Paragrafta Konu - Rna Düşünce
Paragraf
Paragraf', belirli bir konu çevresinde, belirli bir düzen içinde cümlele-
rin bir araya getirilmesiyle oluşur. O zaman bize gerekli olan şey, bir
konu ve onun etrafında oluşturulmuş birden fazla cümleyi bulmak.
Paragrafta Konu - Ana Düşünce
Paragrafta Konu - Ana Düşünceyi üç alt başlıkta ele almaya çalışaca-
ğız:
o
Konu
o
Başlık
o
Ana Düşünce
Paragrafta Konu
Yazarın paragrafta ele aldığı düşünceye, duyguya, duruma, olaya, so-
runa, gözleme, sezgiye, hayale, görüşe... paragrafta konu diyoruz. Baş-
ka bir deyişle yazarın aklına gelen, kalemine dökülen her şeye parag-
rafta konu diyoruz.
o
Yani yazar neyden söz ediyorsa konu odur.
o
Yazar neyi anlatıyorsa konu odur.
o
Yazar neyin üzerinde duruyorsa konu odur.
Bu sorulara cevap bulabildiğimiz ölçüde paragrafın konusunu bulmuş
olacağız.
Tavsiye Ettiğimiz Adımlar
o
Genelde ilk cümleler paragrafta konuyu verir bize.
Yazar; anlatmak istediklerini karşısındakine hemen sunmak, söy-
lemek, aktarmak ister. Bunun için de seçilen metinlerde genelde
konu, ilk cümlelerde kendisini gösterir. Ancak metnin son bölü,
münde olması veya geneline yayılarak sunulması durumlarını da
gözden kaçırmamalıyız.
30
C ARI
o
Konuyu aradığımız sorularda seçeneklere gitmeden önce konu-
yu belirlemeye çalışırız.
Çıkarımlarımızı seçeneklerde ararız. Zihnimizde bir şey belirleme-
den seçeneklere gidersek seçeneklerdeki ifadelerden etkilenebi-
liriz. Sorular hazırlanılırken soruya cevap verecek öğrencilerin dü-
şebilecekleri ihtimaller göz önünde bulundurularak seçenekler
kurgulanır. Çağrışım yapan ya da yapma değeri yüksek olan ifade-
ler, kavramlar özellikle seçeneklere yerleştirilir. Bu bakımdan ön-
ce metni okuyup zihnimizde konuyu belirlemek, sonra seçenek-
lerde o konuyu aramak daha yerinde bir adım olacaktır.
Tavsiye Etmediğimiz Adımlar
o
o
o
Sadece çok tekrar ediyor diye o kavramları konu olarak değer-
lendirmek.
Bazen seçenekler oluşturulurken metinde en fazla geçen kavram-
lar, örnekler ya da ifadeler konunun parçası olsa da kendisi olma-
dığı hâlde, soruyu çözen öğrenci yanılsın diye bu şekilde bazı ifa-
deler tuzak olarak seçeneklere bırakılabilir. Dikkat etmenizi tavsi-
ye ederiz.
Sadece birkaç cümleye bakarak konuyu belirlemek.
Metnin tamamını okumadan, anlamı sorgulamadan konu şudur,
demek sizi yanılgıya düşürür. Fotoğrafın sadece bir parçasına ba-
karak tamamını göremezsiniz. Tamamını görmediğiniz bir şeyi de
yorumlayamazsınız. ÖSYM, ezberci bir tavırla sorulara yaklaşan
değil; okuduğunu anlayan, yorumlayan bir aday beklentisi ile so-
rularını hazırlamaktadır.
Metne dışarıdan yorum ilave etmek.
Soru çözümlerinde yapılan hataların başında metinde ya da soru
kökünde olmadığı hâlde bazı bilgileri / ifadeleri varmış gibi kabul
edip soruyu çözmek gelir. Lütfen soru kökünü dikkatlice okuyup
sadece sizden istenilenleri arayınız. Verilenlerin dışında bir bilgi-
yi sorularda kullanmayınız.
Paragrafta Başlık
Yazar paragrafta bir şeyler anlatmıştı. Yazarın anlattığı bu şeylere ko-
nu demiştik. Şimdi bu anlattıklarını özetlersek bir iki sözcük ile anla-
tılanları belirtirsek işte buna da "paragrafta başlık" diyoruz.
Nasıl gördüğümüz görmediğimiz her varlığın bir ismi varsa her met-
nin de bir ismi vardır. İşte buna o metnin başlığı diyoruz.
