SİNİR SİSTEMİ
Not al...
8
B. İMPULS OLUŞUMU VE İLETİMİ:
Nöronlarda ışık, ses, koku gibi duyu organlarından gelen çeşitli uyaranların
etkisi İle elektriksel ve kimyasal değişiklikler Olur. Bu değişikliklere İmpuls (uya-
rı) denir.
Bir sinir hücresinde impuls oluşumunu sağlayan en düşük uyarı şiddeti eşik
şiddeti veya eşik değer olarak adlandırılır. Eşik değerin altındaki uyarılar sinir
hücresinde elektrokimyasal değişikliğe yol açmaz. Yani uyarılmaz. Eşik değer-
deki veya üzerindeki uyarılara İse aynı şiddette cevap verir, Buna ya hep ya hiç
kuralı denir.
Tek sinir teli, tek kaş teli ve tek kalp kaşl teli bütünüyle ya hep ya hiç yasası-
na uyar, Ancak birçok sinir aksonunun bir araya gelmesiyle meydana gelen bir
sinir kordonu (sinir demeti) veya birçok kas telinden meydana gelen kas lifleri
ya hep ya hiç prensibine uymaz. Çünkü her sinir telinin uyarılma eşiği birbirin-
den farklılık gösterebilir.
Sinir kordonuna düşük şiddette verilen bir uyarı yalnızca eşik değeri dü-
şük olan sinir hücrelerinde impuls oluşturacak, eşik değerine ulaşmayan sinir
hücrelerini ise uyaramayacaktır. Uyarı şiddeti artırılırsa uyarılan sinir hücresi
sayısı, impuls frekansı ve dolayısıyla impuls sayısı da artar. Beyindeki duyu
merkezlerine gelen impuls sayısının artışı verilen tepkinin şiddetini belirler.
Örnek Soru
Aşağıdaki grafikte bir sinir kordonunda uyarı şiddetine bağlı olarak aksiyon
potansiyelinde meydana gelen değişimler gösterilmiştir.
Aksiyon
potansiyeli
frekansı
Eşik değer
2
Uyarı
4
6
Buna göre aşağıda yapılan yorumlardan hangisi
A)
B)
C)
D)
E)
1 ve 2 numaralı uyarı şiddeti ile hiçbir sinir teli uyarılmamıştır.
3 ve 4de eşik değer ve üzeri uyarı, impuls frekansını değiştirmemiştir.
5 ve 6. uyarıların şiddeti aynı olup, tepki şiddeti de aynıdır.
5'te uyarı şiddetinin artışı aksiyon potansiyeli frekansını artırmıştır,
Uyarı şiddeti arttıkça impulşun dalga boyu azalmıştır.
Çölüm: 3 ve Aite eşik değer ve üzeri uyan, İmpuls Frekansını etkilemiştir. 3.
uyarıda aksiyon potansiyeli Frekansı, A. uyarıya göre azdır. İmpuls Frekan-
sı organdaki tepki şiddetini de belirler.
Cevap B
