5.
6.
Tahıllar, fakir ülkelerin çoğunda yetişen en önemli gıdadır. Ancak
çeşitli sebeplerle bu ülkeler dünya tahıl üretiminin 9640'ına sa-
hipken dünya tahıllarının 9660'ı gelişmiş ülkelerde üretilmektedir.
Fakir ülkelerde nüfus başına tahıl üretimi, ortalama olarak 0,2
tondan daha azdır ki bu miktar günde 1060 gıda kalorisine eş
değerdir. Gelişmiş ülkelerde her şahsın ortalama payı bunun
çok üzerinde olup günde 5 bin gıda kalorisine yaklaşmaktadır.
Nüfus başına üretim düşük olduğundan fakir ülkelerde hasat
edilen tahılın hepsi yenerek tüketilir. Gelişmiş ülkelerde üretilen
tahılın yarısı hayvanlar için ayrılır ve et, süt, yumurta olarak
dolaylı şekilde üretilmiş olur.
Bu parçada anlatılanlarla ilgili çıkarılabilecek en temel
yargı aşağıdakilerin hangisi olabilir?
A) Fakir ülkelerde tahıl üretimi çeşitli sebeplerden dolayı
yapılamamaktadır.
B) Gelişmiş ülkelerde protein kaynağına da dönüştürülen
tahıl, fakir ülkelerde direkt tüketilir.
C) Üretimin düşük olması fakir ülkelerde tahılın hızlı tüketil-
meşine sebep olur.
D) Gelişmiş ülkelerde toprağın yarısı tahıl üretimine ayrılır.
E) Fakir ülkelerde yıllık tahıl üretimindeki artış ancak ekili alanların
artırılması yoluyla başarılabilmektedir.
Karikatürde asıl olan, izleyen üzerinde yaratacağı etkidir. İzle-
yen, baktığı karikatürün saklı temasını bir arkeolog gibi arayıp
ortaya çıkarmalıdır. Çizerin neden böyle yaptığını, neyi anlatmak
ya da neyi öne çıkarmak istediğini bulmalıdır. Karikatürde saklı
olanı arayıp bulmak için de öncelikle nasıl bakması gerektiği-
ni bilmelidir. Bunun için karikatüre farklı açılardan bakmalıdır.
Böylelikle bir karikatür, kendisini algılayan biri tarafından çö-
zümlendiğinde bir anlam kazanır. Her yazınsal metin gibi tarihî
süreçte sayısız defa yorumlanması sonucunda karikatürler de
sosyal yaşam içinde kendine bir yer edinir.
Bu parçada karikatürle ilgili aşağıdakilerin hangisine
ulaşılabilir?
A) Farklı zamanlarda farklı şekillerde anlaşılabildiğine
B) İnsanlar üzerinde kalıcı bir etki bıraktığına
C) İçerdiği mesajı anlamak için sağlam bir altyapıya ihtiyaç
duyulduğuna
D) Çok beğeni almasının, yetkinliğini gösteren bir ölçüt
olduğuna
E) Tarihin her döneminde ilgi gören bir sanat olduğuna
Z
8.
Güncelliğin toprağında yeşeren, bir yerde özgürce yaratmayı
engelleyen politika, sanata da yazına da düşmandır. Politika-
nın kızıştığı, tedirginliklerin doruğa ulaştığı dönemlerde sanat
cılızlaşır. Okurun ilgi alanı başka yönlere kayar. Güzelliklerin,
inceliklerin ayrımına varılamaz böyle dönemlerde. Herkes bir
beklenti, bir arayış içindedir. Sanatsal ve yazınsal yaratılar da
bu beklentiye, bu arayışa araç olur ister istemez. Ancak
Bundan dolayı sesini soldurmak istemeyen, yapıtının ömrünü
yaşadığı günlerin ötesine taşımak isteyen bir sanatçı politikadan
ve bir grubun sözcülüğüne soyunmaktan uzak durmalıdır.
Bu parçada boş bırakılan yere düşüncenin akışına göre
aşağıdakilerden hangisinin getirilmesi en uygundur?
A)
B)
C)
D)
E)
politika, sanat ve edebiyatı kendi emellerine göre
dönüştürür
sanatçının dünya görüşünü belirgin bir biçimde yansıtan
sanat yapıtları, dar bir kitlenin beğenisine seslenebilir
politik söylemi yansıtan bir yapıt, o söylemin önemi kalma-
dığında unutulup gider
siyasal düşünce bir sanat yapıtında dile getirildiğinde sa-
natın etki gücünü ve değerini artırmaz
politik söylemlerin çatışma içinde olduğu dönemlerde sanat
ve edebiyata olan ilgi önemli ölçüde azalmaktadır
Ağrı Dağı, 5137 m'lik yüksekliği ile sadece ülkemizin en yüksek
zirvesi olmayıp aynı zamanda üzerinde 10 km21ik güncel bir buz
takkesi bulunduran tek dağıdır. Zirvesi dört mevsim boyunca
erimeyen kar ve takke buzulu ile kaplı volkanik bir dağ olan Ağrı
Dağı'nın doruğundaki buzul, Türkiye'nin en büyük buzuludur.
4000 metreye kadar bazalt, daha sonraki yükseklikte andezit
lavlarından oluşarak volkanik bir dağ özellikleri gösteren Ağrı
Dağı;
Bu parçanın sonuna aşağıdakilerden hangisi getirilirse "Ağrı
Dağı'nın fiziksel özelliklerinde zamanla değişiklik olduğu”
sonucuna ulaşılır?
A)
B)
C)
D)
E)
eteklerindeki morenler sayesinde diğer dağlara kıyasla çok
daha az bir alan kaplamaktadır
Yahudilik ve Hristiyanlık inançlarına göre Büyük Tufan'dan
sonra Nuh'un gemisine ev sahipliği yapması dolayısıyla
efsanevi özelliğe sahiptir
ilk oluşumundan bu yana her geçen yıl yaklaşık iki milimetre
kadar yükselmekte, kar kütlesi ise artmaktadır
çok fazla eğilimli olmasından dolayı zaman zaman eteklerin-
den kopan buzul parçaları nedeniyle tehlike arz etmektedir
Türkiye'nin doğu ucunda, İran'ın 16 kilometre batısında ve
Ermenistan'ın 32 kilometre güneyindedir
69
