q
6
SÖZCÜKTE ANLAM
SÖZCÜKLERİN ANLAM OLAYLARI
1. Ad Aktarması
Bir sözün, kerösi külanımadan, twızetme an-w:ı
iğdi, t»wıtılı oldt4u başka sözle Ad aktar-
ması ki söz arasındaki bir ihşkiye dayanılarak yapılır. "Düz
mec., mürsel mecaz' olarak da Ad
aktarması yapılan anlam kazanır. Ad aktarması;
iç-d4, puça-bütün, gb kuzdur.
Aşağıdaki cünlebrdekj altı çiziü sözcükhrth ad aktarması
2. Dolaylama
Tek bir sözcükle bir vullk ya kavramı
çok sözcükle ifade etmeye denir. Dolaylamada twkesin, üze-
rinde fikir birliği ettiği bir kullanım söz konusudur.
Aşağıda dolaylama Ne khni örnekler veramiştir:
Wii tepeü şehir (İstanbul)
Kara *nas (körnür)
Ornwüann kral (aslan)
Buzasız sanayi (turizm)
Altın boynuz (Haliç)
3. Güzel Adlandırma
D«ya kuzusu (balık)
Hayat arkadaşı (eş)
Beyaz perde (sinerna)
File bekçisi 8alecİ)
danir (tüfek)
4
4
4
Kimtan tülüz bir şgy!g (yazı)
yan Odaya götür. (Işk
Öğretrnenl« daha girmed. (sınm
ben sulayacağım. (ekirW)
en sağlam kahWi tethed«. (konunm
Okuman örwmrn.
Ad aktartması tir benz«liğe dayxWak yapıl«ı istiare ile ka-
nştmlmamalldr. Örneğin -A beğler bir kuğ_l gör-
düm cünbsinde 'sevgili" , gölth yüzen bir kuğu He arasın-
da bir benzerlik İlişkisi kurularak -kuğu- sözcüğüyle ifade
ediniştir. Dolayısıyla "kuğu- sözcüğünde istiare yapılmıştır.
kaldık, arabalıya yetişemeyeceğiz. "Mabah"
sözcüğü, "Maba vapuru- anlarnwda kunwtthnıştır.
Aşağıdaki cümlelerh hangismde benzer bir kullawn
kaba bulunan, k«ku ya da tkşinti uyuman sözcük ye-
rine daha iyi, daha güzel anlamlı bir sözcüğh kuNan11maş1dr.
Aşağıda güzel adandrma İle İlgili kimi Örnekler verilmiştir:
İyi saatte olsunlM (cinler)
İnce hastalk (verern)
İşitme engelli (sağır)
Ayakyolu (tuvalet)
Görrne mgelü (k&)
Scm yolculuk (Ölürn)
g«ekIİ İzrü İçm köyüme
ahl çiziü sözcükte görülen anlam olqma bat-
zer bh kuüanım aşağıdaki cihnlebrin hangisinde vardr?
A)
B)
C)
D)
Bundan sonra ham.ra basılacak.
Ön kapı açıhnıyor, arkada'
Bu arabayı İki yıl önce İki milyona almıştık.
Bu tülo onun yaptığı son boyadır.
saat 12.30' da
A)
B)
C)
D)
E)
Tİ@lü tdevizyon masutm üstündeydi.
Civardaki gazete Okumdu.
Yaz kış tütün ren@ kain bir
Otel nWdiv«Wd.H1 İrm
Bu sıra dışı hab«i vurnek Şn gazeteyi aradı.
A'da "hamur— ile "harmr kâğıt", B'de •vka" ile -arka , C'de
"iki rnNym• ile "iki lira' , D'de ise boya' 'e "yağh bo-
ya tablo" ad aktarması yapımştr.
TOR K ÇE
E
KONU ANLATIM
FASİKÜLÜ
