Soğuk Savaş Dönemi (1947
İki Kutuplu Dünya
Bernard Baruch
ABD
Batl Bloku
Doğu Bloku
Üçüncü Dünya
-1991)
3
Üçüncü Dünya
So-uk Sava a Yol A an Geli meler
Yüzdeler Antlaşması (1944)
Churchill ve Stalin arasında 1944 Ekim'inde imzalanan
bu antlaşma İle İngiltere ve SSCB, Doğu Avrupa'da sa-
hip olacakları üstünlüğü yüzdelerle belirlemişlerdir.
Berlin Bühtanı (1948E
Savaştan sonra, Berlin şehri dört işgal bölgesine ayrıl-
mıştır. SSCB'nin kendi İşgal bölgesinden Batıll devletle-
ri çıkarmak istemesi Almanya' nın birleşmesini önlemiş
ve anlaşma sağlanamayınca ABD, İngiltere ve Fransa
kendi işgal bölgelerinde Federal Alman Cumhuriye-
ti, SSCB İse kendi İşgal bölgesinde Demokratik Alman
Cumhuriyeti'ni kurmuştur. 1961 yılında da Berlin'i İki-
İnşa edilmeye başlanmıştır.
ye ayıran
Nükleer Silah Denetiminde Anlaşmazlık
II.Dünya Savaşı'ndan sonra ABD, Baruch Planı'yla atom
' enerjisinin geliştirilmesi ve kullanımının tüm aşamaları-
HİNT OKYANUSU
Kapitalist ve komünist bloka dâhil olmayan
ülkeler İçin kullanılan tabirdir. Üçüncü Dünya
ülkeleri ifadesi Latin Amerika, Orta Doğu, Gü-
Bağlantısızlar Bloku
ney Asya ve Güneydoğu Asya ülkelerini kapsar.
ABD ve Müttefikleri
Rusya ve Müttefikleri
Diğer Komünist Ülkeler
nı denetleyecek olan bir Uluslararası Atom Geliştirme
Kurulu kurulmasını istemiş, bunu kabul etmeyen SSCB
ile ABD arasındaki gerginlik daha da büyümüştür.
SSCB'nin Komünizmi Yayma Çabalan.
Savaştan sonra SSCB'nin etkisi altına giren Doğu AI-
manya, Polonya, Çekoslovakya, Macaristan, Roman-
ya, Bulgaristan, Arnavutluk, Yugoslavya'da Marksist
- Leninist partiler siyasal iktidarı ele geçirmişlerdir.
So-uk Sava Dönemi
• II.Dünya Savaşı'ndan sonra süper güçler olarak ortaya çıkan ABD
ve SSCB'nin anlaşmazlıklarda silahlara başvurmaktan kaçındıkla- •
n, tarafların askerî savaş ortamında direkt olarak karş karşıya gel-
mekten sakınıp korkutma, propaganda gibi kaynakların tamamını
kullanarak birbirlerine üstünlük sağlamaya çalıştıkları dönemdir.
• SSCB ve ABD ile onların askerî müttefikleri arasında yaşanan je-
apolitik, ideolojik ve ekonomik savaş
olarak nite-
lendirilebilir. Soğuk Savaş tabirini ilk kez ABD'li devlet adamı Ber-
nard Baruch kullanmıştır, Soğuk Savaş 1947'de başlayıp 1991'de
Sovyetler Birliği'nin dağılmasına kadar devam eden bir süreçtir.
• Soğuk Savaş Dönemi olarak adlandırılan bu süreçte dünya ABD
Ve SSCB arasında İki kutuplu hâle gelirken, sömürge ülkelerin ba-
ğımsızllklarını kazanmaları sonucu milletlerarası politikaya üçün-
cü blok, üçüncü Dünya veya Bağlantısızlar Bloku denilen yeni bir
vvet daha katılmıştı
Dün anın İki Kutu lu Hâle Gelmesini Hazırla an Nedenler
ABD'nin II.Dünya Savaşı sonrasında Monroe Doktrini'ni terk ederek
Amerika kıtasının dışına yönelmesi
SSCB'nin komünist rejimini tehdit olarak gören Batılı ülkelerde,
SSCB'ye karşı koyabilecek gücün ABD olabileceği düşüncesinin hâ-
kim olması
II.Dünya Savaş sonrasında uluslararası ilişkilerde Avrupa'nın dışın-
da da önemli stratejik merkezlerin (Latin Amerika, Asya, Afrika gi-
bi) ortaya çıkması ve ABD'nin bu merkezlerle ilgilenmeye başlaması
1917 İhtilali sonrasında göreceli olarak içine kapanan SSCB'nin sa-
vaştan sonra iki büyük devletten biri olarak ortaya çıkması
SSCB'nin savaş sonrası proleter (emekçi) ihtilal için dünya genelinde
bir çabanın içine girmesi. II.Dünya Savaş sonrası ABD'nin SSCB'nin
güven veren tutumundan dolayı Avrupa'daki güçlerini geri çek-
mesi ve bu durumun SSCB'ye Avrupa'da bir hareket alanı açması
SSCB'nin kendisine hareket alanı gördüğü Avrupa'da komü-
nişt ideolojisini yayma imkânını bulması
SSCB'nin Orta Doğu ve Asya istikametinde genişlemeye ve
müttefikler bulmaya başlaması
II.Dünya Savaşı'nda üstünlüğün ele geçirilmesinde en belir-
leyici unsurlardan biri olan hava gücünde (uzay, uçak, füze
gibi) ABD ve SSCB'nin ön plana çıkması.
II.Dünya Savaşı'ndan önce dünya siyasetine yön veren İngil-
tere ile Fransa'nın zayıflaması ve Almanya, İtalya, Japonya
gibi ülkelerin yenilmesiyle dünya liderliğinin iki devlete, ABD
ve SSCB'ye kalması
II.Dünya Savaş sonrasında ekonomik gelişmişliğin dünya si-
yasetine yön vermeye başlaması ve dünyada bu yeterliliğe
sahip iki devlet olarak ABD ve SSCB'nin ön plana çıkması
instagram.com/copysinav