Ruh Sağlığı
2.
3.
Üss SORULARININ ÇÖZÜMLERİ
Ruh sağlığı yerinde olan bir kişide C seçeneğin-
de yer alan 'gerginlik ve kaygı yaratacak durum-
tardan kaçma' genellikle görülmez. Yapılan en
önemsiz iş bile gerginlik yaratabilir, girilecek en
önemsiz sınav bile kaygı yaratabilir. Bir insan
gerginlik ve kaygıdan kaçtığı sürece hiçbir İş
yapamaz. Bedensel, zihinsel, ruhsal, sosyal tüm
etkinlikleri biter. Etkin olmayan bireyin ruh sağlığı
yerinde olamaz. Ruh sağlığı yerinde olan birey-
de 'gerçeği Olduğu gibi algılamaya çalışma (A),
insanları ve çalışmayı sevme (B), isteklerini çev-
renin beklentilerini de göz önünde tutarak ger-
çekleştirme (D) ve eksikliklerini görme (E) görül-
rnesi gereken özelliklerdir.
Yanıt C
Başarı ve başarısızlık Özü gereği göreli bir kav-
ramdır. Başarıyı mutlak bir durum olarak kabul
edenlerde 'yılarak içine kapanma' Olabilir. İçine
kapanma kişiliğin sağlıklı gelişmesini engeller
(İnşan sosyal bir varlıktır). Aynı yöntemde ısrar
(B) değişmeye kapalılık işareti olup kişiliğin deği-
şerek gelişebilecek Olma niteliğine aykırıdır.
Çözülernemlş sorunları şansla açıklamak (C)
örtülü bir biçimde kişinin kendini küçümsemesi-
ne dayanır. Kişinin kendini değerli ve etkin gör-
mesl sağlıklı kişilik gelişiminin temellerindendir.
Bahane bulma bir savunma mekanizrnası Olarak
geçici çözüm üretebilir, kişiliğin sağlıklı gelişmesi
için iyi bir yol değildir. Her insanın başarılı olabi-
leceği en az bir alan var olduğundan D seçene-
ğinde ifade edilen 'başka alanlara yönelme'
kişiliğin sağlıklı gelişimi için en iyi yoldur,
Yanıt D
Savunma mekanizmaları, insanı hayal kırıklığı,
kaygı, korku gibi olumsuz duyguların ortaya
çıkarabileceği gerginlikten korur; ancak var Olan
sorun devam eder. Kişi her olumsuz durumda
kendini savunma mekanizmaları İle koruduğun-
da asıl sorun çözülmeyeceğinden daha büyük
sorunlara kaynaklık eder. Bu gerekçeyle savun-
ma mekanizmaları 'sürekli bir biçimde ' kullanılır-
Sa anormal nitelik kazanır.
Yanıt B
4.
5.
6.
7.
Bölüm 11
Normal ve anormal sözcükleri norm (kural) söz-
cüğünden türetilmiştir. Normal, kurallara uygun-
luğu (çoğunluğun uyduğu) anlatır. Kökte verilen
istekler aslında kurallardır. Anormal, normalden
istenmeyen ölçüde ve Olumsuz yönde uzaklaş-
madır. (A Öneki dışında kalan anlamıl vermekte-
dir.) Bir davranışın normalliğini ve anormalliğini
belirlemede 'içinde yaşanılan toplumsal Çevrenin
beklentileri' seçeneklerin içinden en etkili Olan-
dır.
Yanıt D
Bahane bulma (akla uydurma) mekanizması
bireyin kendini kusurlu bir durumda hissettiğinde
akla uygun (karşı taraftakinin kabul edebileceği)
bir gerekçe İleri sürerek ortada bir kusur olmadı-
ğ' izlenimi yaratmasıdır. Verilen örnekte olumsuz
duygu veren durum yoksulluktur. Üşümüyorurn
yanıtı yoksulluğu gizlemiştir.
Yanıt B
Savunma makanizmalanndan yüceltme, eksikü-
ği duyulan bir duygu veya durumun benzer bir
duygu veya durumla telafisidir. Bu rnekanizmada
Olumsuz duygu toplum tarafından beğenilen bir
davranışla telafi edilir. Verilen örnekte annelik
duygusunun eksikliği çocuk yuvasında çalışıla-
rak giderilmiştir. (Hemen her savunrna rnekanlz-
ması ile İlgili soru olduğundan diğer seçeneklerin
açıklanmasına gerek duyulmarnışür.)
yanıt C
Savunma mekanizmalarmdan bilinç altına atma
(bastırma), kişiyi rahatsız eden duygu ve düşün-
celerin unutuhnasına veya unutulmuş görünme-
sine dayalıdır.
Yanıt A
l,ys SORUSU
l. Seksenli yıllarda üretimi İhtiyaçtan fazla oldu-
ğundan yeşil mercimekler silolarda birikir.
Mercimek tüketimini artırmak için çareler aranır.
Aralarında bir sosyal psikoloğun da yer aldığı,
uzmanlardan oluşan ekip, tutum değişikliği sağ-
lamak üzere çalışmaya başlar. Bunun sonucun-
da radyo ve televizyonda yeşil mercimeğin hem
yararlan Mllatlhr hem de onunla yapılan yemek,
börek vb. tarifleri verilir.
Bu parça tutum değiştirmede aşağıdakiler-
den hangisinin önemini vurgulamaktadır?
A) Otoritelere itaat etme gereği duymanın
B) Grup içinde uyumlu görünmeye çalışmanın
C) Güvenilir kaynaklara başvurmanın
D) Tüketicinin ön yargılarını yok etmeye çalış-
manın
E) Tüketicinin düşüncesine uygun davranmanın
(2010-LYS)
ÖSS SORULARI
1. Okullar arası bilgi yarışması yapılacağını söyle-
yen öğretmen, istekli öğrenciler arasından bir
grup Oluşturur. Yarışma öncesinde birbirlerini
rakip olarak gören, birbirlMiyle pek de anlaşa-
mayan bu öğrenciler, yarışmaya hazırlık sürecin-
de inanılmaz bir uyun ve çalışma sergileyerek
öğretmenlerini bile şaşırtırlar.
Bu parça aşağıdaki yargılardan hangisini
destekler?
A) Grup başarısı İçin bireylerin itaatkâr olrnaşl
gerekir,
B) Sosyal etki, uyma davranışına zorlar.
C) İyi bir lider güçlü bir grup Oluşturur.
D) Sosyal etki, grupta söz birliği olmasına bağlı-
2.
E) Ödüle ulaşma isteği grup içi dayanışmayı
artırır.
Yağmur çiselerken şemsiyemizi açıp açmamakta
tereddüt ederiz. Gözümüz başpanrun şemsiye-
terinde olur. Birçok kişi şemsiyesini açmışsa biz
de açarız, açmamışsa kapalı tutarız.
Bu parçada anlatılan durum aşağıdakilerden
hangisine örnek oluşturur?
A) Sosyal uyum
B) Normlarm oluşumu
C) Değerlerin ortaya çıkması
D) Sosyal grup oluşumu
E) Sosyal sorumluluk
(2007-ÖSS Ed-Sos)