SOĞUK SAVAŞ DÖNEMİ (1947-1991)
SSCB ile Çin arasında yaşanan gerginlikler
TARİ
DERS
OT
ö Büyük bir güç hâline gelen Çin Halk Cumhuriyeti, SSCB'den bağımsız bir politika gütmeye başladı. SSCB-Bat1
ilişkilerinde başlayan yumuşama, Çin'in yalnız kalmasına ve dayanışmanın bozulmasına neden oldu.
ö Çin, 1965-1966'daki Kültür İhtilali'nden sonra çok yönlü dış politika izleyerek Amerika ile ilişkilerini düzeltmiş,
BM'ye tekrar üye olmuştur. Bu gelişmeler Doğu Bloku'nun güç kaybetmesine yol açmıştır.
SSCB ile Macaristan arasında yaşanan gerginlik
Stalin'in ölümünden sonra Doğu Bloku'nda ayaklanmalar hızla yayılmaya başlamış Doğu Berlin'den sonra Ma-
caristan'daki fabrika işçileri ekonomik şartlardan dolayı Haziran 1953'te ayaklanmışlardı. Bunun üzerine SSCB,
İmre Nagi'yi yeni başbakan olarak atadı. Nagi, siyasi baskıları azaltarak reformlar yaptı. Nagi'nin komünist siste-
mi yumuşatmaya yönelik politikaları SSCB tarafindan tepkiyle karşılandı ve Nagi görevden alındı.
Nagi, 1 Kasım'da Varşova Paktı'ndan ayrılma kararını açıklayarak Birleşmiş Milletler aracılığıyla büyük devletlerin
korumasını istedi. Bu gelişme üzerine SSCB birlikleri Budapeşte'yi işgal etti. Kısa sürede silahlı direniş bastırıldı.
Polonya'da Poznan Ayaklanması
ö Stalin ölümünden sonar Polonya'da yumuşama ve liberalleşme havası başladı ve gizli polis teşkilatı dağıtıldı, bin-
lerce siyasi mahkum serbest bırakıldı, tüketici fiyatlarında indirim yapıldı. 1956 yılında ülkede Sovyet aleyhtarlığı
başladı. Poznan'da 28 Haziran 1956 günü işçiler ayaklandılar.
Çekoslovakya 'da Pilsen Ayaklanması
1953 yılında Doğu Bloku'nda görülen ağ" ekonomik sıkıntılardan dolayı Çekoslovakya'da Pilsen şehrindeki
fabrika İşçileri "hür seçim" sloganlarıyla ayaklanarak mevcut yöneümİ ve SSCB'yi protesto eder, SSCB'nin de
desteğini alan Çekoslovak Komünist Partisi yönetimi, sert tedbirlerle ayaklanmaları bastırır,
Çekoslovakya'da 1967'de Devlet başkam Aleksander Dubcek liderliğinde "insancıl komünizm" hareketi başlar.
Bu hareketin amacı, Çekoslovakya'da insan hürriyetini esas alan bir komünist sistemini uygulamaktır.
SSCB, Varşova Paktı üyelerinin desteğini de alarak Çekoslovakya'daki "insanal komünizm" hareketini ikili görüş-
meler ve baskı yoluyla engellemeye çalıştıysa da başarılı olamaz.
Gelişmeler üzerine "Varşova Paktı Ordusu", 21 Ağustos 1968'de Çekoslovakya'yı işgale başlar. Çeklerin "insancıl
komünizm" harekeÖ başarısızlıkla sonuçlandı.
UYARI..
Brejnev Doktrini
Sovyetler Birliği'nin herhangi bir sosyalist ülkede rejim karşıtı bir gelişmeye karş o ülke ve diğer sosyalist
ülkelerdeki düzeni korumak amacıyla "büyük ağabey" olarak müdahalesini öngören siyasi görüş. 1968 Prag
Baharı döneminde Çekoslovakya'da gerçekleşen liberalleşme hareketine Sowetler Birliği'nin kanlı bir şekilde
müdahalesini meşru göstermek amacıyla Sovyet Devlet Başkam Leonid Brejnev tarafindan ortaya atılmış ve
onun adıyla anılmıştır.
Doğu Berlin Ayaklanması
1953 yılında ekonomik şartlar Doğu Almanya'da da kötüleşmekteydi. Yiyecek maddeleri karneye bağlandığı hal-
de, hükümet gereken yiyeceği karne ile veremeyecek duruma geldi. Bunun üzerine Doğu Almanya'nın Komünist
Parösi lideri Walter Ulbricht, Sowet Rusya'ya başvurup yardım istedi. Ulbricht, yayınladığı bir kararname ile,
üretimi arttırmak için, çalışma şartlarını daha da ağırlaştırdı.
www.dizgikitapcom
SQmmYALÇIN
