PSİKOLOJİNİN TEMEL SÜREÇLERİ
DUYUSAL EŞİK TÜRLERİ
ALT EŞİK
Organizmanın alabildiği en düşük uya-
ÜST EŞİK
Organizmanın alabildiği en yüksek
Şiddetidir,
FARKLILAŞMA EŞİĞİ
Organizmanın uyarıcının şiddetinde artma veya azalma yönünde bir değişme
olduğunu tark etliği sınırdır. Kişi ve koşullara göre değişir.
Örneğin: Işığın yükselip azalması arasındaki 'ark' onlama '_xlanın Işının de-
YETERSİZ OYARILMA
» Organizmanın, normalin altında
uyarılmasına ya da organizma-
normal davranışta bulum-
maşına yetmeyecek kadar az
uyarıca alınasına yetersiz uya-
olma denir.
» Yetersiz uyarılmanın bir nedeni,
uyarıcıların alt duyum oşbğinin
altında olmasıdır, Yetersiz uya-
İkinci İse top.
lam uyarıcı miktarının azlığıdır.
Örnek: Ceza evlerinde verilen
hücre cezası
» Yotorsiz uyanıma sonucu
zekâ seviyesinde düşme sorun-
lan görülür,
ğişmwsini anlama,
AŞIRI UYARILMA
» İç ya da dış uyarıcıların, organ[z.
mayi nagrnal şiddet ve sürenin
üzerimde etkilemesi sonucu
ya çıkan duruma
denir.
» Aşırı u-yarılma. organizrnada
huzursuzluğa ve gerginliğe yol
açar. Organizma, bu durumdan
kurtulmak için direnir, Aşırı uya-
rılma uzun sürerse organizma
dironmo qücÂinü yitirir vo hiç top-
ki göstermez olur.
Örnek: uzun süre susuz kal-
bulunmak.
DENGELEME
» Yetersiz ya da aşırı uyarılma Or.
ganizrmanın dengesini bozar,
Bu da algı bozuklukları, öğren-
Suzluk ve Sıkıntı yaratır. Orga-
nizrnanın bozulan bu dengeyi
düzeltmek için Otomatik olarak
gerçekleştirdiği mekanizmaya
dengeleme denir,
Dengeleme organizmanın aş'*
"Oya yetersiz uyarılma sonu-
cunda bozulan dengesini ken-
diliğin-den yeniden kurmasıdır.
Örnek: Soğukta
lame, ciltte yanan bölgenin su
topla nıas•
Demgdonw; bedeni k'_wur. yaşa-
mı sürdürür, gerilimi ortadan kal-
diri'. sağlıklı düşünmeyi sağlar.
ALIŞMA DUYARLILAŞMA ve DUYARSIZLAŞMA KAVRAMLARI
Alışma
AI a
Duyarsızlaşma
Duyarlılaşma
Organizmanın, sürekli aynı şiddetteki uyarıcılarla karşılaşması sonucu bir süre sulra o uyarıcılara duyu o•rganlannın tep-
*İde bulunmaması hâlidir, Yani o uyarıcıya karşı DUYU Mesela karanlığa alışma,
takılan kolyenin ağırl'ğını hissetmeme. gürültüye alışma, sürülen parfüm kokuşuma alışma, balıkçının yoğun balık kokusu-
nu almaması gibi. Alışma fiziksel uyarıcılara karşı yaşanır
PSİKOLOJİ