'-Soluk borusu, her biri bir akciğere giden iki bronşa ayrılır. Bronşlar, akciğer içeri-
sinde, giderek daha incelen dallara ayrılarak bronşçuk adı verilen borucukları
oluşturur. Çok ince yapılı olan bronşçuklar alveol olarak adlandırılan hava ke-
seleri ile sonlanır.
z-MemeIiIerde gaz alış verişi alveollerde gerçekleşir. Tek sıralı epitelden oluşan al-
veollerin etrafı kılcal damarlar ile çevrilidir. Oksijen alveol boşluğundan kılcal
damar ağına geçerken, kandaki karbondioksit alveol boşluğuna geçer. Böyle-
ce alveol kılcallarından geçen kandaki oksijen miktarı artarken, karbondioksit
miktarı azalır.
Alveollerin nemli ve yüzeylerinin çok ince olması solunum gazlarının di-
füzyon hızını artırır.
İnşan akciğerleri milyonlarca alveol içerir ve bunların toplam yüzey alanı
yaklaşık 100 m2 dir; bu değer, derinin yüzey alanının yaklaşık 50 katıdır.
8.Ünite / SOLUNUM SİSTEMİ
Örnek Sorular
Burunla alınan oksijen solunum sistemimi-
ze ait olan aşağıdaki yapılardan hangisin-
den kana geçer?
4.
5.
a-
6.
A)
B)
C)
D)
E)
Bronş
Alveol
Soluk borusu
Gırtlak
Bronşçuk
Alveol
kılcalı
02
Alveol
02
Kanın akış yönü
Memeli akciğerine ait yukarıdaki şema ile
ilgili,
Hava, ağız boşluğu ya da burun
boşluğundan akciğerlere soluk
borusu ve bronşlar aracılığıyla girer.
Kalpten gelen oksijeni
Kalbe giden
oksijenli
katkx
Akciğer
toplardamarı
Düz kas
Bronşçuk
Alveoller
En küçük kan
damarları (kılcallar)
kullanılmış kan
Akciğer atardamarı
.ve sonunda
alveollere ulaşır
II.
III.
Alveol kılcalında ilerleyen kanın 02 mik-
tarı artarken, C02 miktarı azalır.
Alveol boşluğundaki 02 miktarı, alveol
kılcalından daha azdır.
Alveole gelen kanın 02 miktarı, C02 mik-
tarından çoktur.
Kalbe giden
oksijen derişimi
yüksek kan
ifadelerinden hangileri doğrudur?
A) Yalnız I
B) Yalnız III C) ı veıı
Alveolün
hücresi
Alveolün
iç tarafı
Bir alveoldeki
hava, alveolün
çevresindeki
kılcal damar
ağından geçen
kana çok yakındır.
Alveol ve kılcal
damar duvarları,
aşırı derece
incedir, böylece
oksijenin difüzyo
mesafesi en aza
indirilmiştir.
D)lveııı
E) II ve III
Kırmızı
hücresi
Kılcal
damar
İnsanlardaki solunum sistemine ait yapılar
ile ilgili aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi
doğru değiJdjr?
Kalpten gelen
oksijen derişimi düşük kan
Alveollerdeki gaz alış verişi
Alveollerin iç yüzeyi sürfektan adı verilen bir madde ile kaplıdır. Sürfek-
tan protein ve fosfolipid karışımı bir salgı olup alveoldeki gaz alış verişinin verimli
bir şekilde gerçekleşmesini sağlar.
A)
B)
C)
D)
E)
1
Bronş Akciğerlerin içinde daha ince
bronşçukları oluştururlar.
Burun — Salgıladığı mukus ile alınan ha-
vadaki mikropların vücuda girişini engeller.
Soluk borusu — Gırtlaktan aldığı havayı
yutağa iletir.
Alveol —s Tek sıralı epitel dokudan oluşur ve
kan ile gaz alışverişini sağlar.
Bronşçuk — Bronştan aldığı havayı alveol-
lere iletir.
E
2
c
3
149
