SİNDİRİM SİSTEMİ
Örnek Soru
Midenin görevleri İle İlgili aşağıda ve-
rilen açıklamalardan hangisi
tır?
A) Alınan besinleri depolamak
B) Kasılıp gevşeme hareketleri İle
besinlerin mekanik sindirimlerini
yapmak
C) Besinlerin yarı katl-yarı SIVI kimüs
hâline dönüştürülmesini sağlamak
D) Sahip olduğu villus ve mikrovilluslar
İle beşinin emilimini sağlamak
E) Proteinlerin kimyasal sindiriminin
başlatılmasını sağlamak
Midenin yapısında villus ve mikrovİL
Çözüm:
luslar bulunmaz, Bu yapılar İnce bağırsakta
bulunur. Emilim yüzeyini genişletir.
Cevap D
Not al...
116
Midenin enzim salgılaması üç şekilde kontrol edilir:
a. Hormonal Etki
Midedeki G hücrelerinden salgılanan gastrin hormonu midenin enzim üre-
timini kontrol eder.
b. Sinirsel Etki
Besinlerdeki tat ve koku beyindeki merkezleri uyararak parasempatik sinir-
ler (vaguş siniriyle) İle midenin çalışması hızlanır,
C. FiZikşeı Etki
Besinlerin mide duvarına teması ile midede salgı yapımı uyarılır.
Midenin çalışması sırasında normalde her iki ucu yani kardia ve pilor kapı-
ları kapalıdır. Yenen yemeğin mideden ince bağırsağa pilordan tamamen geç-
mesi yaklaşık 2-6 saat sürer.
Gastrik SIVIYI salgılayan gastrik bezler üç tip hücreden Oluşur,
Mide mukozasında
bulunan basit tübüller
Parietal hücreler
Hidroklorik asit (HCI) salgılayan
ücrelerdir.
Şef hücreleri
Enzim (Pepsinojen) salgılayan
hücrelerdir.
Gastrik Mukoza Epitel
h" creleri
Mide duvarını koruyan ve kaygan-
Ştıran mukusu salgılayan hücrelerdi
Midenin yapısında bulunan hücre tipleri ve görevleri
5. İnce Bağırsak
İnsan sindirim sisteminin mide ile anüs arasındaki bölümünü bağırsaklar
oluşturur. Midenin çıkışından sonra gelen yaklaşık 7 metrelik bağırsak kısmı
İnce bağırsak, daha sonraki yaklaşık 1 metrelik kısmı İse kalın bağırsak olarak
adlandırılır. İnce bağırsakların çapı yaklaşık olarak 2-3 cm'dir.
Sindirim olayının büyük bir kısmı, son ürünlerin oluşması (yapı taşı) ve yapı
taşlarının tamamen emilmesi ince bağırsakta olur. Yani besinlerin kimyasal sin-
diriminin tamamlandığı yer İnce bağırsaktır.
İnce bağırsağın mideden sonra ilk yaklaşık 22 cm'lik bölümüne onikipar-
mak bağırsağı (duodenum) denir. Mideden gelen asidik kimüs bu bölgeye bağlı
safra kesesi ve pankreastan gelen bazik salgılarla nötralize edilir. Ayrıca safra
kesesinden buraya dökülen safra tuzları büyük yağ damlacıklarını küçük yağ
damlacıklarına dönüştürerek yağların mekanik sindirimini sağlar.
Onikiparmak bağırsağından sonra gelen kısma boş bağırsak (jejenum) ve
en son kıvrımlı bölgeye ise kıvrımlı bağırsak (ileum) denir.