şiiR
YETER
Bayburtlu Zihni: 19.yüzyıl şairidir. Divan şiirinden etkilenmiş,
hecenin yanında aruz Ölçüşüyle de şiir yazmıştır, Yergi ve
hiciv şiirleriyle dikkat çekmiştir. Divanı ve hayat hikâyesini
anlattığı Sergüzeştname eserl meşhurdur. Aynca Hikâye-i
Garibe nazım nesir karışımı bir eseri vardır,
Âşık Veysel: 20,yüzyıl (Cumhuriyet Dönemi) şairidir, Sivas
Şarkışla'da doğup büyümüştür, 7 yaşnda geçirdiği çiçek
hastalığı nedeniyle gözlerini kaybetmiştir, Ahmet Kutsi Tecer
tarafından keşfedilmiş ve ünü tüm ülkeye yayılmıştır. Şiirleri
Dostlar Beni Hatırlasın adlı kitapta toplanmıştır,
K
KILAVUZ SORU
Bâd-l şabâ selâm şöyle 0 yâra
Ya gelsin ya gıdek o diyara biz
Kâtip, arzıhâlim yaz ki canana
Ayrılalı düştük ah ü zâra biz
Bu dörtlükle İlgili aşağıdakilerden hangisi
söylenemez?
A) Çapraz katiye biçiminde dizilmiştir.
B) Aşık şiirinin etkisi görülür.
C) Yabancı dile ait dil özelliği vardır.
D) Cinasll kafiyeye yer verilmiştir.
E) Kişileştirme kullanılmıştır.
TÜRK DiüVE
EDEBİYATI
NET
07
I BİLSEN YETER
Dini-Tasavvufi Halk Edebiyatı
•/ Türklerin İslamiyet'i kabul etmesinden sonra 12.yüzyılda
Ahmet Yeşevİ İle birlikte Türkistan'da "DİnÎ-taşavvufİ Halk
Edebiyatı"nın başladığı kabul edilir.
Anadolu'da bu geleneğin yaygınlaşmasında Yunus Emre,
Hacı Bektaş Veli gibi isimler önemli katkılar sağlamıştır,
Dinî-tasawufi halk edebiyatının temelinde tasawufi düşünce
yer almaktadır,
Halka hitap etliğinden dili son derece sadedir.
•/ Şiirler belirli bir ezgiyle söylenmiştir.
•/ Ağırlıklı olarak hece Ölçüşü kullanılmıştır, AZ da Olsa aruz
ölçüsüyle yazılan şiirler de vardır.
•/ İslamiyet'in sevilmesi ve yayılmasında önemli bir rol oynamıştır,
•/ Şiirlerde ağırlıklı olarak işlenen aşk, ilahi aşktır.
Bu geleneğin şiir türleri ilahi, nefes, devriye, nutuk ve
şathiyedir.
K
KILAVUZ SORU
(I) Şairler hem divan edebiyatl hem de halk edebiyatl
nazım birimleri kullanmıştır. (II) Nazım biriminde dörtlük
tercih edilmiş, divan şiirinden uzak durulmuştur,
(III) Dinî-taşavvufi halk şiiri geleneğinin en yaygın nazım
türü ilahidir; bunun yanında nefes, nutuk, devriye,
şathiye, methiye de bu şiir geleneği içinde değerIendirilir.
(IV) Dini-tasavvuli kavramları ifade eden kelimeler
bulunsa da kullanılan dil genellikle sadedir,
(V) Sanatsallık ikinci planda tutulmuş, daha çok tasavvuf
düşüncesini ve dinsel değerleri yayma amacı güdülmüştür.
Bu parçada numaralanmış cümlelerin hangisinde
dini-taşavvufi halk edebiyatıyla ilgili bir bilgi
yanlışlığı yapılmıştır?
M
AROMAT MODELİ
Gönül bir deryadır dalgası dinmez
Her güzele meyil verip dost denmez
Taşıma su ile değirmen dönmez
Dökülür çarka Su kendinden Olur
Lâleyi, sümbülü, gülü hâr almış
Zevk u şevk ehlini âh u zâr almış
Süleymân tahtını, sanki mâr almış
Gama tebdil olmuş, ülfetin çağı
E
2
20
B) II
M AROMATMODE1i
C) III
Bu iki dörtlükle ilgili aşağıdakilerden hangisi
söylemez?
A) l. Şiir Âşık Veysel şiiri özelliği göstermektedir.
B) II. Şiirde divan şiiri etkisi vardır.
C) Her İki şiir koşma biçiminde yazılmıştır,
D) II. Şiir Bayburtlu Zihni'nin şiirini yansıtır.
E) I. de tam kafiye, II. de yarım kafiye vardır.
BENZER MANTIKTA
2018 2019 2020 2021 AYI,
2022 2023
GjKıLmuz-D Model-E
Elinde zülfikar altında düldül
Önünce kamberin dilleri bülbül
Hazreti Fatma anam cennetten bir gül
Ona sırrım dedi Hak Resulullah
Bu dörtlükle ilgili aşağıdakilerin hangisi
söylenemez?
A) Düz kafiye biçiminde dizilmiştir.
B) Divan şiirinin etkisi görülür.
C) Âşk Veysel'e ait değildir.
D) Tam kafiyeye yer verilmiştin
E) Benzetme yapılmıştır.
BENZER MANTIKTA
2020 AYI, 2023 AYT'de soruldu.
9 Kılavuz-B Model-B
