Sakarya Meydan Muharebesi (23 Ağustos-13 Eylül 1 921)
Yunan Kuvvetleri
Eskişehir. Alpu
Kütahya
Türk Ordusu
PO Çayı
SakMya
Sakarya Meydan Muharebesi
1
3
4
5
6
7
8
Sakarya Meydan Muharebesi'nin Sonuçları
Bu savaşta 350 subay, 2900 erimiz şehit olmuş, 800 subay ve 13.000 erimiz de yaralanmıştır.
1683 II.Viyana Kuşatması'ndan sonra başlayan geri çekiliş sona ermiştir.
Mustafa Kemal'e "Gazi" unvanıyla, askerî rütbelerin en büyüğü olan "Mareşal" rütbesi verilmiş-
tir. (19 Eylül 1921)
Kafkas Cumhuriyetleri (Ermenistan, Gürcistan ve Azerbaycan) ile Kars Antlaşması imzalanmış-
tır. (13 Ekim 1921)
Fransa ile Ankara Antlaşması imzalanmıştır. (20 Ekim 1921) Fransızlar ayrıca Yunanlara Türkler-
le barış yapmalarını önermiştir.
L Yunanlar ellerinde kalan toprakları korumak için bir savunma hattı oluşturmaya başlamıştır.
İtalya Anadolu'dan tamamen çekilmiştir. (Anadolu'dan çekilen ilk İtilaf Devleti İtalya'dır.)
İngiltere Malta'da bulunan Türk esirleri ile Anadolu'daki tutuklu İngiliz esirlerinin değişimi sağlan-
mışür. İngilizler Sevr Antlaşması'nın hafifletilmiş hâlini ateşkes önerisi olarak TBMM'ye sunmuştur.
Ukrayna ile Dostluk Antlaşması imzalanmıştır.
Kars Antlaşması (13 Ekim 1921)
• Yunan Kralı Konstantin 14 Ağustos'ta Yunan kuwetlerine Ankara'yı hedef göstererek saldırı
emrini vermiştir. Yunan saldırısı karşısında İsmet Paşa komutasındaki Batı Cephesi'nde Kâzım
(Özalp), Şükrü Naili (Gökberk), Kemalettin Sami, Fahrettin (Altay), İzzettin (Çalışlar) ve Derviş
paşalar büyük kahramanlıklar göstermişlerdir. Sakarya Meydan Muharebesi
ya da
olarak da anılmıştır.
• Sakarya Meydan Muharebesi sırasında Mustafa Kemal "Topyekûn Savaş" taktiği ile Türk ordu-
suna moral kazandıran şu sözleri söylemiştir:
rdır. O sa
Onun için küçük büyük her birlik bulun-
düğü mevziden atılabilir. Fakat küçük büyük her birlik ilk durabildiği noktada, tekrar düşma-
na karşı cephe teşkil edip muharebeye devam eder. Yanındakinin çekildiğini gören birlikler,
ona tabi olamaz. Bulunduğu mevzide sonuna kadar dayanmaya mecburdur."
• Türk ordusu Mustafa Kemal'in uyguladığı bu taktikle Yunan kuvvetlerini yıpratmış ve 5 Eylül'de
Yunanlar iyice zayıflamıştır. 10 Eylül'de ise Türk kuvvetleri karşı taarruza başlamıştır.
• 23 Ağustos'tan 13 Eylül'e kadar 22 gün 22 gece süren bu savaş sonucunda Yunan ordusu Eski-
şehir-Kütahya-Afyon çizgisine geri çekilmişlerdir.
Mustafa Kemal Paşa Sakarya Meydan Savaşı'nı şöyle anlatmaktadır.
"Düşman, ordumuzu sol kanattan çevirerek çabuk ve yok edici bir sonuç almak istiyordu.
Düşmanı savaşmaya zorlayarak bu stratejik harekâtım boşa çıkardık. Savaşı, cephe sava-
ş şekline soktuk. Ondan sonra Yunanlar merkezimizi varmak İstedi ancak başarılı olamadı;
daha sonra savunma yapmaya karar verdi. Taarruzlarımızla buna da engel olduk ve böyle-
Ce Sakarya Meydan Savaşl kahraman ordumuz tarafindan kazanıldı. Subaylarımızın kahra-
manlıklorı hakkında söyleyecek söz bulamam. Diyebilirim ki bu savaş, subay savaşı olmuş-
tur. Kahraman Türk eri, Anadolu savaşlarınm anlammı onlamış, yeni bir ülkü ile savaşmıştır."
Sakarya Meydan Muharebesi'nde Türk ve Yunan Kuvvetleri
TBMM
(Kâzım Karabekir)
Ol Ardahan'ın tamamı Türkiye'ye verilecek.
Kafkas Cumhuriyetleri
(Azerbaycan-Gürcistan-Ermenistan)
Misakımillî sınırlan içindeyeralan Batum Gürcistan'da kalacak.
Ol Taraflar birbirlerine zorla kabul ettirilmek istenen antlaşmaları benimsemeyecek.
Azerbaycan, Gürcistan ve Ermenistan, Türki•Nnin tanımadığı bir barış antlaşmayı tanımayacak.
Boğazların ticarete açılması, İstanbul'un güvenliğinin sağlanması her iki tarafça benimsenecek.
Ankara Antlaşması (20 Ekim 1921)
TBMM
(Yusuf Kemal Bey)
Fransa
(M. Henrİ Franklin Boullion)
Devlet
Er
96.326
120.000
Tüfek
54.572
57 .ooo
Mk. Tüfek
825
2.768
Hayvan
32.137
3.800
Top
196
386
Uçak
831
Fransa, Çukurova ve Güneydoğu Anadolu'da işgal ettiği yerlerden çekilmeyi kabul etmiştir.
Hatay, Fransa yönetimindeki Suriye'ye bırakılmıştır. Böylece Misakımillî'den ikinci kez taviz ve-
rilmiştir.
Hatay'da Türkçenin resmî dil olması ve Türk kültürünün gelişimine yardımcı olunması şartıyla
Hatay'da özel bir yönetim kurulmuştur.
Fransa, Suriye'den çekilmesi durumunda Hatay halkının kendi geleceğini halk oylaması ile be-
lirleyebileceğini kabul etmiştir.
instagram.com/copysinav
