ÂŞIK TARZI HALK ŞİİRİNİN TEMSİLCİLERİ
KÖROĞLU (16. YÜZYIL)
—j Köroğlu, kimi edebiyat tarihçilerine
göre hem eşkıya hem bir halk oza-
nıdır. Ancak şair Köroğlu'nun, deş-
tan kahramanından ayn bir kişi oldu-
ğunu düşünenler de vardır.
—j Tasawuftan ve divan edebiyatından
etkilenmemİştİr.
Koçaklamalanyla tanınır. Şiirlerinin teması yiğitlik, kahraman -
lık ve savaştır. Dili sadedir.
—j Âşık fasıllarında önce Köroğlu türküleri söylenir. Ünü Rume-
h'den Kafkaslara kadar yayılmıştır. Âşıklarca pir kabul edüir.
KARACAOĞLAN (17. YÜZYIL)
—j Çukurovalı bir Türkmen olduğu tahmin edi-
len sanatçı halk en lirik şairi ka-
bul edilir.
Doğal şöyley$iyle dikkat çeken SMatÇI,• aşk,
aydık, wrbet temalarım işlemiştir.
Onun sevdkleri Cennet, Döndü. EM. Zeynep, Hürü, Döne,
Esma, Emine, Hatice gibi gerçekten yaşayan, adı şanı belli
Doğa, onun şiirlerinin önemli ternalanndandır. Doğayı sevgi-
lisiyle eş tutar.
-j Yalın ve ak•cı bir anlatımı vardır. Yöresel sözcükleri yaygın ola-
rak kullanır.
ve tekke şiirinden hiç etkilenmemiştir. Şiirlerinde tasav-
vufa yer vermez.
Güzellerne türünün üstadı sayılan Karacaoğlan'ın varsağıları
da meşhurdur.
—J Âşık tarzı halk edebiyatının en tanınan ve sevilen sanatçısı 01-
düğü konusunda görüş birliği vardır.
KAYIKÇI KUL MUSTAFA (17. YÜZYIL)
Kayıkçı lakabım asker kökenli olduğu İçin
sanılmaktadır.
—j Şiirleri asker arasında çok tutulmuştur.
Divan şiirinin etkisinde kalınamışür.
—J Devrin olayları hakkında türküler, destanlar söyleyen şair; IV,
Murat'ın Bağdat Kuşatması sırasında şehit olan Genç Osman
adil bir asker İçin söylediği Genç Osman Destanı'yla ünlen-
mİştİr.
ÂŞIK ÖMER (17. YÜZYIL)
Konya-Karaman civarında yaşadığı düşünü.
len şair, kendi eliyle cönklere yazdığı 1500
şiirle âşık edebiyatının günümüze en çok şiiri
kalan sanatçısıdır.
Saz şairleri arasında üstat olarak saygı gör.
müştür.
Aruz ölçüşüyle de şiirler yazmış, divan tertip etmiştir. Fakat
hece ölçüsüyle yazdığı şiirleri daha başarılıdır.
Âşık edebiyatında divan şiiri nazım biçimlerinin kullanılması
ve divan şiirinin üslup özelliklerinin âşıklar arasında yaygın-
laşmaşında etkili olmuştur.
En meşhur eseri, 105 şairden söz eden Şairname'sidir,
GEVHERİ (17. YÜZYIL)
Divan kâtipliği de yapan şair, İyi bir medrese
eğitimi görmüştür.
Kırımlı olduğu bilinen Gevheri, Âşk Ömer gi•
bi hem aruz hem hece ölçüsüyle şiirler yaz-
mıştır.
Divan şiiri mazmunlarına ve yabancı sözcüklere yer vermiştir.
Şiirlerinde pok çok musiki makamı kullanan sanatçının kendi
adıyla anılan bir müzik makamı da bulunmaktadır,
ERCİŞLİ EMRAH (17. YÜZYIL)
—j
Van'da dünyaya gelen sanatçının şiirleri ya-
kın zamana kadar Erzurumlu Emrah ile ka-
rıştırılmıştır.
Genellikle aşk, sevgi, güzellik ve doğa te-
malanm işlemiştir.
Emrah İle Selvihan isimli halk hikâyesinin
kahramanı olduğu tahmin edilmektedir.
67
