SİNDİRİM SİSTEMİ
Örnek Soru
Turgay'ın yemek yedikten sonra beşin-
lerin emilimi, ilgili organlara taşınması
ve depolanması sürecinde yaptığı yo-
rumlardan hangisinin doğru olmayaca-
ğ! söylenebilir?
3. YAĞLARIN SİNDİRİMİ
İnce bağırsak yağların primer sindirim yeridir. Lipazın ana kaynağı pank-
reastır.
Safra kesesinin kasılması ile burada depolanan safra, onikiparmak bağırsa-
ğına koledok kanalı ile gelerek water kabarcığından boşaltılır. Safra, büyük yağ
damlacıklarını fiziksel olarak daha küçük parçalara ayırarak çözünmüş çözelti
durumuna getirir, Buna emülsiyon denir, Safra, pankreas Özsuyu İle gelen lipaz
enziminin etkisini artırır.
Lipaz enzimi, emülsiyon hâlindeki yağlara etki ederek onları yağ asidi ve
A)
B)
C)
D)
E)
Kapı toplardamarındaki glikoz miktarı
artmıştır.
Kapı toplardamarında glikoz mikta-
rının fazla olması besinlerle alınan
karbonhidratlardan kaynaklanır.
Karaciğer glikozun fazlasını glikojen
olarak depolar.
Karaciğer atarında kan şekerinin nor-
malin altında olması beklenir.
Bazı besinlerden sağlanan glikoz
çizgili kaslarda da glikojen olarak de-
polanır.
gliserole dönüştürür.
Yağ molekülü
su
Karaciğer
safra
Mekanik
sindirim
Pankreas
Gliserol
Lipaz
3 yağ asidi
Kimyasal
sindirim
Çözüm:
Karaciğer atarında kan şekerinin
normal sınırlar İçinde olması beklenir. Sağlıklı
bir insanda kan şekeri pankreastan salgılanan
İnsülin ve glukagon hormonları İle normal sınır-
lor içinde tutulur.
Cevap D
Örnek Soru
İnşanda sindirilerek bağırsaklardan
emilen yağların en yoğun olarak bulun-
düğü damar aşağıdakilerden hangisi-
dır? (ÖSYM)
A)
B)
C)
D)
E)
İnce bağırsak toplardamarı
Karaciğer üstü toplardamarı
Sol köprücük altı toplardamarı
Kalın bağırsak toplardamarı
Kapı toplardamarı
Çözüm: İnsanda sindirilerek bağırsaklardan
emilen yağlar şilomİkron halinde Önce lenf kıl-
calına sonra lenf toplardamarına geçer. Sonra
sol köprücük altı toplardamarına bağlanarak
kan dolaşımına geçer.
Cevap C
124
NÜKLEİK ASİTLERİN SİNDİRİMİ
Nükleik asitlerin sindirimi pankreastan salgılanan nükleazlar olarak adlan-
dırılan enzim grubu ile ince bağırsakta Olur. Nükleazlar DNA ve RNA'yı nükle-
Otitlere parçalar, Diğer hidroliz enzimleri de (ince bağırsaktan salgılanan nük-
leosidaz ve fosfataz) nükleotitleri, nükleozitlere, azotlu bazlara, şekerlere ve
fosfatlara parçalar.
Nükleazlar
DNA, RNA + su
Nükleotit
Enzimler
Nükleotitler + Su
Şeker, Fosfat
BESİNLERİN EMİLİMİ
Besinlerle alınan çeşitli maddeler, sindirim ürünleri ve sindirilemeyen küçük
moleküllerin kana ya da lenfe difüzyon, aktif taşıma, osmoz gibi yollarla geçişi-
e emilim denir.
Sindirilen besinlerin yaklaşık % 90'ı ince bağırsaklardan emilir. İnce bağır-
sağın üst bölgelerinde sindirim, alt bölgelerinde ise emilim daha fazla gerçekle-
şir. Emilim İnce bağırsak yüzeyini arttıran villuş ve mikrovilluşlarda difüzyon ve
aktif taşıma İle gerçek eşir, Her villuşun yapışında bir kılcal damar ağı ve lenf
kılcalları bulunur.
Villus ve mikrovilluslardan emilen glikoz ve amino asitler kılcal kan damarla-
rına geçer. Buradan kapı toplardamarına geçen yapı taşları karaciğere taşınır.
Karaciğerden karaciğer toplardamarıyla çıkan beşinler, alt ana toplardamar İle
kalbe gelir ve buradan vücuda pompalanır.