SOYAĞAÇLARI
Bir canlının soyunun sistemli bir şekilde gösterilmesidir.
Kalıtsal bir özelliğin nesiller boyu nasıl aktanldlğını gösteren
şemadır.
Hastalık veya özelliğin aile içindeki seyri incelenir.
(D Normal dişi
Normal erkek
Bilinmeyen cinsiyet
Soyağacı Özellikleri
Soyağacı, bireylerin belirti karakter bakımından hornozigot ve-
ya heterozigot olup - olmadığını anlamamızı sağlar.
ÖRNEK SORU:
2
3
Yandaki soyağacı, insandaki dil yuvarlama
karakterine ait olup dilini yuvarlayamayan
bütün bireyler taralı olarak verilmiştir.
Buna göre hangi bireylerin heterozigot 01-
düğü kesindir2
(dil yuvarlama (D) dil yuvarlayamama (d))
o
Etkilenen dişi
Etkilenen erkek
Taşıyıcı dişi
Taşıyıcı erkek
Doğum sırasına göre çocuklar
4
Çift yumurta ikizleri
—b Tek yumurta ikizleri
2
3
DD, Dd Dilini yuvarlayan bireyler
dd Dilhi yuvarlayamayan bireyler
DD -+ Honwzigot
Dd —+ Heterozigot
2.
2
3
Cevap: 1 ve 2
Soyağacı, soya bağlı bir karakterin görülme olasılığını hesap-
lama için kullanılır.
ÖRNEK SORU:
Aa
Farelerde dominant bir gen homo-
Aa
zigot durumdayken Öldürücü etki
yapmaktadır. Buna göre, iki hetero-
zigot farenin çaprazlanmasıyla olu-
şacak dominant bireylerin hayatta
kalma ihtimali nedir?
Fi Soyağaçları, Otozom ve gonozomlara göre hazırlanır.
Otozomal Soyağaçları:
F-) Otozomlarda alel genler homolog kromozomların karşılıklı
bölgelerinde bulunur. (homologtur.) (AA, Aa, aa)
Gonozomal Soyağaçlan:
Gonozomlarda alel genler;
Dişilerde homologtur. [XX]
il Erkeklerdehomdog değldir ancak
(A: Dominant gen, a: Resesif gen)
Dominant Çekinik
hornolog Olmayan bölge •
x
bireyler bireyler
Yaşar
2
7
h«nolog olrnayan bölge
horndog bölge
7
2
3