Sosyolojinin Alanı, Toplumsal Olay
3.
4.
5.
6.
180
Toplumsal değerler, toplumsal gruplarda ilişkiler,
statü ve roller, toplumsal değişme sosyolojinin
konusudur. Bireyin davranışı psikolojinin konu-
sudur. Sosyoloji, davranışa ilişkin bilirnsel bilgiyi
psikolojiden alır.
Yanıt E
Toplumsal olaylar, toplu halde yaşayan insanlar
arasında ortaya çıkan, kişinin davranışlarını etki-
leyen, toplumdan topluma ve zamandan zama-
na değişen sosyal oluşumlardır. Sosyal olayların
varlığı, toplumun gelişmişlik düzeyi ile ilgili değil
toplumun varlığı ile ilgilidir.
Yanıt C
Paragrafta yer alan 'diğer sosyal bilimler toplu-
mun çeşitli öğelerini ayrı ayrı incelerken sosyolo-
ji toplumun çeşitli öğeleri arasındaki ilişkileri
inceler' ifadesi, sosyolojinin diğer bilimlerden
farkını vurgulamaktadır. Diğer seçeneklerde yer
alan 'yararlı olduğu ve çeşitli gereklilikler' kökte
yer almamıştır.
Yanıt C
Maddi ve manevi toplumsal ögeleri birbirinden
bağımsız olarak incelemek verilen sosyoloji
anlayışına ters düşer. Örneğin maddi öğe olarak
sıcak iklim, manevi öğe olarak da rahat giyimin
hoş görülmesi birbirinden bağımsız incelendiğin-
de verilen sosyoloji anlayışına ters düştüğü
görülmektedir. D seçeneği verilenlerden yapıla-
bilecek bir çıkarım değildir, ancak verilenlere ters
düşmemektedir.
Yanıt B
l.
2.
3.
4.
Bölüm 1
Üss SORULARININ ÇÖZÜMLERİ
Toplumların savaşçı veya barışçı oluşları, ulusla-
rın milli karakteri, aynı toplumdaki bireylerin ortak
özellikleridir ve tembel veya çalışkan olmaları
sosyalleşme sürecinde toplumun farklı kurumlan
tarafından bireye kazandırılabilir. Toplumlar hangi
eğitim yöntemini uygularsa uygulasın bireyler
arasında ayrılıklar olacaktır. Bireysel ayrılıklar
sosyal olayların zorlayıcıllk Özelliği ile açık-
lanarnaz.
Yanıt D
Kuraklık fiziki çevre faktörü olarak göçe neden
olmuştur. Durkheim sosyolojisinin önemli ilkele-
rinden biri 'sosyal olayların nedeni sosyal olaylar-
ilkesidir. Verilen örnek Durkheim'ın bu ilkesi-
ne ters düşmektedir. B, C ve E seçeneklerinde
yer alan ifadeler bir sosyal bilimcide bulunması
gereken özelliklerdir. A seçeneğinde yer alan yar-
gı Durkheim'e aittir, ancak verilenlere ters değil-
Bölüm: 2
Sosyolojide Yöntem, Araştırma Teknikleri
2.
Fransa'daki bir üniversitede öğrenci olan
Mehmet'in, Alman aile yapısıyla ilgili verilen
ödevi hazırlamak için araştırma yapması gerek-
mektedir. Ailesiyle birlikte yaşayan Alman bir
arkadaşına konuyu anlatır, 0 da Oturdukları
apartmandaki ailelerin çoğunun aşağı yukarı yüz
yıl önce Almanya'dan göçen aileler olduğunu bu
nedenle de araştırma süresince onlarda kalabi-
leceğini söyler. Arkadaşının yanında kalmaya
başlayan Mehmet, üç ay boyunca gözlem yapar.
Gözlemler sonucunda elde ettiği verileri Alman
aile yapısıyla ilgili yapılmış araştırmalarla karşı-
laşttrdlğında ulaştığı sonuçlarının bunlardan çok
farklı olduğunu görür.
Mehmet'in araştırma sonuçlarının, farklı
olmasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
A) Araştırma süresini iyi değerlendirememiştir.
B) Araştırma konusunun sınırlarını belirleme-
miştir.
C) Toplumsal olayların bütünlüğünü göz ardi
etmiştir.
D) Seçtiği teknik araştırılacak konuya uygun
değildir.
E) Bütüne uygun ömeklem seçmemiştir.
(2011 -LYS)
Bilimsel araştırmalarda, zamanı ve emeği yerin-
de kullanarak doğru veriye ulaşmak önemlidir.
Bu nedenle konuya uygun yöntem seçilmelidir.
Buna göre "Türkiye genelinde lise öğrencilerinin
okul başarısında, ailelerinin etkisi" konusunu
araştırmak için uygun olan yöntem aşağıda-
kilerden hangisidir?
A)
Katılımlı gözlem
B) Anket
C)
Monografi
D)
Sosyometri
E)
Olay incelemesi
(2010-LYS)
2.
Sosyolojinin pozitif bilim
Comte hizmet etmiştir.
haline
Yanıt D
gelmesine A
Yamt C
Astronomi, Halley Kuyruklu Yıldızı'nın tekrar ne
zaman Dünya'nın yakınından geçeceğini ve han-
gi bölge veya bölgelerinden görülebileceğini
kesine yakın bir doğrulukla söyleyebilmektedir.
Benzer bir şekilde, fizik de suya batırılacak bir
cismin, özgül ağırlığına göre suyun üzerinde mi
yüzeceğini, yoksa suya mı batacağını, kesin bir
şekilde bize söyleyebilir. Oysa hiç kimse, ne İkin-
ci Dünya Savaşı'nın çıkacağını ne de Berlin
Duvarı'nın yıkılacağını, bu toplumsal olayların
ortaya çıkmasından kısa bir süre öncesine kadar
bile söylemek imkânına sahip olmamıştır.
Bu parçada aşağıdakilerden hangisi vurgu-
lanmaktadır?
A) Toplum bilimlerine özgü yöntem kullanma
gereği
B) Toplum biliminde öndeyide bulunmanın güç-
lüğü
C) Toplumsal olayların birbirine benzerliği
D) Toplumsal olayların birbirine etkisi
E) Toplum biliminin imkânsızlığı
(2008-ösŞ Sos-2)
Bir sosyolog şunları söylemiştir: "Küresel ısın-
mayla ilgili sayısal ve görsel kanıtlar olmasına
karşın, büyük petrol ve otomotiv şirketlerinin
egemenliği dünyada toplumsal refleksleri körleş-
tirmektedir. İnsanların aniden ortaya çıkmak yeri-
ne yavaş yavaş Oluşan değişimleri fark edeme-
yişlerinin de bu körleşmede payı vardır. Bu
durum, kurbağa metaforuyla açıklanabilir. Kur-
bağayı kaynayan bir suya atınca hemen dışarı
fırlar. Fakat soğuk suya koyup suyu yavaş yavaş
ısıtırsanız, giderek sıcağa alışır; eğer biri onu
dışarı almazsa haşlanır.”
Sosyoloğun sözünü ettiği durum, dünyadaki
çıkar çatışmalarının yanı şıp sosyolojinin
aşağıdaki işlevlerinden hangisinin gereği gibi
yerine getirilmemiş olmasının bir sonucudur?
A) Toplumsal normlara işlerlik kazandırmak
B) Toplumsal olayları önceden görmeyi sağla-
İnsanların birlikte yaşamasından doğan ve toplu
yaşamayı mümkün kılan örgütlenmeye sosyal
düzen denir.
Yanıt C
C)
D)
E)
YGS - LYS FELSEFE - PSİKOLOJİ - SOSYOLOJİ - MANTIK
YGS - LYS • FELSEFE - PSİKOLOJİ - SOSYOLOJİ - MANTIK
mak
Hızlı toplumsal değişmelerin karmaşa yarata-
bileceğine dikkat çekmek
Ekonomik sistemleri karşılaştırmak
Toplumsal kurumları yardımsever olmaya
yönlendirmek
(2007-öşs sos-2)
181
