TANZİMAT EDEBİYATI
Ali Bey, yirmi bir yaşında, İstanbullu, yakışıklı bir gençtir.
Babıâli'de kâtip olarak çalışmaktadır. Zengin bir ailenin
tek çocuğudur. Özel öğretmenlerden ders almış, çok
muhteşem şekilde öğrenim görmüştür. O kadar ki daha
on yaşına bastığı zaman birkaç yabancı dili öğrenmiş bu-
lunuyordu. Aynı şekilde ahlaki yönden de İleri seviyede
bulunan Ali Bey'in terbiyesine ve davranışlarına bakanlar
kendisini âdeta bir melek zannederlerdi. Ancak aldığı
bilgilerin kişiliğinin gelişmesine bir katkısı olmaz. Bu
yüzden gerçekleri görmekte zorlanır. Savurgandır, Ölen
babasından kalma mirası saçıp savurur. Herhangi bir
Şeye karşı lüzumundan fazla, âdeta esirlik derecesinde
düşkünlüğü hemen her hâlinden anlaşılır.
Bu parçada özellikleri verilen Ali Bey, aşağıdaki
romanlardan hangisinin başkişisidir?
Ünite -3
Test - 3
Etkinlik
2.
3.
4.
5.
6.
Ahmet Mithat Efendi'nin adlı eseri, Türk edebiyatında
yanlış Batılılaşma konusunu ele alan önemli romanlardan
birirdir.
Bu cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden han-
gişi getirilmelidir?
A)
B)
C)
D)
E)
Karabibik
Araba Sevdası
Celaleddin Harzemşah
Taaşşuk-ı Talat ve Fitnat
Felatun Bey'le Rakım Efendi
A) Araba Sevdası
C) İntibah
B) Cezmi
D) Sergüzeşt
E) Felatun Bey İle Rakım Efendi
Aşağıdaki tiyatro yapıtlarından hangisi ötekilerden
farklı bir sanatçıya aittir?
A) Akif Bey
C) Zavallı Çocuk
B) Nesteren
D) Gülnihal
E) Celaleddjn Harzemşah
ikbal için ahbabı siayet yeni çıktı
Bilmez idik ewel bu dirayet yeni çıktı
Sirkat çoğalıp lafz-l sadakat modalandl
Namus tamam oldu hamiyyet yeni çıktı
Düşmanlara ahbabını zem Oldu zarafet
Dildardan ağyara şikâyet yeni çıktı
İçerik ve biçim özellikleri göz önünde bulunduruldu-
ğunda yukarıdaki şiirin, aşağıdaki şairlerden hangisi
tarafından yazıldığı söylenebilir?
A) Muallim Naci
B) Tevfik Fikret
C) Cenap Şahabettin
D) Ziya Paşa
E) Recaizade Mahmut Ekrem
Shakespeare'in Yanlışlıklar Komedyası, Aristophanes'in
Eşek Anlan, Moliere'in Gülünç Kibarlar, Gogol 'ün Müfet-
İş, Şinasi'nin Şair Evlenmesi adlı tiyatro oyunları, töre
komedyasına örnek gösterilebilir.
Bu cümledeki bilgi yanlışı numaralanmış sözlerin
hangisinden kaynaklanmaktadır?
C) III.
(I) Evliya Çelebi'nin Seyahatname'si, Yirmisekiz Çelebi
Mehmet'in Sefâretname'si ya da Silahdar Tarihi gibi kimi
eserlerde bazı olayların günlük biçiminde anlatılmasını
saymazsak edebiyatımıza Batı'daki anlamıyla günlük,
Tanzimat'tan sonra girmiştir. (II) Ancak neredeyse ro-
mania yaşıt olan bu türün edebiyatımızda yeterince
geliştiğini söylemek zordur. (III) Türkçede yayımlanmış
ilk günlük, Ali Bey'in Seyahat Jurnalîdir. (IV) Ali Bey'in,
eserinin adında "jurnal" sözcüğünü tercih etmesi, Batılı
anlamdaki günlüğün bize pek çok başka tür gibi Batı
kanalıyla geldiğini gösteriyor. (V) Ali Bey'in Seyahat
sayılabilecek eser, Namık Kemal'in iki cilt hâlinde yayım-
lanan Ruzname 'sidir.
Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde
bir bilgi yanlışı vardır?
C) III.
Aşağıda verilen cümlelerdeki
boşlukları doldurunuz.
Zavallı Kız, Haspa, Bir Hatıra
Nabizade Nazım'ın
türündeki kitaplarıdır.
Sami Paşazade Sezai,
roman ve Öykülerini
akımının etkisinde
kaleme almıştır.
Sergüzeşt romanında Celal
Bey'e âşık Olan başkahramanın
adı,
Nabizade Nazım, roman ve
öykülerinde
akımlarından
etkilenmiştir.
romanının
başkahramanı Âli Bey, Mahpey-
ker adlı ahlakî yönden zayıf bir
kadına tutulur.
adlı
eser edebiyatımızda Batılı an-
lamda ilk realist öykü kitabıdır.
adlı romanında Batılılaşmayı
yanlış anlayan züppe bir gencin
macerasını anlatır.
Cevaplar
1 - hikâye
2- realizm
3- Dilber
4- realizm ve natüralizm
5- intibah
6- Küçük şeyler
7- Araba Sevdası
55
