PERİYODİK ÖZELLİKLER
3. İYONLAŞMA ENERJİSİ
• Temel hâlde nötr bir gaz atomundan 1 elektron koparmak için gerekli enerjiye "1 . iyonlaşma enerjisi" denir.
Q 1. iyonlaşma enerjisidir.
DİKKAT
• İyonlaşma enerjisi endotermiktir.
• Enerji birimi kJ/mol'dür.
Q 1. iyonlaşma enerjisi değildir.
Q 2. iyonlaşma enerjisi değildir.
• Bir atomun maksimum atom numarası kadar iyonlaşma enerjisi vardır. 80'in 8 tane iyonlaşma enerjisi vardır.
LEİ
İ.E3
• Bir grupta yukarıdan aşağıya doğru çap arttığından iyonlaşma enerjisi azalır.
• Aynı periyotta soldan sağa doğru çap küçüldüğünden iyonlaşma enerjisi genellikle artar.
• Sıralama küresel simetrik olan 2A ve 5A gruplarında bozulur. Kararlı olan bu yapılardan 1 elektron koparabilmek
daha zordur. Aynı periyot elementlerinde, iyonlaşma enerjisinin sıralaması aşağıdaki gibidir;
(2. ve 3. Periyot)
I. iyonlaşma eneğisi
riyot
periyot
8A
periyot
012345678 910111213M151b17181920
Atolü numarası (Z)
• Değerlik elektronları en düşük enerji ile kopan elektronlardır.
A grup elementlerinde ardışık iyonlaşma enerjilerinden faydalanılarak periyodik cetveldeki yerleri ve atom numaraları
belirlenebilir.
X, Y ve Z elmentlerinin ilk üç iyonlaşma enerjileri (kJ/moI):
Element 1. İyonlaşma Enerjisi 2. İyonlaşma Enerjisi 3. İyonlaşma Enerjisi
z
1312
2373
520
5251
7300
11815
Periyodik Cetveldeki Yeri
1A grubu (Atom No: 1)
8A grubu (Atom No: 2)
1A grubu (Atom 3)
• Baş grup elementlerinde, iyonlaşma enerjisi değerlerinde sıçramanın 3 ile 3,5 kat ve fazla olduğu yerde değerlik
elektronu bitmiştir. Bu durum, çekirdeğe daha yakın kabuğa geçildiğini gösterir. Buradan grup numarası bulunur.
KİMYA - AYT
MEBİ KONU ÖZETLERİ
19