10.
11.
Rıfat Ilgaz'la İlgili aşağıdaki bilgilerden hangisi yan-
ııştır?
A) 1940'Iarın toplumcu - gerçekçi şairlerinin başta gelen-
lerindendir.
B) Sabahattin Ali ve Aziz Nesin'le Marko Paşa dergisini
çıkarmıştır.
C) Toplumsal gerçekçi anlayışla şiir, hikâye, roman, ti-
yatro yazmıştır.
D) "Hababam Sınıfı" adlı romanında mizahtan başarıyla
yararlanmıştır.
E) "Kan Konuşmaz" romanında toplumsal sorunlara de-
ğİnmİştİr.
Toplumcu düşünceyi kuru öğreticilikten (didaktizm) uzak,
içten, açık ve yalın bir dille işleyen şairin Ahlat Ağacı, Kar-
şılama, Meşe Seli, Kocakent, Nişan Haritası, Pir Sultan
ölür ölür Ditilir adli şiir kitapıarı; Elif Diye Bir Türkü, AÇ
Harmanı, Zeytin Ulkesi, Sürgünler adlı hikâye kitapları
vardır. Sanatçı, Mehmetçik Mehmet adlı romanı İle Orhan
Kemal Ödülü'nü 1979'da kazanmıştır. 2015 yılında hayata
gözlerini yuman sanatçının Pıtraklı Memleket, Gök Ekin,
Günler Tuz Rengi, Eylülün Kızgın Soluğu, Yasaklı gibi bir-
çok eserinde direnme ve umut teması iç içe geçmiştir.
Bu parçada tanıtılan sanatçı, aşağıdakilerden hangi-
sidir?
A) Mehmet Başaran
B) Sezai Karakoç
C) Yaşar Kemal
D) Fazıl Hüsnü Dağlarca
E) Ataol Behramoğlu
ÖĞREN
Toplumcu şiirde şunlar görülür:
•
•
Serbest şiir
Simetrik dizeler
Dize kırılmaları ve basamaklı dizeler
Söylev üslubu
Ezilen ve sömürülen insanların sözcülüğü
Umut ve direnme
Fütürizm
Tezli, pargmatik şiir
İnşan, toplum ve üretim ilişkileri
Emek, dayanışma, kolektivizm
Ölçüden ve uyaktan uzak durma
Toplumculuk ve ideolojik yaklaşım
ONEMLi
Serbest nazım ve toplumcu şiir temsilcileri şunlardır: Na-
zım Hikmet, Ercüment Behzat Lav, İlhami Bekir Tez, Ha-
şan İzzettin Dinamo, Cahit Irgat, A, Kadir, Enver Gökçe,
Arif Damar, Şükran Kurdakul, Ömer Faruk Toprak, Rıfat
llgaz, Kemal Özer (2 dönem), Gülten Akın, Ahmet Arif,
Ahmet Telli, Ahmet Erhan, Sabahattin Ali, Hasan Hüse-
yin Korkmazgil, Özdemir İnce, Ceyhun Atıf Kansu, Eray
Canberk, Yaşar Miraç, Veysel Çolak, Mehmet Başaran...
b/ DİKKAT
Konstrüktivizm; geometktrik konu ve kompozisyon anla-
yışını benimseyen, geleneksel biçimleri reddeden sosyal
gerçekçi yöntemdir. Daha çok mimaride başarılı Olmuş
ve 1930'Iar Rusya'sında uygulanmıştır,
ÖNEMLİ
SOS, Kaos, Açıl Kilidim Açıl, Mau Mau şiir kitaplarıyla
Karagöz Stepte, Altın Gazap oyunlarının sahibi Ercü-
ment Behzat Lav, serbest şiirin Nazım Hikmet'ten sonraki
ilk uygulayıcılarından olup dadaizm, fütürizm, kübizm ve
sürrealizm akımlarını şiirlerine yansıtmış bir sanatçıdır.
b/ ÖNEMLİ
Toplumcu şiirle bireysel duygulanımlarını birleştiren ve
dile özen gösteren Arif Damar'ın Günden Güne, İstanbul
Bulutu, Kedi Aklı, Saat Sekizi Geç Vurdu, Alıcı Kuş, Ses-
lerİn Ayak Sesleri, Alıcı Kuşu Kardeşliğin, Acı Ertelenir-
ken, Ay Ayakta Değildi, Yoksulduk Dünyayı Sevdik adlı
şiir kitapları vardır.
ÖĞREN
Basamaklı, simetrik ve kırık dizelerle şiir yazma tekniğinin
ve fütürizmin İlk uygulayıcısı olan Nazım Hikmet'in Açla-
rın Göz Bebekleri şiiri bu alandaki ilk şiiridir ve sanatçı-
nın önemli eserleri şunlardır: 835 Satır, Sesini Kaybeden
Şehir, Kuva—yı Milliye Destanı, Memleketimden İnsan
Manzaraları, Benerci Kendini Niçin Oldürdü?, Gece Ge-
len Telgraf, Taranta Babu'ya Mektuplar, Varan 3, 1 + 1
1, Rubailer, Jokond ile Si — Ya— U (şiir) Sevdalı Bulut
(masal), Yaşamak Güzel Şey Be Kardeşim, Kan Konuş-
maz, Yeşil Elmalar (roman), Unutulan Adam, Bir Ölü Evi,
Enayi, Demoklesin Kılıcı, İnek, Kör Padişah (Oyun)
o
205
