ÖZEL TEST ÇÖZÜMLERİ
7.
8.
ÇÖZÜM
Kutadgu Bilig - Hüsn ü Aşk farklı konuları işleseler de mesnevi
türünde eserlerdir,
Peçevi Tarihi - Fezleke tarih türünde eserlerdir. İbrahim Peçe-
vi'nin Peçevî Tarihi, 1520-1639 yılları arasındaki olayları anlat-
mıştır. Katip Çelebi'nin Fezleke'si, tarihle ilgili önemli bir eserdir.
Fezleke Arapça yazılmış genel tarih kitabıdır.
Gülşen-i Şuara - Mecalisü'n Nefais tezkire türünde eserlerdir.
Gülşen-i Şuara, Ahdi'nin; Mecalisü'n Nefais, Ali Şir Nevayi'nin
şairler tezkiresidir.
Harnâme Şeyhî'nin mesnevi türünde; Siretü'n-Nebi, Kadı Darir'in
şiir-düzyazı karışık olarak yazdığı ve Hz. Muhammed'in hayatının
anlattığı kitabıdır.
Hayriyye, Nâbî'nin henüz yedi yaşındaki oğlu Ebu'l-Hayr Mehmet
Çelebi'ye öğüt vermek için kaleme aldığı mesnevi türündeki
eseridir. Lutfiyye, Sünbülzade Vehbiönin oğlu için kaleme aldığı
öğütlerden oluşan mesnevisidir.
Cevap D
ÇÖZÜM
Cevap B'dir. Bu, Türklere değil İranlılara ait bir hikâyedir. Zal
Oğlu Rüstem'in Hikâyesi, İran'ın millî kahramanı ve efsane ada-
mı Rüstem'in hayatını anlatmaktadır. Kahramanın ne zaman ve
nerede yaşadığı konusunda kesin bir bilgi yoktur. Hakkında an-
latllanlar, efsane İle karışmış olduğundan zaman ve mekân ko-
nusu birbirine karışmış ve çeşitli rivayetler İleri sürülmüştür. Bil-
gi karışıklığı ile birlikte onun İran, Türkistan, Azerbaycan, Irak ve
Anadolu'da önemli gelişmelerin, göçlerin gerçekleştiği on İkin-
ci ve on üçüncü yüzyıllarda yaşamış Olma ihtimali yüksektir.
Cevap B
ÇÖZÜM
9.
Dinî ilimlerden matematik ve coğrafyaya kadar geniş bir yelpa-
zede söz sahibi Olan Kâtip Çelebi, Mizânü'l-Hak adını verdiği
bu Türkçe eserde, Osmanlı toplumunda tartışma konusu Olan
dinî ve sosyal konuları ele alıp incelemiştir.
Makalat, Hacı Bektaşl Veli'nin İslam dininin genel hüküm-
lerini Türklerin anlayabileceği bir yorumla işlediği kitabıdır.
Alevi-Bektaşi inancındaki dört kapı ve kırk makam Makalat'ın
ana konusunu oluşturur.
Hayriye, Nâbî'nin nasihatnâme türündeki mesnevisidir.
Fezleke, Kâtip Çelebi'nin tarih alanındaki yapıtlarının İlkidir. Dört
bölümden Oluşan kitapta tarihin anlamı, konusu ve yararı anla-
tlldlktan sonra bu alandaki temel yapıtların bir bibliyografyası
verilmiş, ardından da klasik İslam tarihçiliğine uygun olarak
dünyanın yaratılışından 1639'a dek kurulan devletler ve meydana
gelen önemli Olaylar kısaca sıralanmıştır,
Vesiletü'n Necat, Mevlit olarak da bilinen, Hz. Peygamber'in
yaşamını anlatan mesnevidir. Konusu peygamberimizin hayatıdır.
Yazılış amacı peygamberimizin diğer insanlardan ve peygam-
berlerden üstün olduğunu ispat etmektir.
Cevap B
ÇÖZÜM
10. "Şairlerin Sultanı" diye anılan Bâkî, çok sayıda kaside yazmış
olmasına rağmen her şeyden Önce bir gazel şairidir. Şiirlerin-
de din dışı konuları işlemiştir. Aşk, yaşama zevki ve doğa, şiir-
lerinin başlıca konularıdır. Kaside ve gazellerde güçlü ifadeleri,
canlı dili, edebî sanatları kullanmadaki ustalığı ile güçlü bir di-
van şairidir. Her açıdan kendinden Önce gelen şairleri aşmayı
başaran Bâkî; İstanbul Türkçesini edebiyata sokmuş, halk ara-
sında kullanılan deyimleri, söyleyişleri atasözleri ve deyimleri
şiirlerinde kullanmaya Özen göstermiştir.
Cevap E
42
