı'ya en fazla dönük yazarlarından
olan Yadigârlarım adlı öykü türündeki kitabında
otobiyografik ögelere yer vermiştir. Hem Türk öykü-
sünde çevre ve kişi tanıtımının gerçekçi ilk ustası hem
de toplumun temel akışına uygun olayları ve kişileriyle
çağdaş bir öykü yazma çabası içinde olmuştur.
Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden han-
E) Zemzeme
Tanzimat Dönemi sanatçılarından Namık Kemal'in
1876'da yazdığı İntibah Türk edebiyatındaki ilk tarihî
roman sayılmaktadır.
Bu cümledeki bilgi yanlışının nedeni aşağıdakilerden
hangisidir?
gişi getirilmelidir?
A) Nabizade Nazım
C) Ahmet Vefik Paşa
B) Şemsettin Sami
D) Ahmet Mithat Efendi
A)
B)
C)
D)
E)
İntibah, roman türünde değil, hikâye türünde bir
yapıttır.
İntibah, Namık Kemal tarafından değil, Ahmet Mithat
Efendi tarafından yazılmıştır.
Namık Kemal, Tanzimat Dönemi sanatçısı değil,
Servetifünun sanatçısıdır.
Türk edebiyatındaki ilk tarihî roman İntibah değil,
Cezmi'dir.
Namık Kemal'in İntibah adlı eseri, Türk edebiyatın-
daki ilk tarihî roman değil, ilk polisiye romandır.
Türk edebiyatına realist-natüralist bir görüşle köy
E) Recaizade Mahmut Ekrem
Felatun Bey, alafranga yaşamaya meraklı bir aile orta-
mında yetişmiş; kıyafet, tavır ve ahlaki davranışlarına
kadar Avrupalılık Özentisi taşıyan, hazır yiyici bir gençtir.
Bir dairede memurdur fakat işine gitmez, vaktini eğlence
yerlerinde geçirir. Rakım Efendi ise küçük yaşta babasını
kaybetmiş, Önce annesinin, onun da ölümüyle dadısının
kanatları altında yetişmiştir. Doğu ve Batı kaynaklı diye
ayırmadan her ilim alanına ilgi duyar ve eline geçen
her kitabı Okur. Hemen her alanda bilgi sahibidir; ayrıca
Arapça, Farsça ve Fransızca bilir. Bir dairede az maaşla
çalışan bir memurdur; Özel ders verir, bazı yayınevlerine
tercümeler yapar.
Bu parçada başkişileri tanıtılan romanın yazarı aşa-
romanını getiren İlk yazardır. Gerçekçi bir bakışla kaleme
aldığı ve 1890'da yayımladığı Türk edebiyatının ilk
köy romanı kabul edilir. Bu özelliğinden dolayı eserin
Türk edebiyatında önemli bir yeri vardır. Romanda,
Antalya'nın bir köyünde yaşayan ve çiftçilikle geçinen
bir köylünün yaşam mücadelesi ve onun yaşamı çerçe-
vesinde köy gerçeği konu edilir.
Bu parçada boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıda-
kilerden hangisi getirilmelidir?
2.
3.
4.
5.
6.
7.
Tanzimat edebiyatının I.
döneminde "toplum için
sanat" anlayış benimsen-
miş; sanat, toplumun Batı-
Illaşması için bir araç olarak
görülmüştür.
Şair Evlenmesi, Şinasi ta-
rafından üç birlik kuralına
uygun bir şekilde yazılan
tek perdelik bir töre kome-
dişidir.
Muallim Naci tarafından
yazılan Terkibibent manzu-
meşindeki beyitlerin çoğu,
halk arasında atasözü gibi
yayılmıştır.
Tanzimat edebiyatının II.
döneminde Batı edebiyatı
yazınsal türlerinde verilen
ürün sayısı artmış, sanat-
çılar daha da ustalaşmış-
lardır.
Akif Paşa metafizik ka-
raklerli Kaside-i Adem'de
varlığa karşı yokluğu yü-
celtmesiyle Türk şiirine yeni
bir tema getirmiştir.
Şemsettin Sami, edebi-
yatımızda İlk yerli romanı
kaleme almıştır.
Ahmet Vefik Paşa, moder-
nleşme konusunda Özel-
Jikle Şiir ve İnşa makalesi
İle Önemli katkılarda bu-
lunmakla birlikte kararsız
kişiliği, daha sonra onun
bu yoldan dönmesine ve
Namık Kemal'le yollarının
ayrılmasına neden olmuş-
tur.
ğldakilerden hangisidir?
A) Sami Paşazade Sezai
C) Hüseyin Rahmi Gürpınar
B) Namık Kemal
D) Mehmet Rauf
A)
B)
C)
D)
E)
Namık Kemal - Cezmi
Nabizade Nazım - Karabibik
Ahmet Mithat Efendi - Müşahedat
Sami Paşazade Sezai - Küçük Şeyler
Şemsettin Sami - Besa yahut Ahde Vefa
Cevaplar
E) Ahmet Mithat Efendi
57
